Năm 2015 cần 5.700 chấp hành viên?

Theo Bộ Tư pháp, đến năm 2015 dự kiến khối lượng công việc các cơ quan thi hành án dân sự (THADS) phải thụ lý để thi hành tăng lên khoảng từ 25% đến 30% so với hiện nay. Để hoàn thành nhiệm vụ này, cả nước cần phải có 5700 chấp hành viên (CHV)

98% CHV đáp ứng yêu cầu

Cách đây 18 năm, tại thời điểm bàn giao công tác THA từ Tòa án sang cho các cơ quan thuộc Chính phủ quản lý, cả nước có 53 Phòng THADS cấp tỉnh, 547 Đội THA cấp huyện với biên chế 1126 người, trong đó có 700 CHV cấp tỉnh, cấp huyện và 426 cán bộ.

Năm 2004, năm đầu triển khai thực hiện những quy định mới của pháp lệnh THADS và bổ nhiệm chấp hành viên theo nhiệm kỳ, cả nước có 2105 CHV, trong đó CHV cấp tỉnh là 324 người, cấp huyện là 1781 người. Từ năm 2005, sau khi các văn bản về tổ chức và hướng dẫn bổ nhiệm CHV được ban hành, thì việc bổ nhiệm lại, bổ nhiệm mới CHV theo nhiệm kỳ đã bắt đầu được triển khai thực hiện.

Tính đến 30/9/2010 (1 năm sau khi triển khai thực hiện Luật THADS) cả nước có 3135 CHV (không kể CHV trong quân đội), trong đó cấp tỉnh có 438 người, huyện có 2696 người. Hiện nay, trên cơ sở mã số ngạch CHV do Bộ Nội vụ ban hành, Bộ Tư pháp đang phối hợp với Bộ Nội vụ tiến hành các thủ tục chuyển đổi số CHV các cấp hiện tại sang ngạch CHV sơ cấp, trung cấp, cao cấp theo quy định

Cũng với việc tăng cường số lượng CHV, Bộ Tư pháp, Tổng Cục THADS và các cơ quan THADS địa phương cũng quan tâm tới chất lượng đội ngũ CHV. Theo Bộ Tư pháp, hiện tại có 98% số CHV đáp ứng yêu cầu, tiêu chuẩn về chuyên môn nghiệp vụ (có trình độ cử nhân luật). Nhiều CHV có kinh nghiệm, giỏi nghiệp vụ, nhờ đó kết quả THA ngày càng được cải thiện

Án nhiều nên quá tải

Hiện nay, cả nước có 63 cơ quan THADS cấp tỉnh và 693 cơ quan THADS cấp huyện. Số lượng cơ quan THADS tăng, đặc biệt là số lượng việc phải thi hành qua thời gian tăng nhanh, tính chất mức độ ngày càng phức tạp. Đơn cử, năm 1994 năm đầu tiên bàn giao công tác THA, tổng số vụ việc phải thi hành trên 162 ngàn vụ việc với tổng số tiền phải thu trên 700 tỷ đồng, thì đến năm 2009, năm đầu tiên thực hiện Luật THADS, các cơ quan THADS phải thi hành là gần 646 việc (tăng gấp 4 lần so với 1994 và tăng gấp 1,43 lần so với 2004), tổng số tiền phải thu là 27.790 tỷ 806triệu 755 nghìn đồng (tăng 39 lần so với 1994).

Với khối lượng công việc như vậy, Bộ Tư pháp chỉ rõ: tình trạng quá tải vẫn diễn ra khá phổ biến ở các cơ quan THA, nhất là ở những tỉnh, thành phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Tiền Giang, Bình Dương, Long An…Theo thống kê, trung bình một năm CHV phải giải quyết từ 500- 600 án. Tình trạng quá tải dẫn đến phân loại án không chính xác, xác minh sơ sài, quy trình thiếu chặt chẽ, nguy cơ vi phạm pháp luật rất lớn.

Ngoài ra, theo quy định của Luật Tố tụng hành chính (có hiệu lực thi hành từ 1/7/2011), các cơ quan THADS còn có nhiệm vụ theo dõi công tác THA hành chính. Với yêu cầu nhiệm vụ đó, nếu không tăng thêm biên chế công chức cho các cơ quan này sẽ càng làm tăng thêm tình trạng quá tải cho cơ quan THADS nói chung, chấp hành viên nói riêng, Bộ Tư pháp nhận định.

Chờ tăng “quân số”, phải nâng cao năng lực

Theo Bộ Tư pháp, đánh giá số liệu thực tế của 3 năm, trong đó mỗi năm một CHV ở địa bàn các thành phố chỉ nên giao khoảng 100 việc/năm, các tỉnh miền núi khoảng 70 việc/năm. Và theo tính toán để có thể hoàn thành khối lượng công việc được giao hiện nay cần phải bổ sung gần 4 ngàn CHV (nâng tổngsố CHV lên gần 7 ngàn).

Xa hơn, đến năm 2015 dự kiến khối lượng công việc các cơ quan thi hành án dân sự (THADS) phải thụ lý để thi hành tăng lên khoảng từ 25% đến 30% so với hiện nay. Để hoàn thành nhiệm vụ này, cả nước cần phải có 5.700 chấp hành viên (CHV)

Nếu tính đến 2020, cùng với việc xã hội hóa một số hoạt động THADS và thực hiện chế định Thừa phát lại thì có thể giữ nguyên nhu cầu CHV như định hướng đến năm 2015, sau đó tiếp tục điều chỉnh căn cứ vào kết quả thực hiện xã hội hóa.

Trong khi chờ tăng cường “quân số” cho THA, trước mắt các CHV cần nâng cao năng lực, nghiệp vụ, tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng. Thực hiện nhiều giải pháp về nghiệp vụ để nâng cao chất lượng cũng như đẩy nhanh tiến độ THA.

Hương Bằng