Ngành điện lại "kêu cứu"!

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) vừa có Văn bản 3193/EVN-KD-KH kêu lên Thủ tướng Chính phủ (TTCP) về những khó khăn trong việc cấp điện cho các dự án (DA) sản xuất (SX) gang, thép ngoài quy hoạch (QH).

35.500 tỷ "cung phụng các dự án thép

Thống kê đến ngày 30/8/2009, Việt Nam có 65 dự án (DA) SX gang, thép có công suất từ 100.000 tấn/năm trở lên (chưa kể một số nhà máy thép do TCty thép VN quản lý). Trong đó, chỉ có 17 DA trong QH, 16 DA được bổ sung QH, còn 32 DA được các địa phương cấp giấy chứng nhận ĐT nhưng chưa có ý kiến chấp thuận của Thủ tướng Chính phủ hoặc thỏa thuận của Bộ Công Thương.

Để cấp điện cho các DA này, EVN đã phải ĐT hàng trăm trạm biến áp, công suất đạt trên 1.205 MVA. Điều đáng nói là mặc dù mới sử dụng chưa tới 50% công suất song theo ước tính của ngành điện, hàng năm các nhà máy thép đã tiêu thụ tới khoảng 3.500 triệu kWh. Với nhu cầu sử dụng điện như vậy, ngành điện phải ĐT nguồn điện, trạm điện, đường dây dẫn điện 500 kV, 220 kV, 110 kV đủ lớn mới đảm bảo đáp ứng được việc cung cấp điện.

Điển hình như tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, từ năm 2006 đến nay đã qua 7 lần điều chỉnh, bổ sung QH điện. Trong khi đó, hệ thống điện quốc gia chưa có dự phòng công suất, làm tăng khối lượng ĐT xây dựng của ngành điện, ảnh hưởng lớn tới việc cung cấp điện cho các ngành khác và sinh hoạt của nhân dân…Đủ loại hậu quả

Theo ông Nguyễn Chí Cường - Chủ tịch Hiệp hội thép Việt Nam (VSA), phần lớn các DA thép đều đang sử dụng công nghệ không đạt chuẩn. Điều này không những khiến giá thành sản phẩm bị đội lên, ảnh hưởng tới môi trường mà còn gây tốn rất nhiều điện năng. Thực tế cho thấy không ít trường hợp công nghệ từ Trung Quốc đã không còn được sử dụng nhưng lại được DN ở các địa phương nhập về. Trước đó, VSA cũng đã nhiều lần cảnh báo tình trạng dư thừa công suất, ngoài hậu quả lãng phí tiền của ĐT, Việt Nam sẽ phải đối mặt với đủ các hậu quả nghiêm trọng khác như thiếu điện, giao thông vận tải không đáp ứng kịp, thiếu lao động và ô nhiễm môi trường...

Đặc biệt, khi cung vượt cầu, xuất khẩu thép lại gặp khó khăn, sức ép cạnh tranh khốc liệt sẽ đè nặng lên ngành thép trong nước bởi trong khi các DN Việt Nam phải nhập khẩu nguyên liệu  thì các nhà ĐT nước ngoài có sự hỗ trợ chuyển giá (mang nguyên liệu sang Việt Nam) từ công ty mẹ ở nước ngoài…

Trong văn bản kêu lên Thủ tướng Chính phủ, EVN tỏ ra lo ngại trước việc các nhà ĐT nước ngoài đang muốn tranh thủ giá điện rẻ để ĐT ồ ạt vào Việt Nam và xuất khẩu thép sang nước khác… Tuy nhiên, nguy cơ không dừng ở đó, theo ông Cường, mặc dù các nhà ĐT vào SX thép tại VN đều “hứa” sẽ xuất khẩu sản phẩm thép sang thị trường các nước nhưng thực tế cho thấy việc xuất thép đi không phải dễ bởi ngay cả các cường quốc về thép cũng còn đang bí đầu ra…

 
EVN đề nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các địa phương thực hiện nghiêm túc QH phát triển ngành thép VN. Đối với các DA SX thép có nhu cầu công suất điện lớn (từ 100MVA trở lên) đề nghị giao cho chủ ĐT xây dựng nguồn điện để sử dụng, phần dư công suất điện sẽ bán lại cho hệ thống điện quốc gia. Đồng thời, EVN cũng đề nghị Chính phủ sớm ban hành giá điện theo công suất đăng ký, để các nhà ĐT đăng ký đúng nhu cầu điện, tránh lãng phí trong việc ĐT công trình điện…

Thanh Thanh