Một năm chuyển giao cấp Phiếu lý lịch tư pháp: Thủ tục dần ổn định, hồ sơ trực tuyến chiếm hơn 90%

Trao đổi với phóng viên, đại diện Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, từ ngày 1/3/2025 đến nay, đơn vị đã tiếp nhận hơn 241.000 hồ sơ cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Trong đó, hồ sơ nộp trực tuyến đạt hơn 218.500 trường hợp, chiếm khoảng 90,5%; hồ sơ nộp trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính chiếm khoảng 9,5%.

Đến nay, hơn 218.000 hồ sơ đã được giải quyết, phần lớn được trả trước hoặc đúng thời hạn. Kết quả này cho thấy người dân đã dần thích nghi với quy trình mới, đồng thời phản ánh hiệu quả bước đầu của việc chuyển đổi sang môi trường số trong giải quyết thủ tục hành chính.

Áp lực lớn trong giai đoạn đầu chuyển giao

Theo đại diện Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh, thời điểm mới tiếp nhận nhiệm vụ, đơn vị gặp không ít khó khăn do đây là lĩnh vực hoàn toàn mới đối với lực lượng trực tiếp thực hiện. Việc bố trí nhân sự, đào tạo cán bộ và hoàn thiện quy trình nghiệp vụ phải được triển khai đồng thời, trong khi lượng hồ sơ phát sinh mỗi ngày ở mức rất cao. “Có thời điểm, mỗi ngày đơn vị tiếp nhận từ 1.300 đến 1.400 hồ sơ”, đại diện Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết.

Ngoài áp lực số lượng, một số hồ sơ còn phát sinh vướng mắc trong quá trình xác minh thông tin án tích. Theo đó, có trường hợp công dân kê khai chưa đầy đủ hoặc chưa chính xác thông tin cá nhân, dẫn đến việc cơ quan chức năng phải phối hợp xác minh thêm với Viện kiểm sát, Tòa án hoặc cơ quan Thi hành án để đảm bảo dữ liệu chính xác trước khi cấp Phiếu lý lịch tư pháp.

“Những trường hợp cần xác minh nhiều nguồn thông tin có thể ảnh hưởng đến thời gian trả kết quả. Tuy nhiên, hiện nay quy trình cơ bản đã dần ổn định và đảm bảo tiến độ giải quyết hồ sơ cho người dân, doanh nghiệp”, đại diện đơn vị cho biết thêm.

Người dân dần chuyển sang nộp hồ sơ trực tuyến

Theo ghi nhận từ Phòng Hồ sơ nghiệp vụ, Công an Thành phố Hồ Chí Minh, đa số người dân hiện đã quen với hình thức nộp hồ sơ trực tuyến nhờ tính thuận tiện và tiết kiệm thời gian. Thay vì phải đến trực tiếp cơ quan nhà nước, người dân có thể thao tác tại nhà hoặc nơi làm việc thông qua ứng dụng VNeID, Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc Cổng Dịch vụ công Bộ Công an. Kết quả Phiếu lý lịch tư pháp cũng có thể được chuyển phát về tận nhà qua dịch vụ bưu chính.

Đáng chú ý, khi thực hiện trực tuyến, người dân không cần sao y giấy tờ như trước mà có thể trực tiếp quét, tải dữ liệu điện tử lên hệ thống. Với các trường hợp sử dụng VNeID, nhiều thông tin cá nhân được tự động đồng bộ, giúp giảm đáng kể thời gian kê khai.

Đại diện Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, để hỗ trợ người dân tiếp cận quy trình mới, đơn vị đã tăng cường hướng dẫn trực tiếp tại bộ phận một cửa, kết hợp tuyên truyền qua mã QR và các kênh trực tuyến. Nhờ đó, tỷ lệ hồ sơ nộp trực tuyến tiếp tục duy trì ở mức cao, hiện đạt trên 90%.

Chủ động làm Phiếu lý lịch tư pháp để tránh ảnh hưởng visa

Cùng với nhu cầu lao động, học tập và định cư ở nước ngoài ngày càng tăng, số lượng người dân xin cấp Phiếu lý lịch tư pháp phục vụ các thủ tục quốc tế cũng có xu hướng gia tăng. Theo hướng dẫn của Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh: “hiện công dân Việt Nam đang ở nước ngoài có thể gửi hồ sơ về Việt Nam thông qua dịch vụ bưu chính hoặc thực hiện thủ tục khi về nước thăm gia đình”.

Liên quan đến thời hạn sử dụng của Phiếu lý lịch tư pháp, đại diện đơn vị cho biết pháp luật hiện hành chưa quy định cụ thể về hiệu lực của loại giấy tờ này. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều cơ quan, tổ chức nước ngoài thường yêu cầu Phiếu lý lịch tư pháp được cấp trong vòng 3–6 tháng để bảo đảm thông tin còn giá trị cập nhật..

Tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Lý lịch tư pháp, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Theo quy định mới, thủ tục cấp Phiếu lý lịch tư pháp trực tuyến sẽ trở thành hình thức mặc định đối với cá nhân có định danh điện tử. Người dân có thể thực hiện thủ tục không phụ thuộc địa giới hành chính và nhận Phiếu lý lịch tư pháp điện tử thông qua ứng dụng VNeID.

Đối với người chưa có định danh điện tử hoặc người nước ngoài, thủ tục vẫn có thể thực hiện trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính theo quy định.

Từ thực tế này, Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an Thành phố Hồ Chí Minh khuyến cáo người dân, đặc biệt là nhóm chuẩn bị du học, nhóm lao động hoặc hoàn tất hồ sơ visa, nên chủ động thực hiện thủ tục sớm để tránh ảnh hưởng đến tiến độ giải quyết các thủ tục liên quan ở nước ngoài.