Người dân nói gì về đề xuất miễn phí sách giáo khoa?

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định quy định về miễn phí sách giáo khoa (SGK) giáo dục phổ thông và lộ trình miễn học phí, giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh (GDQPAN) tại cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. 

Theo đó, danh mục sách được miễn phí do Bộ trưởng quyết định, dùng thống nhất cả nước, từ năm học 2029-2030. Một số địa phương có thể tự cân đối ngân sách được khuyến khích làm sớm hơn.

Vào đầu mỗi năm học hoặc học kỳ, mỗi học sinh được mượn 1 bộ sách giáo khoa đầy đủ các môn học tương ứng với chương trình giảng dạy tại lớp. Học sinh có nghĩa vụ hoàn trả bộ sách cho thư viện nhà trường quản lý sau khi kết thúc năm học hoặc học kỳ đó.

Mỗi giáo viên trực tiếp giảng dạy cũng được mượn 1 bộ sách giáo khoa bao gồm đầy đủ các lớp trong toàn cấp học của môn học mình đảm nhiệm. Khi thôi tham gia giảng dạy tại cơ sở giáo dục, giáo viên phải thực hiện việc hoàn trả bộ sách cho thư viện theo quy định...

Với chính sách này, nhiều ý kiến bày tỏ sự đồng tình, đánh giá cao chủ trương miễn phí sách giáo khoa, miễn phí giáo trình và học phí môn Giáo dục quốc phòng và an ninh, cho rằng đây là bước tiến tích cực trong việc giảm gánh nặng chi phí học tập cho người học.

Bạn đọc Ngọc Linh chia sẻ: "Đây là một tin vui lớn cho hàng triệu gia đình lao động đang phải gánh vác chi phí học tập nặng nề mỗi dịp đầu năm học".

"Quá tốt, chủ trương quá ý nghĩa. Miễn học phí rồi đến miễn sách giáo khoa, khuyến khích tất cả trẻ em đều được đến trường. Chủ trương rất nhân văn", một độc giả khác nhận định.

Đồng tình với quan điểm trên, tài khoản vongocthien86 bình luận: "Ủng hộ nhiệt liệt, nên nghiên cứu thêm chuyển đổi từ sách giáo khoa thành thiết bị giống máy tính bảng, tích hợp toàn bộ SGK của các cấp học vào 1 thiết bị duy nhất. Nếu có thay đổi bổ sung gì thì chỉ cần cập nhật phần mềm vừa nhanh gọn, vừa tiết kiệm chi phí lâu dài, lại vừa là kho tàng kiến thức vừa gọn gàng cho các cháu khi mang vác".

Bên cạnh sự ủng hộ chính sách này vì tính nhân văn, không ít ý kiến vẫn bày tỏ băn khoăn về cách triển khai, cơ chế quản lý,  ý thức giữ gìn cũng như bảo quản sách trong quá trình sử dụng.

Tài khoản có tên Comet Small viết: "Theo tôi chỉ cần thống nhất SGK và duy trì bền vững khoảng 10 năm thì đã tiết kiệm được rất nhiều rồi. Bộ GD&ĐT cũng nên số hóa các SGK thống nhất đó và tạo ra hệ thống giảng dạy số miễn phí để học sinh có thể tự học hoặc tham khảo bài giảng chuẩn của Bộ, như thế sẽ giúp thu hẹp khoảng cách giáo dục vùng miền..."

Ở góc nhìn khác, một số phụ huynh lo ngại tính khả thi khi hiện nay nhiều sách giáo khoa được thiết kế theo hướng học sinh trực tiếp làm bài, ghi chép vào sách, gây khó khăn cho việc tái sử dụng. "Chính sách cũng tốt nhưng bất cập. SGK hiện nay thiết kế theo hướng học sinh ghi chữ vào sách nên không dùng cho lớp sau được. Con tôi lớp 1 được cô giáo hướng dẫn là "cố gắng không ghi chữ vào sách để cuối năm quyên góp tặng các bạn khó khăn" nhưng không khả thi", một phụ huynh bày tỏ.

Không ít ý kiến cũng chỉ ra những bất cập có thể phát sinh trong quá trình cho mượn - trả sách. Bạn đọc có tên linhtran179hcm chia sẻ trải nghiệm từng mượn sách thư viện cho biết, việc xác định trách nhiệm khi sách bị hư hỏng đôi khi chưa rõ ràng, dễ dẫn đến tranh cãi giữa các lượt mượn. Với số lượng học sinh lớn, trong khi các em còn nhỏ tuổi, hiếu động, nguy cơ sách bị viết vẽ, làm rách hoặc hư hỏng là điều khó tránh khỏi, đặt ra yêu cầu phải có cơ chế quản lý chặt chẽ và minh bạch hơn.

Tương tự, bạn đọc Nguyenhaiquanhh viết: "Đây là một chủ trương tốt, tuy nhiên chỉ phù hợp khi SGK không nên có phần để học sinh làm bài tập bằng cách điền trực tiếp lên sách. Bên cạnh đó, học sinh phải thực sự có ý thức trong việc sử dụng sách. Ngoài ra cần quy định rõ trách nhiệm của người mượn, có chế tài xử lý rõ ràng trong trường hợp làm mất/hỏng sách, sách hoàn trả không đảm bảo chất lượng... Cũng cần quy định rõ trách nhiệm của người cấp phát/thu hồi sách, tránh tình trạng thiếu trách nhiệm trong công việc dẫn đến thất thoát/hỏng... mà không phải chịu trách nhiệm".