Ngày làm việc thứ 2, kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa 12: Tập trung khắc phục những “điểm nghẽn” trong tăng trưởng

Tại các tổ thảo luận, nhiều đại biểu đánh giá cao những nỗ lực của Chính phủ trong năm 2008, tuy gặp nhiều khó khăn, lạm phát tăng cao, nhưng nền kinh tế vẫn đạt tốc độ tăng trưởng khá, từ 6,5- 7%. Các đại biểu hoan nghênh việc Chính phủ đã kịp thời đề ra 8 nhóm giải pháp về kiềm chế lạm phát và bước đầu đã đạt được một số kết quả cụ thể, củng cố niềm tin của nhân dân, các nhà đầu tư và cộng đồng doanh nghiệp vào chính sách, sự điều hành của Chính phủ và tính ổn định của nền kinh tế.

Nên đặt chỉ tiêu “mềm” về tăng trưởng GDP, ở mức 6,5- 7%

Theo đại biểu Trần Du Lịch, Phó trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Hồ Chí Minh, Chính phủ nhận định rằng trong năm nay sẽ khó đạt mức tăng trưởng 7%, “nhưng với tình hình như hiện nay, tôi cho rằng nếu GDP đạt được 6,5% là đã tốt rồi”. Tuy nhiên, một số vấn đề về tăng trưởng kinh tế cũng khiến các đại biểu băn khoăn. Đại biểu Nguyễn Đăng Trừng (TP Hồ Chí Minh) thắc mắc: Tại sao chỉ tiêu GDP cả nước điều chỉnh giảm do biến động kinh tế, nhưng chỉ tiêu GDP ở các địa phương hầu như không điều chỉnh. Ngay một trung tâm kinh tế lớn như TP Hồ Chí Minh cũng không giảm tốc độ tăng trưởng. Ông Trần Du Lịch đề xuất cần tập trung tái cấu trúc nền kinh tế vì các nguyên nhân dẫn đến lạm phát vẫn còn nguyên. Cùng quan điểm đó, bà Vũ Hồng Anh (Hà Nội) cho rằng: "Có nhất định phải đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 7% cho năm 2009? Tại sao cứ nhất định đặt chỉ tiêu tăng trưởng năm sau phải cao hơn năm trước? Như Trung Quốc, năm nay họ dự đoán tăng trưởng 8% và cũng chỉ đặt mục tiêu năm 2009 dưới 8%".

Đại biểu Trần Đình Long (Đắc Lắc) nhận xét, nguyên nhân lạm phát tăng cao trong năm 2008 vẫn chưa được Chính phủ làm rõ, đặc biệt là vấn đề điều hành chính sách tiền tệ. Đầu tư mạnh mẽ làm tăng trưởng nhanh, nhưng đầu tư lại thiếu quy hoạch, dẫn đến sử dụng đất không hợp lý, môi trường ô nhiễm... Nhiều đại biểu cho rằng, Chính phủ cần đánh giá kỹ hơn về hiệu quả đầu tư các tổng công ty, tập đoàn kinh tế nhà nước. Theo đại biểu Nguyễn Đăng Trừng, nguyên nhân chính khiến kinh tế khó khăn, lạm phát tăng mạnh là do đầu tư dàn trải, không hiệu quả. Đại biểu Trần Du Lịch cũng bày tỏ nghi ngờ con số cắt giảm đầu tư 31.000 tỷ đồng của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước: “Liệu đây có phải là những dự án sẽ thực hiện trong năm nay, hay chỉ là những dự án không bao giờ cắt giảm, chỉ báo cáo cho có? Vấn đề này cần được kiểm tra cụ thể”.

Đặc biệt, nhiều ý kiến đại biểu bức xúc về việc Tập đoàn Điện lực Việt Nam trả lại 13 dự án đồng thời yêu cầu làm rõ trách nhiệm của Điện lực Việt Nam cũng như Bộ Công Thương trong lĩnh vực quản lý chuyên ngành. Về kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội năm 2009, nhiều đại biểu cho rằng nên đặt chỉ tiêu “mềm” về tăng trưởng GDP, ở mức 6,5- 7%, vì dự báo kinh tế thế giới sẽ có nhiều biến động. Về giải pháp, đại biểu Trần Du Lịch đưa ra một ý kiến khá mới: Ngoài việc chủ động kiềm chế lạm phát, Chính phủ cần dự phòng cả phương án chống giảm phát.

Chỉ tiêu tạo 1,7 triệu việc làm khó thực hiện

Các vấn đề về nông nghiệp, nông thôn, việc làm cho nông dân, quan tâm cải tiến công tác dự báo, bảo vệ môi trường, giáo dục, tăng cường hiệu quả kinh doanh cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ… cũng được nhiều đại biểu quan tâm. Đại biểu Bùi Văn Tỉnh (đoàn Hoà Bình), đại biểu Nguyễn Thị Bích Ngọc (đoàn Hà Nội) cho rằng, trong năm vừa qua, sản xuất lương thực được mùa, nhưng nhiều hộ nông dân bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh, lạm phát tăng cao làm cho phần lớn nguyên, nhiên vật liệu, giá vật tư, giá phân bón, thức ăn chăn nuôi... tăng cao, tiêu thụ nông sản có thời điểm gặp khó khăn. Đại biểu Đặng Văn Khanh (đoàn Hà Nội) cho rằng, các giải pháp cho nông nghiệp hiện nay vẫn còn manh mún, chạy theo thị trường, chưa tạo được sự  “an tâm” cho người dân, do vậy mới xảy ra chuyện chặt phá điều, cà phê, vải hàng loạt. Việc quy hoạch vùng nguyên liệu, bao tiêu sản phẩm vẫn không được thực hiện một cách quy củ.        

Đại biểu Nguyễn Thị Bích Ngọc (đoàn Hà Nội) cho rằng, vấn đề liên kết “4 nhà” đã được bàn đến trong các kỳ họp Quốc hội trước nhưng hiệu quả của việc liên kết này chưa thực sự hiệu quả, trong đó nông dân vẫn là người chịu nhiều thiệt thòi nhất. Vì thế, Quốc hội cần giám sát lại chương trình này để tăng cường hiệu quả của việc liên kết. Theo các đại biểu, chỉ tiêu tạo 1,7 triệu việc làm trong năm 2008 như trong Báo cáo của Chính phủ xem ra khó thực hiện. Đại biểu Nguyễn Thị Bích Ngọc băn khoăn: “Nếu năm 2007 tăng trưởng kinh tế 8% mà chỉ giải quyết được 1 triệu việc làm. Còn năm 2008 với tỷ trọng tăng trưởng kinh tế như hiện nay thì khó đạt chỉ tiêu giải quyết 1,7 triệu việc làm”.

Chi ngân sách cần có lộ trình, trọng tâm

Về dự toán ngân sách nhà nước năm 2009, phương án phân bổ ngân sách trung ương và bổ sung ngân sách địa phương năm 2009, đại biểu các đoàn Thái Bình, Kiên Giang, Khánh Hòa, Bình Thuận cơ bản nhất trí với những chỉ tiêu được nêu. Ông Cao Sĩ Kiêm (Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam) nhận xét: Trong báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính Ngân sách, có thể thấy việc thực hiện chủ trương về tiết kiệm chi hiện đang dừng tại chỗ, chưa đạt hiệu quả như mong muốn. Về chi ngân sách của các địa phương, cần có lộ trình, trọng tâm để khi điều hành, thực hiện không bị vấp. Hướng sự quan tâm vào hoạt động huy động trái phiếu Chính phủ, ông Kiêm cho rằng cần có hướng chi uyển chuyển, vận dụng linh hoạt để tận dụng được nguồn vốn này. Cùng chung quan điểm trên, theo đại biểu Nguyễn Văn Phúc (Bình Thuận) thì cần đánh giá việc huy động trái phiếu và khả năng giải ngân, xem vướng mắc chỗ nào để tháo gỡ. Đại biểu cũng đề nghị Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư nên có đánh giá về việc chuyển nguồn để khắc phục tình trạng có vốn mà không sử dụng được.

Ngày 18-10, các đại biểu tiếp tục thảo luận tại hội trường./.