“Nghi án” Cty K.A.M lợi dụng chính sách nhập khẩu để "lách" luật

Hyundai Dong Vang là “con” của… K.A.M

Một mắt xích quan trọng của việc doanh nghiệp nước ngoài – Cty K.A.M International lợi dụng chính sách để lách luật và trục lợi là Cty cổ phần Hyundai Dong Vang, được thành lập tháng 2/2010 với đăng ký kinh doanh số 0104437891, do Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội cấp lần đầu ngày 8/2/2010.

Tài liệu mà ông Kyung Sik Bae tự nhận mình là chủ Cty CP Hyundai Dong Vang

Khi thành lập, Cty có 3 cổ đông sáng lập là ông Nguyễn Đức Nguyên, bà Trần Thị Ánh Tuyết và Nguyễn Huyền Nga. Sau đó, hai cổ đông Nguyễn Đức Nguyên và Trần Thị Ánh Tuyết  được thay bằng bà Đào Thu Hương và ông Đào Minh Huấn. Cả hai cổ đông mới này đều có cùng địa chỉ thường trú tại số 3, lô A5, số 20, phố Trương Định, phường Trương Định, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

Trong đăng ký kinh doanh lần thứ nhất, ông Nguyên là Tổng giám đốc, đại diện theo pháp luật của Cty. Thay đổi đăng ký kinh doanh lần thứ 2, ông Huấn trở thành Tổng Giám đốc, đại diện theo pháp luật của Cty. Số cổ phần của ông Nguyên nắm giữ là 65% vốn điều lệ được chuyển toàn bộ cho ông Huấn.

Nhưng chức vụ quan trọng nhất không thuộc về ông Huấn hay ông Nguyên mà thuộc về một người không phải là cổ đông sáng lập, cũng không nằm trong danh sách cổ đông của Cty. Đó là một người quốc tịch Hàn Quốc, ông  Kyung Sik Bae, Chủ tịch của Cty K.A.M International (Hàn Quốc). Trong nhiều tài liệu giới thiệu về Cty CP Hyundai Dong Vang, ông Kyung Sik Bae không ngần ngại đóng dấu chức danh là “Chủ tịch” Cty và thông báo rộng rãi cho mọi người cùng biết. Thậm chí, trong thư gửi các đại lý tiêu thụ xe tải Hyundai Mighty và xe khách Hyundai County, tên của Cty CP Hyundai Dong Vang được đặt dưới tên của Cty K.A.M International với vai trò là cty trực thuộc và được chỉ dẫn bằng một câu tiếng Anh với nghĩa “Một doanh nghiệp trực thuộc Cty TNHH K.A.M International – Hàn Quốc”.

Trong Hội nghị đại lý xe thương mại Hyundai CKD (xe Hyundai lắp ráp tại Việt Nam), do Cty CP Hyundai Dong Vang tổ chức ngày 26/5/2010 tại Khách sạn Daewoo Hà Nội, ông K.S Bae xuất hiện trước các đại lý với vai trò là Chủ tịch Cty CP Hyundai Dong Vang; Còn ông Nguyên, đại diện theo pháp luật không hề có mặt. Theo nguồn tin mà chúng tôi có được thì ông “Tổng Giám đốc” này là người được thuê để đứng tên cổ đông sáng lập và giữ chức giám đốc “hờ”, sau đó bị thay thế.

Thực chất, việc điều hành hoạt động Cty CP Hyundai Dong Vang đều do ông Kyung Sik Bae, thông qua “Giám đốc bán hàng” kiêm người phiên dịch là Nguyễn Văn Khoan (tên khác là Tài). Đó là lý do mà dù mới thành lập tháng 2/2010, nhưng Cty CP Hyundai Dong Vang ngay lập tức đã trở thành một đối tác thương mại “cực kỳ quan trọng” của Cty Hyundai Motor (HMC) và được HMC cho làm nhà phân phối độc quyền dòng xe Hyundai County và Hyundai Mighty lắp ráp dưới dạng CKD tại Việt Nam. Lý do thực sự chính là vì K.A.M International là doanh nghiệp chuyển phân phối linh kiện của Hyundai Motor.

Trong buổi “Hội nghị khách hàng Hyundai CKD” này, ông Kyung Sik Bae khẳng định với 100 đại lý tham dự rằng, các xe ô tô Hyundai lắp ráp tại 2 một nhà máy ở miền Bắc và một nhà máy ở Cần Thơ được lắp ráp bằng 100% linh kiện của Hyundai.

Thủ đoạn chuyển linh kiện vào Việt Nam

Với những tài liệu mà chính ông Kyung Sik Bae công bố tại Hội nghị đại lý thương mại Hyundai CKD đã nói lên một điều rất rõ ràng là Cty CP Hyundai Dong Vang được thành lập để phân phối những chiếc xe Hyundai lắp ráp tại Việt Nam với 100% linh kiện nhập khẩu từ Hàn Quốc. Và K.A.M International chính là người đứng ra làm chủ cuộc chơi này.

Sau khi thuê một doanh nghiệp có chức năng lắp ráp ô tô của Việt Nam lắp ráp thuê, Cty K.A.M International đã chuyển linh kiện của mình vào Việt Nam thông qua “hợp đồng mua bán” với doanh nghiệp lắp ráp thuê. Sau đó, nhận lại xe đã hoàn thành bằng hợp đồng mua bán giữa Cty Hyundai Dong Vang (“con” của K.A.M) với doanh nghiệp lắp ráp thuê.

Cuối năm 2010, Cty K.A.M International ký với “con” là Cty CP Hyundai Dong Vang một số hợp đồng ngoại thương, nhập khẩu vào Việt Nam 4 lô hàng linh kiện Hyundai County và Hyundai Mighty. Hàng đến cảng Hải Phòng. Nhưng Cty CP Hyundai Dong Vang không đủ điều kiện nhập khẩu vì không có nhà máy sản xuất. Hơn nữa, thời điểm này, một số doanh nghiệp trong nước đã bị ấn định thuế nguyên chiếc đối với linh kiện ô tô Hyundai do không đảm bảo độ rời rạc.

Vì thế, Cty CP Hyundai Dong Vang đã phải “tái xuất” trả lại cho “mẹ” 1 lô hàng với lý do mà Cty này trình bày với cơ quan hải quan có thẩm quyền là “hàng không đúng như yêu cầu đặt hàng nên không nhận”. Nhưng chỉ có 1 lô hàng bị tái xuất, cò 3 trong số 4 lô hàng theo hồ sơ hàng hải về cảng Hải Phòng thì không thấy đâu nữa.

Ai đã đồng lõa tiếp tay?

Chính sách phát triển ngành công nghiệp ô tô Việt Nam theo quy hoạch phát triển đến năm 2010, tầm nhìn 2020 theo Quyết định 177/2004/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều ưu đãi cho các doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô, trong đó có chính sách thuế đối với linh kiện nhập khẩu. Hiện chính sách này đang bị một số doanh nghiệp nước ngoài lợi dụng để “tuồn” xe nguyên chiếc vào Việt Nam dưới dạng linh kiện. Như chúng tôi đã phản ánh, nếu một chiếc xe 100% linh kiện Hàn Quốc lắp ráp tại Việt Nam (xe “Hyundai CKD” theo cách gọi của Công ty K.A.M International) thì chả khác gì xe nguyên chiếc nhập khẩu từ Hàn Quốc. Chỉ khác là doanh nghiệp nhập khẩu đã tránh được thuế suất nhập khẩu xe nguyên chiếc và nhà nước Việt Nam bị thất thu thuế

Thủ đoạn lách luật này không mới và muốn thành công, phải được doanh nghiệp trong nước tiếp sức. Hiện nay, “hàng rào kỹ thuật” là Quyết định 05/2005/QĐ-BKHCN và “hàng rào thuế” là Thông tư 184/2010/TT-BTC góp phần hạn chế tiêu cực trong lĩnh vực nhập khẩu linh kiện. Thế nhưng, Bộ Tài chính thì muốn sửa Thông tư 184 theo hướng thông thoáng hơn cho doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện, còn Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ vô hiệu hóa Quyết định 05 bằng công văn “chấp nhận” linh kiện không rời rạc là.. phù hợp. Xem ra, trò lách luật của doanh nghiệp nước ngoài còn quá nhiều đất để.. dụng võ.                          

Bình Minh