Gần 500 doanh nghiệp thành viên của Hội Doanh nghiệp trẻ Hải Phòng vừa cùng nhau nói lên nguyện vọng chung tại Đại hội lần thứ 4 là: được tạo cơ hội, có môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng. Đây cũng là mong muốn chung của cộng đồng doanh nghiệp thành phố bởi môi trường kinh doanh luôn là yếu tố quyết định hiệu quả hoạt động.
Những mong muốn, suy nghĩ của doanh nghiệp bắt nguồn từ thực tế việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh tại Hải Phòng và Việt Nam chưa được như mong muốn. Doanh nghiệp vẫn tốn quá nhiều thời gian và chi phí cho các thủ tục hành chính. Đó là chưa kể tới một loạt chi phí “ngoài luồng” để được việc mà không doanh nghiệp nào dám nói ra. Vì vậy, hầu hết doanh nghiệp cho rằng, báo cáo môi trường kinh doanh mà Ngân hàng thế giới (WB) vừa công bố là sát thực tế. Việt Nam, từ vị trí thứ 91 xuống 93 trong bảng xếp hạng. Lùi 2 bậc sau biết bao nỗ lực, cố gắng để cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh là điều đáng suy nghĩ, bởi theo WB, cho dù Việt Nam đã có nhiều cải cách nhưng còn khá nhiều lĩnh vực chưa có sự cách biệt so với các báo cáo trước đây. Trong 10 tiêu chí xếp hạng, đánh giá, Việt Nam chỉ tăng điểm ở tiêu chí là thực thi hợp đồng, còn lại đều tụt hạng. Ví dụ, lĩnh vực thành lập doanh nghiệp phải trải qua khoảng 50 ngày chờ đợi với 11 thủ tục, vì thế, riêng lĩnh vực thành lập doanh nghiệp, Việt Nam đang ở vị trí thứ 108 tụt xuống 116. Tiêu chí nộp thuế bị tụt tới 7 bậc, từ 141/181 xuống 147/ 183. Các lĩnh vực được điều tra như cấp giấy phép xây dựng tụt từ vị trí 67 xuống 69; tuyển dụng và sa thải lao động từ 90 xuống 103, đăng ký tài sản từ 37 xuống 40… Còn về năng lực cạnh tranh quốc gia, theo xếp hạng của WEF, từ năm 1998 đến nay, Việt Nam liên tục tụt hạng, từ 39/ 80 năm 1998 xuống 50/80 năm 2000; 62/80 năm 2001; 65/80 năm 2002; 70/133 năm 2008 và năm 2009 là 75/133…
Thực ra, doanh nghiệp Hải Phòng và doanh nghiệp Việt Nam ít quan tâm, để ý tới thứ hạng nhưng chính thứ hạng lại là thước đo đánh giá việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Mong muốn về sự minh bạch và công bằng của doanh nghiệp chưa được thực hiện triệt để cũng chính bởi các lĩnh vực liên quan tới hoạt động của doanh nghiệp chưa được cải thiện đáng kể. Cho dù mọi báo cáo đánh giá, sự xếp hạng chỉ là tương đối và có tính tham khảo nhưng bất kỳ ai có trách nhiệm đều thấy đây là điều đáng suy nghĩ, cần nhanh chóng tìm biện pháp khắc phục.
Nghiêm túc nhìn nhận thì môi trường đầu tư kinh doanh của thành phố còn nhiều điều đáng nói. Chỉ riêng việc thủ tục đấu giá đất tại số 14, phố Trần Quang Khải bị lùi lại hết tháng này qua tháng khác, hết thủ tục này lại nảy sinh thủ tục khác và bây giờ chưa thực hiện được trong khi ngân sách đang trông chờ vào nguồn thu này. Còn biết bao dự án, kể cả đấu giá đất, kể cả thực hiện công trình, dự án đều vướng sự “bùng nhùng” và “nhiêu khê” về thủ tục, khiến tiến độ chậm trễ, trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan không rõ ràng. Bởi thế, báo cáo xếp hạng của WB hay các tổ chức quốc tế khác, cho dù chỉ để tham khảo nhưng thực chất, cũng có mối dây liên hệ với Hải Phòng và nguyện vọng của doanh nghiệp có được sự minh bạch, công bằng trong môi trường đầu tư, kinh doanh là hoàn toàn chính đáng./.