Nâng cao năng lực xử lý ổ dịch sốt xuất huyết cho y tế cấp xã ở TP Đồng Nai

Số ca mắc tăng nhanh trong mùa mưa

Ngày 15/9, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) TP Đồng Nai cho biết, từ đầu năm 2026 đến nay, toàn TP ghi nhận hơn 12.000 ca mắc SXH và 6 trường hợp tử vong. Trước đó, tính đến ngày 3/9, CDC TP thống kê 11.519 ca mắc. Như vậy, chỉ trong khoảng 11 ngày, số ca mắc trên địa bàn đã tăng thêm hơn 480 trường hợp.

Diễn biến qua từng giai đoạn cho thấy số ca SXH tăng nhanh khi bước vào cao điểm mùa mưa. Trong 4 tháng đầu năm, toàn TP ghi nhận 2.461 ca mắc, 870 ổ dịch, 3 trường hợp tử vong. Dù số ca mắc giảm 12,51% so với cùng kỳ 2025 nhưng số ổ dịch lại tăng 22,54%. Đến cuối tháng 6, số ca tích lũy tăng lên 4.413 trường hợp, trong đó riêng tháng 6 ghi nhận 527 ca mới, tăng gần 30% so với tháng trước. Cuối tháng 8, toàn TP đã có hơn 9.000 ca mắc, trên 2.700 ổ dịch, 5 trường hợp tử vong; trước khi số ca tiếp tục vượt 12.000 vào trung tuần tháng 9.

Theo CDC Đồng Nai, những tuần gần đây, số ca mắc có xu hướng tăng tại một số địa bàn như: Phú Nghĩa, Nghĩa Trung, Đồng Xoài, Bình Phước, Minh Hưng, Chơn Thành. Những khu vực đông dân, tập trung nhiều khu công nghiệp, khu nhà trọ, công trường xây dựng như Biên Hòa, Nhơn Trạch, Long Thành cũng có nguy cơ xuất hiện các ổ dịch nếu ca bệnh không được phát hiện, khoanh vùng, xử lý kịp thời. Tình hình này cho thấy nguy cơ lây lan hiện diện ở cả khu vực đô thị, khu công nghiệp, những địa bàn có dân cư phân tán.

Riêng Bệnh viện Đa khoa Bình Phước đã tiếp nhận, điều trị 1.049 trường hợp SXH trong 8 tháng đầu năm, tăng 188% so với cùng kỳ. Số bệnh nhân được tiếp nhận trong tháng 7 và tháng 8 cũng tăng mạnh, lần lượt 206,7% và 224,9% so với cùng kỳ năm trước. Tại xã Nha Bích, đến hết tháng 8 đã ghi nhận 111 ca mắc và 58 ổ dịch, xuất hiện tại cả 7/7 ấp.

Những số liệu trên đặt ra yêu cầu tăng cường giám sát ca bệnh, xử lý triệt để ổ dịch, không để phát sinh các điểm lây nhiễm kéo dài trong cộng đồng.

Phát hiện sớm, điều tra, xử lý ngay từ khi ổ dịch mới xuất hiện

Trước nguy cơ dịch bệnh tiếp tục diễn biến phức tạp, ngày 14/9, CDC Đồng Nai tổ chức tập huấn nâng cao năng lực giám sát, xử lý dịch SXH cho cán bộ y tế 95 xã, phường. Nội dung tập huấn tập trung vào việc phát hiện, xử lý dụng cụ chứa nước có lăng quăng tại hộ gia đình; quy trình giám sát, xác định, khoanh vùng, xử lý ổ dịch trong cộng đồng.

Cán bộ y tế cơ sở cũng được hướng dẫn kỹ thuật pha, sử dụng, bảo quản hóa chất diệt muỗi; thực hành vận hành máy phun ULV đeo vai phục vụ xử lý ổ dịch. Việc sử dụng hóa chất, thiết bị phải tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, bảo đảm hiệu quả diệt muỗi và an toàn cho cộng đồng. Thông qua tập huấn, CDC TP yêu cầu y tế xã, phường nâng cao khả năng phát hiện sớm, điều tra, xử lý ngay từ khi ổ dịch mới xuất hiện. Qua đó, hạn chế tình trạng ổ dịch nhỏ phát triển thành ổ dịch lớn hoặc lây lan sang khu vực dân cư lân cận.

Các cơ sở khám, chữa bệnh được yêu cầu cập nhật đầy đủ ca bệnh lên hệ thống, báo cáo kịp thời để địa phương tổ chức điều tra dịch tễ, xử lý ổ dịch. Các bệnh viện phải chủ động chuẩn bị nhân lực, thuốc, vật tư và phương án cấp cứu, điều trị; kịp thời hội chẩn, chuyển tuyến hoặc đề nghị hỗ trợ chuyên môn khi xuất hiện ca bệnh nặng. Việc kết nối thông tin giữa cơ sở điều trị, CDC và Trạm Y tế có ý nghĩa quan trọng trong rút ngắn thời gian từ khi phát hiện ca bệnh đến khi triển khai các biện pháp can thiệp tại cộng đồng. Đây cũng là yếu tố quyết định hiệu quả khoanh vùng, không để dịch lan rộng.

BS.CKII Lưu Văn Dũng, Phó Giám đốc Sở Y tế nhấn mạnh, diệt lăng quăng là giải pháp then chốt trong phòng, chống SXH. Việc phun hóa chất diệt muỗi phải được thực hiện đúng phương pháp, đúng quy trình, chỉ tiến hành sau khi các ổ lăng quăng đã được xử lý.

Theo ngành Y tế, mưa kéo dài và vật dụng đọng nước là những điều kiện thuận lợi để muỗi truyền bệnh sinh sôi. Vì vậy, phòng, chống SXH không thể chỉ dựa vào việc phun hóa chất mà cần có sự phối hợp thường xuyên giữa chính quyền, y tế cơ sở, các đoàn thể, người dân. Từng địa phương cần duy trì hoạt động vệ sinh môi trường, kiểm tra các điểm có nguy cơ, vận động người dân chủ động loại bỏ nơi sinh sản của muỗi.

Sở Y tế khuyến cáo mỗi gia đình dành ít nhất 10 phút/tuần để kiểm tra, xử lý các dụng cụ chứa nước trong và xung quanh nhà; đậy kín các vật dụng chứa nước, chủ động diệt lăng quăng và ngủ mùng kể cả ban ngày. Khi có biểu hiện sốt cao, đau đầu, đau mỏi người hoặc dấu hiệu bất thường, cần đến cơ sở y tế để được khám, theo dõi, điều trị kịp thời. Người dân không nên tự ý mua thuốc điều trị tại nhà, đặc biệt khi người bệnh có biểu hiện mệt nhiều, đau bụng, nôn ói, chảy máu hoặc li bì.