Nghề nuôi thuỷ sản Hải Phòng: Thiếu nguồn con giống chất lượng

Thiệt hại vì giống thuỷ sản trôi nổi

Chủ tịch UBND phường Tân Thành (quận Dương kinh) Đỗ Xuân Luật cho biết: “ Hiện nay, người dân trong phường chỉ còn duy trì sản xuất 2/3 diện tích. Có hai nguyên nhân chính là do ô nhiễm nguồn nước và giống giống tôm sú không bảo đảm chất lượng. Phần lớn các hộ nuôi ở đây vẫn mua nguồn tôm sú từ khu vực miền Trung, ít được kiểm định chất lượng thường xuyên”. Anh Vũ Văn Long một người dân nuôi trồng thuỷ sản ở phường Tân Thành cho biết: “Đầu vụ, nhiều hộ dân ở khu Tân Hợp mua giống tôm sú ở một số đại lý trên địa bàn, giống này đều có nguồn gốc ở miền Trung. Nuôi khoảng 2 tháng thấy tôm sú rất chậm lớn, lại hay bị bệnh dịch. Một số vụ nuôi gần đây đều như vậy. Chỉ có vào vụ nuôi cua thì còn cho thu hoạch ổn định vì nguồn giống mua ngay tại trại sản xuất cua giống của Xí nghiệp dịch vụ nuôi trồng thuỷ sản Đồ Sơn”. Khi hỏi về cách lựa chọn tôm sú giống, anh Long khẳng định: “Nhìn bằng mắt thường, thấy tôm sú giống mạnh khoẻ là bà con mua. Chẳng mấy khi hỏi đến giấy kiểm dịch vì đều mua của đại lý quen. Gần đây bà con cũng biết chất lượng con giống không bảo đảm, nhưng không mua thì chẳng biết mua con giống ở đâu”.

Nhiều hộ nuôi cá lồng bè ở huyện Cát Hải vài vụ nuôi gần đây cũng gặp khó khăn do nguồn giống không bảo đảm chất lượng. Chị Nguyễn Thị Dẻng, nuôi cá lồng bè ở khu vực Bến Bèo không giấu nổi xót xa: “Từ cuối năm ngoái đến nay, cá nuôi tại lồng bè thường xuyên chết vì bệnh dịch. Khi thì bệnh ghẻ, lúc bị bệnh gù. Có khi cá nuôi 3-4 tháng chỉ được vài lạng, không lớn được, khiến gia đình bị thiệt hại không nhỏ. Chúng tôi nghĩ chắc một phần là do nguồn giống không bảo đảm chất lượng. Thông thường, khi các nhà bè bán sản phẩm cho các tàu thu mua của Trung Quốc thì được các chủ tàu này bán giống cá giò, cá song... luôn ngay tại tàu. Bất đồng ngôn ngữ nên ai cũng ngại hỏi về nguồn gốc giống hay giấy tờ kiểm định con giống, cứ nhìn thấy cá bơi khoẻ mạnh là mua. Nếu không mua giống nhập khẩu tiểu ngạch từ Trung Quốc thì thực tế, chúng tôi cũng chẳng biết mua giống ở đâu.” Nhiều hộ nuôi ở khu vực này cũng trong tình cảnh tương tự.

Thực tế này cho thấy, việc kiểm dịch con giống thủy sản còn nhiều lỗ hổng. Phần lớn thị trường cung ứng con giống thủy sản bỏ ngỏ cho tư nhân chiếm lĩnh, khiến con giống kém chất lượng len lỏi khắp nơi.               

Nguồn giống sản xuất mới bảo đảm1/3 yêu cầu

Hải Phòng hiện có 34 trại sản xuất giống thuỷ sản, trong đó có 16 trại giống nước mặn, lợ, 18 trại sản xuất giống thuỷ sản nước ngọt. Hằng năm, các cơ sở sản xuất giống trên địa bàn sản xuất khoảng 900 triệu  con giống thuỷ sản các loại, trong đó có hơn 80 triệu con giống tôm sú và tôm rảo, 6 triệu con giống tôm càng xanh, 1 triệu con  cua giống, 700 triệu con giống cá bột nước ngọt. Tuy nhiên, nguồn giống sản xuất tại chỗ trên địa bàn còn ít so với nhu cầu thực tế của người nuôi trồng thuỷ sản. Trong khi đó, tổng diện tích nuôi trồng thuỷ sản có gần 14 nghìn ha. Theo Sở Nông nghiệp - PTNT, nguồn giống hiện sản xuất trên địa bàn thành phố mới bảo đảm 1/3 nhu cầu cho sản xuất của nhân dân địa phương. Năm 2008 này, sản xuất giống thủy sản trên địa bàn chồng chất khó khăn do đợt rét kỷ lục thời điểm đầu năm đã khiến nguồn giống của Hải Phòng bị thiếu hụt nghiêm trọng. Chẳng hạn như Xí nghiệp giống thủy sản Hải Phòng (Công ty Chế biến thủy sản xuất khẩu Hải Phòng) có tới 2/3 đàn cá chim bố mẹ ; hơn 10 nghìn cá rô phi bố mẹ hậu bị; đàn cá giống gồm các loại vược, chim, rô phi…tổng số có tới hơn 2 triệu con bị chết rét…Với thiệt hại như thế này, đàn cá giống của xí nghiệp sẽ giảm khoảng 50%, trong khi, hằng năm, xí nghiệp cung ứng khoảng 30% số lượng con giống thủy sản nướt ngọt cho địa bàn Hải Phòng. Trung tâm giống thủy sản Hải Phòng cũng có khoảng 1 tấn cá bố mẹ hậu bị, 10 vạn con cá rô phi đơn tính, 30 vạn cá chép giống đã chết trong thời điểm cuối đợt rét. Do vậy, hiện nay, nguồn giống thuỷ sản sản xuất tại địa phương, bảo đảm chất lượng cũng sụt giảm nghiêm trọng.

Trước tình hình này, để đủ giống nuôi thả, các hộ sản xuất phải nhập giống từ nhiều nguồn khác nhau, gây nên những ảnh hưởng không tốt đối với lĩnh vực nuôi trồng thuỷ sản, nhất là khó khăn trong công tác quản lý, nắm chắc nguồn cung cấp, kiểm dịch chất lượng giống trên địa bàn.

Hoàng Yên