Mô hình “3 nhà, 4 biết” đúc kết thành quy trình

“Đến từng ngõ, gõ cửa từng nhà”

Đánh giá hiệu quả mô hình, Phó Chủ tịch UBND quận Phùng Văn Thanh cho biết: “3 nhà” là nhà nước, nhà đầu tư và nhà dân, trong đó nhà dân là trung tâm. Còn “4 biết” gồm: người dân cần được biết quy hoạch; biết mục đích ý nghĩa, tầm quan trọng của việc thu hồi giải phóng mặt bằng; biết chính sách bồi thường hỗ trợ; biết quyền lợi và nghĩa vụ của mình. Để thực hiện hiệu quả mô hình, quận đặc biệt chú trọng công tác dân vận. Theo đó, công tác này hướng mạnh về cơ sở với phương châm “đến từng ngõ, gõ cửa từng nhà”, hình thành các tổ công tác gặp gỡ từng hộ dân trực tiếp trao đổi, vận động, tuyên truyền, thuyết phục. Theo ông Thanh, khi vai trò của người dân vùng dự án được đề cao, công tác giải phóng mặt bằng thuận lợi hơn, người dân ủng hộ chính quyền, nhà đầu tư. Tại các cuộc đối thoại, chủ tịch hoặc phó chủ tịch UBND quận chủ trì cùng sự phối hợp của các ban, ngành thành phố. Qua đó, ý kiến, nguyện vọng, đề nghị của người dân được lãnh đạo quận lắng nghe; nhà đầu tư hiểu tâm tư nguyện vọng của dân hơn. Người dân thấu hiểu chính sách, pháp luật của Nhà nước, nhận thức đầy đủ hơn về quyền, nghĩa vụ của công dân với sự phát triển của địa phương; góp phần tạo sự đồng thuận, người dân từ chỗ chưa ủng hộ đến tự giác chấp hành. Những vấn đề thuộc thẩm quyền địa phương được lãnh đạo quận trực tiếp giải quyết. Những đề nghị hợp lý được tổng hợp chuyển thành phố xem xét. Đến nay, quận tổ chức hơn 40 cuộc đối thoại với dân, trong đó có hơn 60% số cuộc với sự tham gia của hơn 200 người dân trong một lần đối thoại. Công tác tuyên truyền vận động được thực hiện với phương châm "kiên trì vận động, thuyết phục" đi đôi với các biện pháp kiên quyết. Các tổ công tác tuyên truyền, vận động nhân dân ủng hộ việc kiểm kê, giải phóng mặt bằng do một lãnh đạo chủ chốt quận làm tổ trưởng, thành viên là các lãnh đạo các ban, ngành, Uỷ ban MTTQ Việt Nam quận và các đoàn thể nhân dân. Tổ công tác nắm tình hình, phân loại các hộ, chú trọng khơi dậy tinh thần trách nhiệm, gương mẫu của cán bộ, đảng viên, đoàn viên và hội viên. Phối hợp cùng cấp uỷ Đảng, chính quyền địa phương, tổ công tác phân công nhóm phụ trách vận động, tuyên truyền để người dân hiểu cụ thể hơn về mục đích, ý nghĩa của dự án, chính sách bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất, quyền và nghĩa vụ của người dân sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi. Nhiều trường hợp, ban đầu người dân bức xúc, phản đối, nhưng bằng nhiều phương pháp, tổ công tác thuyết phục người dân trao đổi cởi mở, bàn hướng giải quyết vướng mắc.

Quy trình dân vận khéo

Phó Bí Thường trực Quận uỷ Hải An Phạm Thành Văn cho biết: Hải An là quận mới thành lập, cơ sở hạ tầng đô thị kém so với các quận khác. Song cùng thời gian, số dự án được triển khai trên địa bàn nhiều, diện tích giải phóng mặt bằng phục vụ các dự án lớn ảnh hưởng trực tiếp đến mọi mặt đời sống của hàng nghìn hộ dân. Trong khi đó, bên cạnh một số dự án có mặt bằng sạch nhưng không triển khai là những dự án đã thu hồi đất nhưng chưa bố trí được nơi tái định cư cho nhân dân…Vì vậy, quận xác định công tác giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ chủ yếu, trọng tâm xuyên suốt quá trình xây dựng và phát triển địa phương. Bằng nhiều cách làm sáng tạo, phù hợp với tình hình địa phương, nhiều mô hình, cách làm mới được áp dụng. Điển hình là mô hình “3 nhà, 4 biết”. Nhờ vậy, kết quả thu được trong công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận ngày càng bài bản hơn. Có trường hợp phải cưỡng chế, được người dân tự nguyện giao trả mặt bằng. Điển hình là dự án Trường THPT Hải An. Mặc dù diện tích giải phóng mặt bằng lớn, song hầu hết dự án sau khi giao mặt bằng đều triển khai thuận lợi; tiết kiệm kinh phí phát sinh; an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững, góp phần tích cực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương. Bài học kinh nghiệm này được đúc kết thành quy trình dân vận khéo.

Để công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận được thuận lợi hơn, thành phố cần sớm hoàn chỉnh hệ thống chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi thu hồi đất, chỉ đạo các ngành phối hợp với quận giải quyết những tồn tại liên quan đến việc quản lý sử dụng đất đai trước đây; xử lý các dự án đã có quyết định thu hồi đất, giải phóng mặt bằng chưa đưa vào sử dụng vi phạm pháp luật về đất đai.