Ngừng cấp điện các máy ATM không bảo đảm yêu cầu kỹ thuật

Ngày 2-4, cơ quan cảnh sát điều tra Công an quận 1 (thành phố Hồ Chí Minh) chính thức vào cuộc điều tra làm rõ nguyên nhân vụ điện giật xảy ra vào chiều  hôm trước ở khu vực phòng máy ATM Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (Agribank) đặt tại đường Nguyễn Thái Bình, quận 1, làm em Châu Linh Uyên, học sinh lớp 4 Trường tiểu học Nguyễn Thái Bình bị thiệt mạng.

Kết quả điều tra ban đầu cho thấy, có dòng điện rò rỉ từ khu vực bậc tam cấp bằng sắt, dẫn vào Phòng giao dịch Agribank tới buồng máy đặt trên vỉa hè. Ngày 5-4, Ngân hàng Nhà nước có công văn yêu cầu các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán qua thẻ ATM thực hiện ngay các biện pháp bảo đảm an toàn về điện tại các máy ATM. Qua kiểm tra, nếu phát hiện các trường hợp ATM bị rò điện phải phong toả ngay để xử lý, đồng thời ngân hàng phải hướng dẫn khách hàng để bảo đảm dịch vụ bình thường. Ngành điện lực thành phố Hồ Chí Minh kiểm tra phát hiện 118 máy ATM bị rò điện, có máy điện áp lên tới 50 vôn, gây tê giật đối với người sử dụng. Các máy ATM này bị cưỡng bức ngừng cấp điện và phát hiện nguyên nhân chủ yếu là trong quá trình lắp đặt không tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật, không có dây tiếp đất hoặc có nhưng không đúng kỹ thuật, các mối nối không an toàn. Tiếp theo, thủ đô Hà Nội và Cần Thơ cũng tổng kiểm tra các buồng ATM để bảo đảm an toàn cho người sử dụng, kiên quyết ngừng cấp điện các máy ATM phát hiện không bảo đảm các yêu cầu kỹ thuật, có khả năng rò điện.

Khách hàng rút tiền bằng thẻ ATM qua máy

Hiện trên địa bàn Hải Phòng có hơn 200 máy ATM của các ngân hàng phục vụ khách hàng, chủ yếu là cán bộ, công nhân viên, người lao động và nghỉ hưu, mất sức. Qua tìm hiểu được biết, phần nhiều  máy ATM được ngân hàng thuê lắp đặt tại khuôn viên các cơ quan, doanh nghiệp có vị trí thuận lợi mặt phố hoặc có nhiều doanh nghiệp thu hút đông lao động. Một cán bộ phường Hoàng Văn Thụ (quận Hồng Bàng) cho biết, mặc dù trên địa bàn phường có nhiều máy ATM, nhưng chưa thấy đơn vị nào thông báo khi lắp đặt máy ATM. Mọi người cứ mặc nhiên công nhận sự xuất hiện và tồn tại của nó, không có cơ quan nào giám sát về chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật về điện. Điều đó cho thấy, trong những ngày mưa phùn, độ ẩm cao này, mỗi khi có nhu cầu rút tiền ở các máy ATM, khách hàng không khỏi lo ngại về độ an toàn. Một số máy có biểu hiện rò điện, gây tê khi giao dịch, nhưng vì không biết phản ánh đến đâu, nên khách hàng thường bỏ qua, chấp nhận sự nguy hiểm về mình.
Theo các chuyên gia về điện, hiện tượng rò điện ở các thiết bị điện tử gia dụng và máy ATM có thể do hiệu ứng tĩnh điện hoặc do hiệu ứng dòng cảm ứng trên bề mặt kim loại (hiệu ứng Faraday). Trong các thiết bị điện thông thường và dân dụng, phần lớn trường hợp dòng điện này nhỏ công suất thấp,  không gây nguy hiểm, nhưng gây cảm giác không thoải mái. Nguyên nhân thứ 3 và nguy hiểm hơn là rò rỉ điện do tiếp xúc với nguồn điện lưới. Hiện tượng này xảy ra khi các thiết bị có bề mặt kim loại tiếp xúc với nguồn điện lưới hay với các vật dẫn điện khác đã nối nguồn điện lưới, do dây điện bị hở và tiếp xúc với bề mặt kim loại. Trường hợp này người tiếp xúc với bề mặt kim loại có thể bị nguy hiểm đến tính mạng. Còn nhớ cách đây ít năm, trên địa bàn thành phố cũng xảy ra vụ tai nạn thương tâm gây chết người ở phố Cát Cụt (quận Lê Chân) do rò điện sinh hoạt vào dây dẫn điện thoại của gia đình.
Được biết, các ngân hàng muốn xây dựng buồng ATM thì làm đơn gửi đến Ngân hàng Nhà nước, sau đó lập dự án rồi chọn nhà thầu thi công. Để có điện, ngân hàng thường thuê từ chủ nhà cho thuê mặt bằng hoặc nhờ ngành điện gắn đồng hồ riêng. Việc thẩm định, nghiệm thu… là giữa ngân hàng với đơn vị thi công buồng ATM.
Để bảo đảm an toàn cho cho người sử dụng máy ATM, việc cấp thiết là ngành điện cần tổng kiểm tra ngay các máy ATM, kiên quyết ngừng cấp điện các máy không bảo đảm yêu cầu kỹ thuật về điện và chống sét; công khai các máy ATM không bảo đảm an toàn. Chỉ khi nào cơ quan chức năng có kết luận bảo đảm quy trình kỹ thuật, an toàn đối với khách hàng, ngành Điện mới cấp điện trở lại. Về mặt quản lý Nhà nước, cần thiết phải bổ sung quy định bắt buộc các ngân hàng khi lắp đặt mới các máy ATM phải có xác nhận của ngành điện về tiêu chuẩn an toàn mới được phép hoạt động. Còn đối với người sử dụng khi sử dụng máy ATM cần cẩn trọng, nhất là trong những ngày mưa bão, độ ẩm cao, nên đi giày, dép cao, không bám vịn vào các vật kim loại tiếp xúc với đất, chủ động đề phòng tai nạn nếu không may chiếc máy ATM đó bị rò điện.
                                                                                                                                                                     T.T