Lương duyên doanh nghiệp với ngân hàng- Vướng rào cản lãi suất

Huy động nhiều, sử dụng ít, kết cục tới thời điểm này, ngân hàng lại đang thừa tiền. Ngân hàng Nhà nước cho biết: các ngân hàng nội địa đang dư thừa khoảng 50.000 tỷ đồng, cộng với hơn 40.000 tỷ đồng tạm thừa khi rút tín phiếu bắt buộc trước hạn và trái phiếu Chính phủ đáo hạn sẽ có khoảng gần 100.000 tỷ đồng vốn khả dụng. Vì thế, nhiều ngân hàng bắt đầu cho vay cầm cố chứng khoán trở lại, mở rộng cho vay tiêu dùng…,- những loại hình dịch vụ mà mới vài tháng trước còn bị các ngân hàng cho ra rìa. Không những thế, cuộc cạnh tranh trong thu hút khách hàng lại bắt đầu. Có ngân hàng đưa ra  chính sách vay vốn khá hấp dẫn, lãi suất thấp, điều kiện vay được nới lỏng  để mời chào, lôi kéo doanh nghiệp. Xem ra, vị thế giữa ngân hàng và doanh nghiệp đang đảo chiều.

Thế nhưng, dù cả hai đang rất cần nhau, cũng  không vượt qua được rào cản lãi suất. Dù lãi suất cơ bản đã được hạ xuống tới 12% và lãi suất cho vay hiện chỉ còn ở mức 15- 16/ năm, nhiều doanh nghiệp vẫn thờ ơ bởi theo họ thời điểm này không làm gì ra được mức lãi 15- 16%. Thiểu phát đang nhen nhúm, hoạt động sản xuất kinh doanh có dấu hiệu ngừng trệ, sức mua giảm, giá hạ liên tục, hàng hóa tồn kho lớn do doanh nghiệp không muốn bán phá giá dưới giá thành. Dòng tiền không được lưu thông khiến cả doanh nghiệp và ngân hàng đều gặp khó. Nhiều người nhận xét: thừa tiền cũng là một mối nguy cho thấy kinh tế không phát triển được. Càng đáng lo ngại hơn khi vốn ứ đọng trong ngân hàng giữa lúc nền kinh tế đang rất cần vốn. Một khi lãi suất chưa hạ, doanh nghiệp vẫn không dám “mon men” tới nguồn vốn ngân hàng bởi khả năng lợi nhuận để trả nợ gốc, nợ lãi và bù đắp chi phí  rất khó khăn.

Ngay cả các ngân hàng hiện nay cũng không quá hào hứng với việc đẩy vốn ra. Họ trở nên thận trọng hơn bao giờ hết bởi các bài học của đại gia Bear Stearns, Fannie Mae và Freddie Mac rồi Merrill Lynch vẫn nóng hổi. Trong khi đó, họ lại không phải chịu nhiều sức ép về lợi nhuận như trước nhờ được tăng lãi suất dự trữ bắt buộc từ 1,2%/ năm lên tới 10%/ năm. Với mức lãi suất này, với tổng số tiền dự trữ bắt buộc đang gửi tại  Ngân hàng Nhà nước, các ngân hàng sẽ có khoảng từ vài chục tới vài trăm tỷ đồng một cách “ngon lành” mà chưa cần đẩy mạnh cho vay.

Việc khơi thông dòng chảy tiền tệ trong thời điểm này là vô cùng quan trọng và cần thiết. Theo tính toán, với các dấu hiệu của giá cả hàng hóa như hiện nay và dự báo chỉ số giá cả hàng hóa trong 6 tháng tới chỉ tăng chừng khoảng 1%/ tháng, mức lãi suất tiết kiệm của ngân hàng sẽ còn khá hấp dẫn, tiếp tục thu hút nguồn tiền gửi vào và vốn khả dụng của ngân hàng lại càng lớn. Bởi vậy, điều doanh nghiệp trông ngóng hiện nay là ngân hàng tiếp tục điều chỉnh lãi suất cho vay xuống mức hợp lý, để doanh nghiệp có thể sử dụng và bắt được những đồng vốn này sinh sôi nảy nở. Đây cũng là yêu cầu cấp thiết của công cuộc phát triển kinh tế.

Trọng Nhân