Ngày làm việc thứ 5, Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa 12: Luật Giáo dục sửa đổi chưa giải quyết được những vấn đề bức xúc

Chương trình học quá tải

Đây là vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm tham gia ý kiến. Trong lần sửa đổi bổ sung này, còn rất nhiều vấn đề, nội dung quan trọng chưa được đưa vào Luật, thậm chí một số vấn đề có ý nghĩa sống còn với công cuộc đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục - đào tạo, nhất là đào tạo đại học. Trong khi đó, có những vấn đề chưa cần sửa đổi, không nhất thiết phải sửa đổi thì vẫn đưa vào Luật. Bức xúc lớn nhất hiện nay của toàn xã hội là chương trình học quá tải. Học sinh với lịch học kín mít, không còn thời gian nghỉ ngơi, tái tạo thể chất và trí tuệ. Do đó, Luật phải giải quyết được tận gốc vấn đề, bỏ thói quen đọc-chép, tạo cho học sinh, sinh viên lối suy nghĩ, tư duy độc lập. Đại biểu Trần Bá Thiều (Hải Phòng) đề nghị nghiên cứu xây dựng chương trình giáo dục chuẩn, phù hợp với nhận thức, khả năng tiếp thu  của học sinh. Tài liệu, sách giáo khoa nên chuẩn hóa, hạn chế việc các nhà trường tự biên soạn tài liệu giảng dạy.

Liên quan đến quy định tiêu chuẩn về sách giáo khoa, việc biên soạn, tổ chức dạy thí điểm, thẩm định, duyệt và quyết định chọn sách để sử dụng làm sách giáo khoa, một số đại biểu cho rằng, đây là trách nhiệm của ngành giáo dục, không nên chọn giáo trình rồi phải dạy thí điểm và quy định trong Luật. Một số ý kiến cho rằng, giáo dục - đào tạo cần chú trọng vừa đào tạo kiến thức, vừa đào tạo nhân cách con người, đồng thời cần đẩy mạnh cải cách giáo dục, xây dựng chiến lược đổi mới giáo dục, nhằm hạn chế việc phải sửa đổi Luật nhiều lần.

Thủ tướng quyết định thành lập trường đại học

Quan điểm này được nhiều đại biểu đồng tình. Đại biểu Đinh Xuân Thảo (Kiên Giang) cho rằng, việc thành lập trường đại học liên quan đến chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và chính sách phát triển giáo dục-đào tạo quốc gia, nhất là chủ trương ưu tiên đầu tư tập trung xây dựng một số trường đại học trọng điểm đạt trình độ khu vực, quốc tế. Do đó, Thủ tướng Chính phủ mới có thẩm quyền quyết định. Bài học về tình trạng phát triển ồ ạt các trường đại học không hội đủ các điều kiện cần thiết, bảo đảm chất lượng đào tạo trong thời gian qua đang làm dư luận xã hội lo ngại. Một số ý kiến đề nghị, nên thực hiện phân cấp, giao Bộ trưởng Bộ Giáo dục-Đào tạo cấp phép hoạt động cho các trường. Tuy nhiên, đại biểu Lê Văn Cuông (Thanh Hóa) đề nghị Luật phải có chế tài xử lý đối với người quyết định thành lập và người quyết định cấp phép hoạt động những trường không đủ điều kiện. Để tăng cường công tác quản lý hệ thống các trường đào tạo nghề của các tổ chức chính trị-xã hội, đại biểu Trần Ngọc Vinh (Hải Phòng) đề nghị nên tổ chức thành khoa của Trường chính trị đào tạo chung cho thanh niên, phụ nữ, công đoàn…

Đại biểu Tạ Ngọc Tấn (Thái Bình) quan tâm đến vấn đề quyền tự chủ của các trường đại học. Quyền tự chủ của các trường đại học được xem là điều kiện căn bản quyết định chất lượng đào tạo đại học. Nhưng hiện quyền tự chủ của các trường đại học luôn bị bó hẹp do vướng cơ chế, trong khi đó cơ chế quản lý giáo dục vẫn nặng tính bao cấp.

Về thời gian đào tạo đại học, thạc sĩ, tiến sĩ, nhiều ý kiến đề nghị, nên giữ nguyên như hiện nay nhằm bảo đảm chất lượng đào tạo. Đại biểu Phạm Quang Hợi (Hưng Yên) đề nghị đối với nghiên cứu sinh không nên quy định chặt chẽ về thời gian, chủ yếu tự nghiên cứu, bảo đảm chất lượng. Việc quy định cho phép nghiên cứu sinh kéo dài thời gian là cần thiết, vì đề tài khó thì cần thời gian, tạo điều kiện cho nghiên cứu sinh hoàn thành chương trình. Tiếp tục cho phép đào tạo trên đại học, nhưng không nên cấp văn bằng tương đương thạc sĩ, tiến sĩ mà nên theo quy định hiện hành.

Xác định rõ  trách nhiệm đơn vị cung cấp dịch vụ

Thảo luận tại hội trường về dự thảo Luật Viễn thông, đại biểu Trần Du Lịch (thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng, Luật cần quy định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ và trách nhiệm quản lý Nhà nước để bảo đảm lợi ích của người sử dụng dịch vụ. Nhiều đại biểu đề nghị trường hợp cung cấp dịch vụ viễn thông không đúng thời gian và chất lượng theo hợp đồng giao kết với người sử dụng thì doanh nghiệp phải hoàn trả cho người sử dụng một phần hoặc toàn bộ cước đã thu.

Ngày 26-10, Quốc hội tiếp tục làm việc./.