Lực lượng vũ trang Hải Phòng phát huy hào khí, tiếp bước 80 năm truyền thống
(PLVN) - Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng vũ trang TP Hải Phòng (20/11/1946 - 20/11/2026) là dịp Hải Phòng ôn lại chặng đường xây dựng, chiến đấu và trưởng thành đầy vẻ vang của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ. Trên nền tảng truyền thống cách mạng của hai vùng đất Hải Phòng và Hải Dương, lực lượng vũ trang (LLVT) tiếp tục kế thừa, phát huy những giá trị lịch sử, xây dựng lực lượng vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Từ những năm tháng chiến đấu gian khổ đến truyền thống vẻ vang
TP Hải Phòng nằm ở vị trí chiến lược quan trọng về chính trị, kinh tế, văn hóa, quốc phòng, an ninh; là cửa ngõ hướng biển của miền Bắc, đầu mối giao thông liên vùng, liên khu vực. Cùng với Hải Dương (cũ), vùng đất giàu truyền thống lịch sử, văn hiến và cách mạng, Hải Phòng đã hun đúc tinh thần yêu nước, ý chí quật cường, lòng đoàn kết và khát vọng bảo vệ quê hương qua hàng nghìn năm dựng nước, giữ nước.
Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh, trực tiếp là Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu 3 và cấp ủy, chính quyền địa phương qua các thời kỳ, LLVT Hải Phòng và Hải Dương không ngừng xây dựng, chiến đấu, trưởng thành. Với sự đùm bọc, giúp đỡ của Nhân dân và sự phối hợp của các cấp, các ngành, các lực lượng, quân và dân hai địa phương đã lập nhiều chiến công, góp phần vào thắng lợi của hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ, thực hiện nhiệm vụ quốc tế và bảo vệ Tổ quốc.
Từ những tổ chức tự vệ cách mạng đầu tiên, LLVT trên địa bàn từng bước hình thành, phát triển cùng phong trào đấu tranh của quần chúng. Tại Hải Phòng, phong trào công nhân trong các nhà máy, bến cảng, cơ sở công nghiệp sớm tạo điều kiện cho sự ra đời của các đội tự vệ đỏ, xích vệ, làm nhiệm vụ bảo vệ cơ sở Đảng, cán bộ và quần chúng cách mạng. Tại Hải Dương, các đội tự vệ được xây dựng ở cơ sở, gắn với phong trào Việt Minh và hoạt động đấu tranh tại nông thôn, tạo tiền đề cho sự phát triển của LLVT địa phương.
Trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945, lực lượng Việt Minh, tự vệ và quần chúng cách mạng ở hai địa bàn đã tham gia giành chính quyền, góp phần vào thắng lợi chung của dân tộc. Sau khi chính quyền cách mạng được thành lập, trước âm mưu quay trở lại xâm lược của thực dân Pháp, yêu cầu củng cố lực lượng, bảo vệ chính quyền và chuẩn bị kháng chiến trở nên cấp thiết. Các đơn vị vũ trang từng bước được tổ chức, kiện toàn, phát triển cả về quân số, cơ cấu và khả năng chiến đấu.
Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, Hải Phòng là địa bàn chiến lược, nơi quân địch tập trung lực lượng, vũ khí và phương tiện chiến tranh, đồng thời là nơi sớm diễn ra những cuộc chiến đấu quyết liệt ở miền Bắc. Hải Dương giữ vị trí quan trọng trên các tuyến giao thông nối Hà Nội với Hải Phòng, với những địa bàn trọng yếu như đường 5, đường sắt, cầu Phú Lương, cầu Lai Vu. Nếu Hải Phòng trực tiếp đối đầu với quân địch tại đô thị, cảng biển và các mục tiêu chiến lược, thì Hải Dương phát huy thế mạnh chiến tranh du kích, xây dựng làng chiến đấu, đánh vào giao thông, hậu cứ và hoạt động bình định của địch. Hai địa bàn tạo thành thế trận liên hoàn, bổ trợ cho nhau trong cuộc kháng chiến trường kỳ.
Ngày 20/11/1946 là mốc son đặc biệt trong lịch sử đấu tranh cách mạng của quân và dân Hải Phòng, gắn với cuộc chiến đấu bảo vệ thành phố trước sự xâm lược của thực dân Pháp, trong đó có những trận đánh quyết liệt tại khu vực Nhà hát thành phố. Tinh thần chiến đấu dũng cảm, ý chí không khuất phục trước kẻ thù từ những ngày đầu kháng chiến đã góp phần hun đúc truyền thống vẻ vang của LLVT địa phương.

Trong kháng chiến chống Mỹ, Hải Phòng trở thành trọng điểm bị không quân, hải quân Mỹ đánh phá, phong tỏa. Hải Dương vừa bảo vệ các tuyến giao thông huyết mạch, vừa là hậu phương trực tiếp, đóng góp sức người, sức của cho tiền tuyến lớn miền Nam. Qua thực tiễn chiến đấu, mỗi địa phương hình thành những nét truyền thống riêng, cùng thể hiện tinh thần kiên cường, chủ động, sáng tạo và quyết tâm chiến thắng.
Truyền thống “Trung dũng - Quyết thắng” của Hải Phòng và tinh thần “Đoàn kết, tự lực, sáng tạo, hy sinh, chiến thắng” của Hải Dương là những giá trị tiêu biểu được bồi đắp qua các thời kỳ. Đó không chỉ là niềm tự hào về những chiến công trong chiến tranh mà còn là nền tảng tinh thần để LLVT hai địa phương tiếp tục thực hiện nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời bình.
Hội tụ truyền thống, xây dựng lực lượng vững mạnh trong giai đoạn mới
Ngày 1/7/2025, thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính, tỉnh Hải Dương sáp nhập vào TP Hải Phòng. Cùng với quá trình này, LLVT tỉnh Hải Dương và LLVT TP Hải Phòng được tổ chức, sắp xếp, hợp nhất thành LLVT TP Hải Phòng mới. Sự thay đổi về tổ chức đặt ra yêu cầu tiếp tục củng cố đoàn kết, thống nhất nhận thức, phát huy đầy đủ những giá trị truyền thống đã được các thế hệ cán bộ, chiến sĩ dày công xây dựng.
Trên cơ sở nghiên cứu tư liệu lịch sử, hướng dẫn của cấp trên, tổ chức hội thảo, trao đổi và xin ý kiến các cơ quan chức năng, nhân chứng lịch sử, các đồng chí lão thành cách mạng, ngày 20/11/1946 được xác định là Ngày truyền thống của LLVT TP Hải Phòng sau sáp nhập. Việc lựa chọn mốc thời gian này thể hiện sự kế thừa, kết tinh truyền thống chiến đấu của quân và dân hai địa phương, đồng thời tạo điểm tựa tinh thần chung cho LLVT thành phố trong giai đoạn phát triển mới.
Sau sáp nhập, truyền thống “Trung dũng - Quyết thắng” và tinh thần “Đoàn kết, tự lực, sáng tạo, hy sinh, chiến thắng” không tách rời mà bổ sung, hòa quyện, tạo nên sức mạnh tinh thần chung. Đây là cơ sở để mỗi cán bộ, chiến sĩ nâng cao ý thức trách nhiệm, giữ vững bản lĩnh chính trị, phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất, sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ được giao.
Phát huy truyền thống 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, LLVT TP Hải Phòng tiếp tục quán triệt đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng; chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền xây dựng nền quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân vững chắc. Trọng tâm là củng cố khu vực phòng thủ trên địa bàn mới, bảo đảm sự liên kết giữa đô thị, khu công nghiệp, cảng biển, nông thôn, sông, biển và đảo; kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế - xã hội với củng cố quốc phòng, an ninh.
Cùng với đó, nhiệm vụ xây dựng LLVT vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức và cán bộ cần được chú trọng. Công tác giáo dục truyền thống có ý nghĩa quan trọng trong việc bồi đắp bản lĩnh chính trị, tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật và niềm tự hào của mỗi cán bộ, chiến sĩ; bảo đảm sự thống nhất về ý chí, hành động, để mỗi người tiếp tục là lực lượng kế tục xứng đáng truyền thống của quân và dân Hải Phòng, Hải Dương qua các thời kỳ.
Chất lượng huấn luyện, trình độ sẵn sàng chiến đấu, khả năng cơ động và xử trí tình huống cần tiếp tục được nâng cao, sát địa bàn, đối tượng và yêu cầu nhiệm vụ. Lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên được xây dựng vững mạnh, rộng khắp, tổ chức chặt chẽ; lực lượng thường trực đáp ứng yêu cầu xây dựng lực lượng tinh, gọn, mạnh. Đồng thời, LLVT thành phố tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, phòng thủ dân sự, phòng chống dịch bệnh, bảo vệ môi trường, chăm lo chính sách hậu phương quân đội và thực hiện các hoạt động đền ơn đáp nghĩa.

Đặc biệt, với vị trí thành phố Cảng có địa bàn biển, đảo rộng, việc nâng cao năng lực ứng phó với thiên tai, sự cố, tai nạn trên biển có ý nghĩa thiết thực. Chủ động tham mưu xây dựng và triển khai hiệu quả Đề án Trung tâm tìm kiếm cứu nạn tại Bạch Long Vĩ sẽ góp phần tăng cường khả năng xử trí tình huống, bảo vệ ngư dân, hỗ trợ các hoạt động kinh tế biển, đồng thời góp phần bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền và lợi ích quốc gia trên biển.
Tiếp nối truyền thống ấy, LLVT TP Hải Phòng quyết tâm đoàn kết, chủ động, sáng tạo, xây dựng lực lượng vững mạnh toàn diện, hoàn thành tốt nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, góp phần giữ vững ổn định chính trị, tạo môi trường thuận lợi cho thành phố phát triển. Truyền thống được hun đúc từ lịch sử sẽ tiếp tục là điểm tựa tinh thần để các thế hệ cán bộ, chiến sĩ vững bước trong giai đoạn mới, xứng đáng với niềm tin yêu của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân thành phố.
Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống LLVT TP Hải Phòng là dịp để cán bộ, chiến sĩ và các tầng lớp Nhân dân nhìn lại chặng đường lịch sử vẻ vang, tri ân những thế hệ đã cống hiến vì độc lập, tự do của Tổ quốc và bình yên của quê hương. Từ những tổ chức tự vệ cách mạng đầu tiên đến LLVT được xây dựng, tổ chức chính quy qua các thời kỳ, mỗi dấu mốc đều góp phần bồi đắp bản lĩnh, ý chí và sức mạnh của LLVT địa phương.