Luật thuế thu nhập cá nhân- Phạm vi điều chỉnh rộng, có nhiều ý nghĩa xã hội

Phóng viên Báo Hải Phòng phỏng vấn ông  Vũ Công Nhĩ, Cục trưởng Cục Thuế Hải Phòng, Phó Trưởng ban thường trực BCĐ thực hiện Luật Thuế TNCN thành phố về một số vấn đề dư luận đang quan tâm.

- Đề nghị ông cho biết phạm vi điều chỉnh và ý nghĩa xã hội của  Luật Thuế TNCN thể hiện như thế nào ?

- Luật thuế TNCN điều chỉnh nhiều phát sinh thu nhập chịu thuế và có liên quan đến nhiều tầng lớp nhân dân.  Hiện tại,  để điều tiết thu nhập của cá nhân có thu nhập, Nhà nước ta đang áp dụng 3 sắc thuế khác nhau để động viên phù hợp với từng loại thu nhập. Cụ thể, đối với thu nhập của cá nhân từ hoạt động sản xuất kinh doanh ( hộ kinh doanh cá thể ) áp dụng thu thuế thu nhập doanh nghiệp, với mức thuế suất 28%.  Đối với người có thu nhập từ tiền lương, tiền công cao hơn mức bình quân của xã hội ( người Việt Nam có thu nhập trên 5 triệu đồng và người nước ngoài có thu nhập trên 8 triệu đồng ) áp dụng thu thuế thu nhập cá nhân theo Pháp lệnh thuế thu nhập cá nhân đối với người có thu nhập cao. Đối với người có thu nhập từ hoạt động chuyển quyền sử dụng đất, áp dụng thu thuế chuyển quyền sử dụng đất theo Luật thuế chuyển quyền sử dụng đất. Khi thực hiện Luật thuế TNCN thì thu nhập phát sinh từ 3 lĩnh vực trên được điều chỉnh bằng Luật thuế TNCN.

Thuế TNCN là thuế trực thu, điều tiết thu nhập của cá nhân, được xây dựng trên các nguyên tắc "lợi ích", "công bằng" và "khả năng nộp thuế". Theo nguyên tắc lợi ích thì mọi người trong xã hội đều được hưởng những thành quả phát triển của đất nước về thể chế luật pháp, cơ sở hạ tầng, phúc lợi xã hội, an ninh trật tự ..., đồng thời cũng có nghĩa vụ đóng góp một phần thu nhập của mình cho xã hội thông qua việc nộp thuế. Nguyên tắc "công bằng" và “ khả năng nộp thuế” thể hiện ở chỗ:  người có thu nhập cao hơn thì nộp thuế nhiều hơn, người có thu nhập như nhau nhưng có hoàn cảnh khó khăn hơn thì nộp thuế ít hơn, người có thu nhập thấp chưa phải nộp thuế. Việc áp dụng thuế thu nhập cá nhân sẽ góp phần bảo đảm  tính hợp lý, công bằng thể hiện chính sách giảm trừ cho bản thân và giảm trừ gia cảnh khi tính thuế.  Áp dụng biểu thuế suất của Luật thuế TNCN  nhằm hạn chế sự gia tăng khoảng cách chênh lệch giàu, nghèo giữa các tầng lớp dân cư. Như vậy việc áp dụng Luật thuế TNCN có phạm vi điều chỉnh rộng và có nhiều ý nghĩa xã hội.

- Theo ông, những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện Luật Thuế TNCN trên địa bàn thành phố là gì ?

- Chúng tôi nhận định khó khăn chủ yếu trong quá trình thực hiện tập trung ở 3 vấn đề:

Thứ nhất là cá nhân kinh doanh thường không thực hiện đầy đủ quy định chế độ kế toán nên cơ quan thuế khó xác định chính xác doanh thu, chi phí và thu nhập để tính thuế TNCN.

Thứ hai, với tình hình như hiện nay chưa quản lý được đầy đủ, chính xác thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản, chứng khoán... Việc định giá chuyển nhượng là vấn đề khá phức tạp nên tính thu nhập chịu thuế sẽ gặp khó khăn.

Thứ ba là việc áp dụng giảm trừ gia cảnh, với các thủ tục hành chính quy định chặt chẽ, nhưng cũng cần tránh việc lợi dụng chính sách giảm trừ gia cảnh để tính trùng lắp, gây thất thu thuế.

Khắc phục những khó khăn, vướng mắc trên đây, trước hết, cơ quan thuế từng bước có lộ trình ứng dụng tin học trong công tác quản lý, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hướng dẫn và khuyến khích áp dụng chế độ kế toán đối với hộ kinh doanh; xây dựng quy chế tăng cường trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế với các cơ quan liên quan để đối chiếu và  minh chứng rõ thu nhập chịu thuế từ chuyển nhượng bất động sản, chứng khoán, cũng như minh chứng tính trung thực trong việc giảm trừ gia cảnh...

- Từ nay đến cuối năm, ngành Thuế sẽ triển khai các công việc gì để bảo đảm thực thi nghiêm túc Luật Thuế TNCN?

- Trước hết, chúng tôi sẽ tiếp tục quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của BCĐ thực hiện Luật thuế TNCN Trung ương, Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế và tổ chức thực hiện kế hoạch của BCĐ Luật thuế TNCN thành phố. Cụ thể, với chức năng nhiệm vụ và sự phân công của BCĐ, ngành Thuế tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn thực hiện Nghị định của Chính phủ, Thông tư của Bộ Tài chính tới các Sở, Ban, ngành, nhất là cơ quan chi trả thu nhập, cơ quan có nhiều cá nhân có thu nhập chịu thuế... Đồng thời, triển khai cấp mã số thuế cho những người làm công, ăn lương để quản lý thu thuế TNCN.

Đối với cơ quan thuế, sẽ tổ chức tập huấn tới toàn thể cán bộ, công  chức và kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý và hành thu, triển khai quy trình nghiệp vụ, phối hợp với các ngành liên quan, cơ quan chi trả thu nhập quản lý, kiểm tra, kiểm soát, thực thi nghiêm túc ngay khi Luật thuế TNCN có hiệu lực thi hành.

Cục Thuế Hải Phòng mong các cấp, ngành, đoàn thể và tổ chức, cá nhân nộp thuế quan tâm nghiên cứu, hỗ trợ ngành thuế tuyên truyền sâu rộng nội dung Luật thuế TNCN và chuẩn bị tốt mọi mặt để tổ chức thực hiện tốt Luật thuế TNCN trên địa bàn thành phố.

- Xin cảm ơn ông!

Hồng Thanh thực hiện