Ngăn chặn buôn bán trẻ dưới “vỏ bọc” con nuôi

Thông qua việc xem xét báo cáo khảo sát của một chuyên gia hàng đầu thế giới, Công ước Lahay số 33 về bảo vệ trẻ em và hợp tác trong lĩnh vực nuôi con nuôi (NCNQT) quốc tế đã quy định việc cấp phép cho các tổ chức hoạt động NCNQT là thủ tục bắt buộc. Luật NCN năm 2010 của Việt Nam cũng đã nội luật hóa quy định trên. Nhưng qua hơn 1 năm triển khai thi hành Luật cho thấy dường như các tổ chức con nuôi nước ngoài (CNNN) không “mặn mà”  với thủ tục cấp phép này.

Thông qua việc xem xét báo cáo khảo sát của một chuyên gia hàng đầu thế giới, Công ước Lahay số 33 về bảo vệ trẻ em và hợp tác trong lĩnh vực nuôi con nuôi (NCNQT) quốc tế đã quy định việc cấp phép cho các tổ chức hoạt động NCNQT là thủ tục bắt buộc. Luật NCN năm 2010 của Việt Nam cũng đã nội luật hóa quy định trên. Nhưng qua hơn 1 năm triển khai thi hành Luật cho thấy dường như các tổ chức con nuôi nước ngoài (CNNN) không “mặn mà”  với thủ tục cấp phép này.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Cấp phép là thủ tục bắt buộc

Báo cáo của ông Hans van Loon – chuyên gia hoạt động trong lĩnh vực NCNQT - đã xác định rất nhiều hành vi lạm dụng CNQT và chỉ ra mối liên hệ giữa những sự lạm dụng ấy với tình trạng phổ biến của các trường hợp xin con nuôi cá lẻ mà không có vai trò giám sát của các cơ quan công quyền cũng như sự tham gia của các tổ chức nghề nghiệp được cấp phép.

Chẳng hạn như hành vi buôn bán người dưới hình thức con nuôi, bán con (thường do cha mẹ đẻ quá nghèo), dùng thủ đoạn lừa gạt hay cưỡng ép (khi một cá nhân trung gian đi “thương thuyết” – phần lớn là phụ nữ - để bắt một phụ nữ có thai hoặc một bà mẹ từ bỏ con mình với lời hứa hẹn sẽ có cuộc sống tốt đẹp hơn), bắt cóc (khi trẻ đang đi trên phố hoặc sân chơi), xúc tiến xin con nuôi hợp pháp bằng cách giả mạo giấy tờ, hối lộ cán bộ và che giấu tình trạng hộ tịch (giả làm cha mẹ để khai sinh cho trẻ, giả làm mẹ bỏ con để cho làm con nuôi)…

Từ những năm 1990 của thế kỷ XX thì “nhu cầu về trẻ em của các nước công nghiệp hóa và số lượng những trẻ em vô gia cư ở các nước đang phát triển đều gia tăng đã dẫn đến thực trạng buôn bán trẻ em xuyên quốc gia vì mục đích cho làm CNQT hoặc khoác áo CNQT để thực hiện những mục đích phi pháp khác ngoài những trường hợp cho nhận con nuôi thông thường theo quy định của pháp luật” – ông van Loon nêu rõ.

Trước thực trạng đó, Công ước Lahay yêu cầu cha mẹ nuôi phải nộp hồ sơ xin con nuôi thông qua các tổ chức được Chính phủ nước họ cấp phép hoạt động hoặc ít nhất cũng phải chứng minh rằng các tổ chức này đã xác nhận họ là những cha mẹ nuôi tương lai đủ điều kiện để xin con nuôi.

Tránh lạm dụng NCNQT

Nội luật hóa Công ước, Luật NCN năm 2010 và các văn bản hướng dẫn thi hành đã quy định đầy đủ, chặt chẽ thủ tục cấp, gia hạn, sửa đổi Giấy phép hoạt động NCN nước ngoài tại Việt Nam của tổ chức CNNN. Sau khi Luật có hiệu lực, số lượng các tổ chức CNNN được cấp phép hoạt động tại Việt Nam giảm gần một nửa.

Theo số liệu gần đây của Cục Con nuôi (Bộ Tư pháp), Bộ đã xem xét, cấp giấy phép cho 25 tổ chức CNNN hoạt động tại Việt Nam theo Luật mới (so với trước khi có Luật là hơn 40 tổ chức). Tuy nhiên, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đinh Trung Tụng nhận định: Mặc dù đã được cấp phép nhưng thực tế đến nay cho thấy, các tổ chức CNNN dường như chưa thực sự chủ động triển khai hoạt động. Nhiều tổ chức còn có tâm lý chờ đợi hoặc hoạt động còn bỡ ngỡ, lúng túng, chưa theo kịp những yêu cầu, đòi hỏi của Luật NCN và Công ước Lahay.

Cũng trong thời gian qua, với thẩm quyền của Cơ quan con nuôi trung ương, Cục Con nuôi (Bộ Tư pháp) đã từ chối cấp phép hoạt động cho một số tổ chức CNNN do chưa “chịu” cập nhật quy định của Luật.

Cụ thể, theo Cục trưởng Cục Con nuôi Nguyễn Văn Bình, Cục đã bác đơn xin cấp phép đối với 1 tổ chức của Thụy Sỹ do tổ chức này được thành lập và hoạt động ở Thụy Sỹ nhưng chưa có đủ 3 năm hoạt động tại Việt Nam.

Ngoài ra, có 1 tổ chức khác nộp hồ sơ cấp phép rất sớm nhưng giấy tờ lại chưa đáp ứng yêu cầu của Luật nên chưa xem xét cấp phép và có 1 tổ chức tạm thời chưa cấp phép với nguyên nhân tương tự. Đây là việc làm cần thiết nhằm bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền và lợi ích của trẻ em, tránh trường hợp lạm dụng NCNQT.

Sơn Hà

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Thầy Nguyễn Quang Hà và niềm đam mê mãnh liệt với nghiên cứu khoa học

Thầy Nguyễn Quang Hà phát biểu tại Lễ công bố Quyết định bổ nhiệm Phó Hiệu trưởng
(PLVN) -  Là tác giả của nhiều đề tài nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực nông nghiệp của cả nước nói chung và của tỉnh Bắc Giang nói riêng với PGS.TS, Nhà giáo ưu tú Nguyễn Quang Hà, nghiên cứu khoa học là niềm đam mê đặc biệt của bản thân ông. Niềm đam mê ấy được nuôi dưỡng từng ngày trên giảng đường đại học để tiếp tục truyền lửa và cảm hứng đến cho nhiều thế hệ sinh viên nhà trường, giúp các em phát triển tư duy, phẩm chất và kỹ năng nghề nghiệp, tự tin hội nhập thời kỳ công nghiệp 4.0.

Bộ Tư pháp dẫn đầu Chỉ số cải cách hành chính năm 2021 – “trái ngọt” từ sự đóng góp của nhiều đơn vị

Cuộc họp rút kinh nghiệm về Chỉ số cải cách hành chính năm 2020 của Bộ Tư pháp.
(PLVN) - Theo kết quả Chỉ số cải cách hành chính năm 2021 của các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương vừa được công bố, Bộ Tư pháp đứng đầu bảng xếp hạng, thuộc nhóm 3 Bộ có chỉ số trên 90%. Đóng góp vào thành tích này là sự nỗ lực cố gắng của các đơn vị thuộc Bộ, nổi bật là Cục Hộ tịch, Quốc tịch, Chứng thực; Cục Đăng ký quốc gia giao dịch bảo đảm; Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật; Vụ Pháp luật dân sự - kinh tế…

Tiếp tục hoàn thiện Đề án đổi mới hoạt động đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật

Quang cảnh hội thảo
(PLVN) -Sáng 26/5, Bộ Tư pháp tổ chức hội thảo “Góp ý Đề án đổi mới hoạt động đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật”. Vụ trưởng Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật Lê Vệ Quốc; Phó Vụ trưởng Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật Ngô Quỳnh Hoa đồng chủ trì hội thảo.

Đại úy Thái Ngô Hiếu: Tỏa sáng phẩm chất người lính thời bình

Đại úy Thái Ngô Hiếu: Tỏa sáng phẩm chất người lính thời bình
(PLVN) - Câu chuyện về đồng chí Thái Ngô Hiếu, cán bộ thuộc Đội Chữa cháy & Cứu nạn cứu hộ (CC & CNCH KV) Khu vực Trảng Bom - Phòng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy & Cứu nạn cứu hộ Công an tỉnh Đồng Nai giành giật lại sự sống cho 4 nạn nhân trong vụ đuối nước tại bãi biển thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã xảy ra một thời gian nhưng vẫn để lại dư âm và bài học ý nghĩa về lòng tử tế trong xã hội hiện đại. Và hơn hết, lòng dũng cảm và nghĩa cử cao đẹp của anh đã khắc họa hình ảnh đẹp về người lính thời bình tuy không cầm súng ra trận chiến đấu trực tiếp với kẻ thù nhưng luôn không quản gian khó, không ngại hy sinh trong cuộc chiến bảo vệ sự sống, sự an toàn cho người dân.

Bộ Tư pháp xây dựng Kế hoạch hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam

Buổi làm việc về Kế hoạch tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật nước CHXHCN Việt Nam 9/11/2022.
(PLVN) -  "Tổ chức hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam 2022 phải có trọng tâm, trọng điểm, có sự vào cuộc của các Bộ, ngành. Đặc biệt, năm nay, các hoạt động hưởng ứng phải có điểm nhấn đánh dấu 10 năm Ngày Pháp luật Việt Nam",  Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh yêu cầu.

Bạc Liêu khai giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà

Bạc Liêu khai giảng Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà
(PLVN) - Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ giám định tư pháp và kỹ năng tranh tụng tại phiên toà, nhằm giúp các học viên nắm vững các quy định của pháp luật về giám định tư pháp; hiểu rõ hơn vị trí, vai trò của hoạt động tố tụng và một số kỹ năng pháp lý cơ bản, cần thiết của người giám định viên Tư pháp, đặc biệt là về kỹ năng tranh tụng tại phiên tòa cho đội ngũ làm công tác giám định tư pháp.

Cần tăng mức thù lao cho cộng tác viên kiểm tra văn bản

Quang cảnh Hội thảo.
(PLVN) - Đây là một trong những đề xuất, kiến nghị được đưa ra tại Hội thảo phát huy vai trò cộng tác viên và cơ quan báo chí, truyền thông trong công tác kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật do Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (Bộ Tư pháp) tổ chức hôm nay, 24/5.

Nữ Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang: Người thổi bay tư tưởng “nhát tay” khi xử lý vi phạm hành chính

Nữ Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang: Người thổi bay tư tưởng “nhát tay” khi xử lý vi phạm hành chính
(PLVN) -Mới tròn ba năm làm “tham mưu trưởng” trong lĩnh vực xử lý vi phạm hành chính (XLVPHC), Phó Giám đốc Sở Tư pháp Kiên Giang - Lư Thị Trang Đài đã được đồng nghiệp nhận xét hai từ “yên tâm” và rất mừng khi có chị cùng tham gia, còn cấp trên thì tin tưởng, điểm nghẽn được khơi thông, công việc thì chạy.