Ngành tài chính trước sức ép hội nhập!

Theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Thị Băng Tâm, năm 2004 Việt Nam phải chịu nhiều áp lực hội nhập: phải cắt giảm mạnh thuế với AFTA, đàm phán gia nhập WTO trong bối cảnh kinh tế thế giới dự đoán sẽ phục hồi nhưng chưa ổn định.

Tài chính, tiền tệ thiếu ổn định

Bà Tâm nhận xét rằng, tình hình tài chính tiền tệ trong nước hiện còn nhiều yếu tố thiếu vững chắc. Tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng giảm nhưng vẫn còn cao, nợ đọng xây dựng cơ bản lớn. Tăng trưởng tín dụng nóng cùng với sự mất cân đối giữa đi vay ngắn hạn và cho vay dài hạn là yếu tố rủi ro tiềm ẩn. Phản ứng của người rút tiền đối với tin đồn thất thiệt như vừa qua ở Ngân hàng ACB cho thấy, vấn đề này cần được bảo đảm an toàn.

Trong khi đó, Bộ Tài chính dự đoán nền kinh tế Mỹ năm 2004 sẽ phục hồi mạnh và lãi suất USD có thể được nâng lên. Nhập siêu của Việt Nam tăng (năm 2003 là 4,5 tỷ USD ), làm cho nhu cầu USD sẽ tăng, tiền đồng mất giá... Theo một quan chức Tài chính, phải có giải pháp về vấn đề này như tăng dự trữ ngoại tệ, điều chỉnh tỷ giá thả nổi có kiểm soát, bảo hiểm tiền gửi và bám sát lãi suất USD để can thiệp kịp thời.

Chấm dứt bù lỗ DN nhà nước

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, nền kinh tế năm 2003 đạt được nhiều thành tựu nhưng chưa đủ vượt qua tình trạng nước kém phát triển, khả năng cạnh tranh của nền kinh tế còn kém so với mức trung bình của thế giới và khu vực. Môi trường đầu tư, kinh doanh còn nhiều vướng mắc, tư tưởng bao cấp, bảo hộ còn phổ biến. Tiến độ đổi mới, sắp xếp DN nhà nước còn chậm.

Lo ngại lớn nhất khi hội nhập ngày càng sâu rộng là khả năng cạnh tranh của DN, đặc biệt là các DN nhà nước. Năm 2003, số DN nhà nước thua lỗ ước tính chiếm 13,5%, nhiều DN đang sống nhờ ''phao'' của Nhà nước. Bộ Tài chính khẳng định không thể cắt giảm trợ cấp, bảo hộ nhưng cần một lộ trình rõ ràng, công khai, dứt khoát việc cắt giảm trợ cấp, bảo hộ. Thủ tướng Phan Văn Khải tại một hội nghị gần đây của ngành tài chính đã nói: ''Từ năm sau (2004), DN nhà nước có xin bù lỗ thì Thủ tướng cũng không giải quyết được''.

Bộ Tài chính đề ra giải pháp năm 2004 sẽ thí điểm cổ phần hoá một số công ty kể cả các Tổng công ty có lãi, tạo khả năng cho DN tăng vốn, mở rộng sản xuất. Đồng thời Chính phủ sẽ kiên quyết giải thể, phá sản, bán hoặc cho thuê những DN nhà nước làm ăn thua lỗ kéo dài.

''Chạy nước rút'' vào WTO

Mục tiêu gia nhập WTO vào năm 2005 không có gì mới, nhưng để tới được đích này thì mọi nỗ lực đàm phán nằm trong năm 2004. Việt Nam đã thực hiện vòng đàm phán thứ 7 kết thúc vào sáng 11/12 tại Geneva, Thuỵ Sỹ. Theo đánh giá của một chuyên gia quốc tế, vòng đàm phán này, Việt Nam đã ''bắt đầu bước nhảy vọt'' . Bước tiến quan trọng nhất lần này là Việt Nam đưa ra được ''bản chào báo cáo'' tiến trình gia nhập WTO. Đồng thời, thể hiện thiện chí qua cam kết giảm mức thuế trung bình, cắt giảm nhiều dòng thuế, mở rộng tiếp cận thị trường dịch vụ cho bên ngoài.

Tuy nhiên, chuyên gia này cũng đánh giá Việt Nam ''còn nhiều việc phải làm'', trong đó có vấn đề minh bạch thông tin và giải trình cơ chế bảo đảm thực hiện những cam kết. Nhiều vấn đề cần thời gian để đi đến đồng thuận như trợ cấp xuất khẩu cho nông nghiệp, trị giá tính thuế theo GATT, thực hiện bảo hộ sở hũu trí tuệ... Các đối tác đàm phán muốn Việt Nam đẩy nhanh việc thực hiện cam kết và vấn đề này cũng cần được thảo luận trong các vòng đàm phán tới.

Theo Bộ Tài chính, năm 2004, xu hướng mở rộng và phát triển các mối liên kết về kinh tế, thương mại và tài chính ngày càng tăng. ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc cũng đang đàm phán hình thành các khu vực tự do thương mại song phương và đa phương. Những liên kết về tài chính cũng được đẩy mạnh như hình thành thị trường trái phiếu châu Á, ký kết các hiệp định về hải quan, ngân hàng, bảo hiểm... Rõ ràng sức ép về hội nhập ngày càng lớn mà Việt Nam không thể chậm, bởi chậm thì sẽ thua thiệt!

(Theo VietnamNet)