Năm 2011, sản xuất thép sẽ tăng cao?

Theo Hiệp hội Thép thế giới, nhu cầu thép trên toàn thế giới năm 2011 sẽ tăng trưởng, nhưng mức tăng chưa bằng lúc trước khủng hoảng. Còn theo dự báo của Hiệp hội Thép Việt Nam, nhu cầu thép của thị trường trong nước ước tăng trưởng 8% so với năm 2010. Tuy nhiên ngành thép phải đương đầu với một số khó khăn mới.

Chi phí tăng

Những khó khăn mà các doanh nghiệp lường trước được là chênh lệch tỷ giá ngoại tệ, nguyên liệu cơ bản như quặng sắt, than, dầu, phôi thép, thép phế, điện năng và một số loại nguyên liệu khác đều sẽ tăng giá hơn năm 2010. Năm 2011, cả nước tiếp tục có thêm một số dự án nhà máy thép mới đi vào sản xuất ổn định làm cho sự mất cân đối giữa cung và cầu càng cách xa thêm, dẫn đến cạnh tranh quyết liệt ở thị trường trong nước, nhất là đối với thép xây dựng.

Nhìn lại ngành thép trong năm qua, giá nguyên liệu (quặng sắt, than mỡ, thép phế) tăng liên tục từ tháng 2 đến tháng tháng 5, có lúc tới 630 USD/tấn (giá CFR tại Việt Nam). Sau đó, do khủng hoảng nợ của một số nước châu Âu và nguy cơ lạm phát do hiệu ứng của các gói kích cầu của Chính phủ các nước dẫn đến một loạt chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn thay đổi. Điều này  tác động đến nhu cầu và giá nguyên liệu thép. Giá phôi thép giảm mạnh xuống đến 540 USD/tấn (CFR tại Philipin), rồi tăng dần đến cuối năm 2010 và đầu năm 2011 đứng ở mức 600 – 620 USD/T CFR.

Do mặt bằng giá nguyên liệu ngành thép biến động khó lường nên sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp ngành thép trên địa bàn thành phố gặp khá nhiều khó khăn. Đặc biệt, những doanh nghiệp nhập khẩu phôi thép để sản xuất có thể thua lỗ lớn do khi ký hợp đồng nhập khẩu giá cao, sau 1-2 tháng, hàng về đến Việt Nam, giá phôi hạ tới gần 100 USD/tấn, không sản xuất đã lỗ, sản xuất càng lỗ hơn. Trong khi đó, nhu cầu thép trên thị trường trong nước cũng không tuân theo quy luật như mọi năm do ảnh hưởng các chính sách thay đổi tỷ giá của Ngân hàng Nhà nước, biện pháp bình ổn giá của Chính phủ. Trong những tháng cuối năm 2010, chi phí lãi vay ngân hàng bằng VNĐ tăng cao lại thêm một khó khăn mới đối với doanh nghiệp. Mặc dù vậy, các doanh nghiệp dự đoán tốt tình hình thị trường và điều chỉnh chiến lược kinh doanh phù hợp vẫn tìm thấy cơ hội phát triển. Điển hình là Thép Việt- Úc (Vinausteel), Thép Việt- Hàn (VPS), Thép Việt- Nhật, Thép SSE…Nhiều doanh nghiệp chuyển hướng từ nhập khẩu phôi thép là chủ yếu sang mua phôi của các doanh nghiệp trong nước sản xuất, tránh áp lực tỷ giá lên cao và khó mua ngoại tệ. Phôi thép Đình Vũ cung cấp chủ yếu cho các nhà máy cán thép của SSE và Việt- Úc, sản xuất đến đâu, bán hết đến đó. Ngoài ra, các doanh nghiệp thuộc Tổng công ty Thép Việt Nam và doanh nghiệp thuộc Hiệp hội Thép Việt Nam cũng cung cấp một lượng phôi đáng kể. VPS mua tới 94% lượng phôi thép của các nhà sản xuất trong nước.

Sản phẩm thép thanh sản xuất tại Công ty liên doanh thép Việt-Úc.

Trước những khó khăn, thách thức của năm 2011 và để đón đầu cơ hội tăng trưởng của ngành thép sau khủng hoảng kinh tế thế giới, các doanh nghiệp thép đang tìm cho mình những bước đi năng động hơn, tăng cường các giải pháp quản lý tài chính chặt chẽ để đạt được hiệu quả cao hơn. Nhiều công ty tăng đầu tư để nâng cao năng lực sản xuất và sức cạnh tranh. Thép Việt- Úc đề ra giải pháp tiếp tục đầu tư cải tiến dây chuyền để nâng cao chất lượng và hạ giá thành sản phẩm, đồng thời tích cực triển khai dự án nhà máy sản xuất phôi thép, công suất 800.000 tấn/năm với tổng vốn đầu tư 80 triệu USD. Thép VPS đưa ra các giải pháp chủ động nguồn nguyên liệu cho sản xuất; tăng cường tìm kiếm, huy động nguồn cung cấp tín dụng đa dạng để giảm chi phí vay vốn đến mức thấp nhất; theo dõi sát diễn biến thị trường thép thế giới và trong nước; đánh giá, phân tích dự báo thị trường làm cơ sở cho công tác chỉ đạo, điều hành kế hoạch sản xuất, kinh doanh.  Thép Việt- Nhật đang đầu tư một khu liên hiệp thép, công suất 1 triệu tấn/năm tại KCN Nam  Cầu Kiền với tổng vốn đầu tư 65 triệu USD… Bên cạnh đó, hầu hết doanh nghiệp đề ra giải pháp thực hành tiết kiệm, chống lãng phí nhằm giảm chi phí quản lý, giảm tiêu hao vật tư, năng lượng để hạ giá thành sản phẩm.

Song, trước tình trạng chênh lệch cung cầu ngày càng xa, các nhà hoạch định chính sách và chính các doanh nghiệp cần chú trọng tới cân đối cung cầu của ngành thép để có định hướng phát triển bền vững, tránh lãng phí. Một số doanh nghiệp bắt đầu tính đến các thị trường nước ngoài để có đầu ra.

Minh Châu