Luật sửa đổi có xóa được “điểm nghẽn” về khiếu nại đất đai?

(PLO) - Một trong những vấn đề vướng mắc nhất và cũng là nội dung có đơn khiếu kiện nhiều hơn cả khi thực hiện Luật Đất đai là chế độ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất. Giải bài toán này, Luật sửa đổi đã có những quy định khá cụ thể. Tuy nhiên, vì chưa đi vào cuộc sống nên tính khả thi của các quy định mới này ra sao vẫn là câu hỏi còn bỏ ngỏ.
Việc thu hồi đất ở chỉ được thực hiện sau khi hoàn thành xây dựng nhà ở, hoặc cơ sở hạ tầng của khu tái định cư (ảnh minh họa). Việc thu hồi đất ở chỉ được thực hiện sau khi hoàn thành xây dựng nhà ở, hoặc cơ sở hạ tầng của khu tái định cư (ảnh minh họa).
Thu hồi thời điểm nào, áp giá thời điểm đó
So với Luật Đất đai năm 2003, Luật Sửa đổi lần này có khá nhiều điểm mới. Tuy nhiên, nội dung đáng chú ý là Luật đã cụ thể hóa những quy định về thu hồi đất cũng như các chế độ, chính sách trong công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư - những quy định mà trước đây chỉ được cụ thể tại các Nghị định và Thông tư hướng dẫn thi hành. 
Theo những quy định mới thì các chính sách bồi thường, hỗ trợ đã linh hoạt hơn, đảm bảo quyền lợi cho đối tượng  bị thu hồi đất. Cụ thể, về giá đất bồi thường, Luật Sửa đổi không áp dụng theo bảng giá đất mà áp dụng giá đất cụ thể của loại đất thu hồi do UBND cấp tỉnh quyết định tại thời điểm quyết định thu hồi đất. 
“Trước đây tại Điều 42 Luật Đất đai năm 2003 thì người dân được bồi thường theo phương án do cơ quan Nhà nước phê duyệt khi có quyết định thu hồi đất. Tuy nhiên, từ lúc có quyết định thu hồi đất cho đến khi cơ quan chức năng hoàn thành thủ tục để người dân nhận tiền bồi thường còn một khoảng thời gian, có khi kéo dài đến vài năm. Khi đó, giá đất tại thời điểm nhận tiền bồi thường đã khác xa so với giá đất tại thời điểm có quyết định thu hồi. 
Trong những năm đó, giá đất và cả chính sách bồi thường về đất đai đã thay đổi, đồng tiền giảm giá trị, cơ hội đầu tư kinh doanh hay có nhà ở của người dân cũng bị mất. Do đó, quy định này là một điểm thay đổi tiến bộ, bảo vệ được quyền và lợi ích chính đáng cho người có đất bị thu hồi”- Luật sư Trịnh Ngọc Thành, Công ty Luật T.H phân tích. 
Một điểm mới đáng chú ý nữa là Luật Sửa đổi đã ghi nhận những chi phí thực tế phải bỏ ra để di chuyển tài sản hoặc bồi thường việc tài sản bị hư hỏng trong quá trình tháo dỡ. Theo đó, khi Nhà nước thu hồi đất mà phải di chuyển tài sản thì Nhà nước bồi thường chi phí để tháo dỡ, di chuyển, lắp đặt; trường hợp phải di chuyển hệ thống máy móc, dây chuyền sản xuất còn được bồi thường đối với thiệt hại khi tháo dỡ, vận chuyển, lắp đặt.
Đảm bảo sinh kế cho đối tượng bị thu hồi đất
Ngoài những chính sách trên, việc đảm bảo sinh kế cho đối tượng có đất bị thu hồi cũng được quy định cụ thể và đầy đủ hơn thông qua các khoản hỗ trợ như hỗ trợ đời sống sản xuất, hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề, tạo việc làm và một số khoản hỗ trợ khác. Nếu người có đất thu hồi được bố trí tái định cư mà tiền bồi thường, hỗ trợ không đủ để mua một suất tái định cư tối thiểu thì Luật Sửa đổi đã quy định Nhà nước hỗ trợ tiền đủ để họ mua một suất tái định cư tối thiểu. 
Khi thu hồi đất mà phải bố trí tái định cư thì phải tổ chức thực hiện dự án tái định cư trước khi thu hồi đất. Đặc biệt, việc thu hồi đất ở chỉ được thực hiện sau khi hoàn thành xây dựng nhà ở, hoặc cơ sở hạ tầng của khu tái định cư. 
“Quy định trên  sẽ tạo tâm lý giúp người có đất bị thu hồi yên tâm hơn, tự nguyện giao đất khi cơ sở hạ tầng của khu vực tái định cư đã được hoàn thành. Ngoài ra, việc “ưu tiên tái định cư tại chỗ cho hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất” cũng sẽ đảm bảo cho người dân những điều kiện thuận lợi trong cuộc sống và sinh hoạt cộng đồng, tránh được những xáo trộn bất tiện không đáng có như phải thay đổi nơi cư trú cho toàn hộ gia đình, thay đổi trường học cho con em độ tuổi đến trường… Chính sách ưu tiên vị trí thuận lợi cho người có đất thu hồi sớm bàn giao mặt bằng... cũng là những điểm mới tiến bộ, tạo động lực cho người dân tự giác, tự nguyện chấp hành quyết định thu hồi đất”- Luật sư Lê Ngọc Hà, Trưởng Văn phòng Luật sư Đa Phúc nhận xét.
Dù được đánh giá là có nhiều tiến bộ so với quy định cũ, tuy nhiên vì chưa đi vào cuộc sống nên Luật Sửa đổi có giải quyết triệt để những vướng mắc, bất cập trong việc thu hồi đất cũng như chính sách bồi thường, tái định cư hay không vẫn là một câu hỏi cần phải có thời gian để kiểm nghiệm.
Vân Anh
Cùng chuyên mục
Người sử dụng lao động không đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động, xử lý thế nào?

Người sử dụng lao động không đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động, xử lý thế nào?

(PLO) - Hiện nay, không ít người sử dụng lao động (NSDLĐ) nợ tiền bảo hiểm xã hội (BHXH), không đóng cho các cơ quan bảo hiểm, làm nguời lao động (NLĐ) có nguy cơ không được hưởng những khoản trợ cấp này, ảnh hưởng rất lớn đến quyền lợi của họ. Như vậy, nếu NSDLĐ không đóng BHXH bắt buộc cho NLĐ thì sẽ bị xử lý như thế nào?

Đọc thêm

Sớm gỡ vướng mắc trong giải quyết nuôi con nuôi

Ảnh minh họa
(PLO) - Qua 6 năm triển khai Luật Nuôi con nuôi và các văn bản hướng dẫn thi hành cho thấy các thủ tục hành chính về việc nuôi con nuôi hiện nay cơ bản là phù hợp với nhu cầu thực tế. Tuy nhiên, một số địa phương cũng phản ánh những khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ để có thể tăng cường hơn nữa hiệu quả công tác giải quyết việc nuôi con nuôi.

Bản chính kết hôn không phù hợp với giấy tờ khác, xử lý thế nào?

Bản chính kết hôn không phù hợp với giấy tờ khác, xử lý thế nào?
(PLO) - Nghị định 158/2005/NĐ-CP của Chính phủ quy định về đăng ký và quản lý hộ tịch (hết hiệu lực 01/01/2016) có quy định về  điều chỉnh hộ tịch được áp dụng trong trường hợp điều chỉnh nội dung trong các giấy tờ, sổ hộ tịch mà không phải là Sổ đăng ký khai sinh và bản chính giấy khai sinh...

Làm thế nào để đơn phương ly hôn chồng ngoại quốc?

Hình minh họa
(PLO) -Bạn Nguyễn Bùi Trang (Hà Tĩnh) hỏi: Em muốn ly hôn chồng người Malaysia, nhưng ông xã không đồng ý. Trước đây em và chồng đăng ký kết hôn tại Singapore. Hiện em đã về Việt Nam sống một mình được 1 năm rồi. Em muốn ly hôn gấp, cần phải làm sao?.

Hồ sơ đăng ký tàu biển Việt Nam

Giấy chứng nhận đăng ký có thời hạn tàu biển Việt Nam chỉ được cấp một bản chính cho đối tượng được cấp là chủ tàu có tàu biển được đăng ký.
(PLO) - Ông Bùi Văn Bá (Kiên Giang) hỏi: Hồ sơ đăng ký có thời hạn tàu biển Việt Nam gồm những giấy tờ gì? Cách thức và nơi nộp hồ sơ, trình tự nhận và xử lý hồ sơ như thế nào?

Thẩm quyền tiếp tục hạn chế, tạm dùng qua lại cửa khẩu biên giới

Thẩm quyền tiếp tục hạn chế, tạm dùng qua lại cửa khẩu biên giới
(PLO) - Ông Hà Quang Hanh (Ninh Bình) hỏi: Trong trường hợp vì lý do quốc phòng, an ninh, thiên tai, phòng chống dịch bệnh hoặc lý do đặc biệt khác, cơ quan nào có thẩm quyền tiếp tục hạn chế hoặc tạm dừng các hoạt động qua lại biên giới tại cửa khẩu biên giới? Thời gian gia hạn là bao lâu?

Đừng dại bán xe không khai báo

Phương tiện đã bán chưa sang tên đổi chủ gây tai nạn giao thông, việc thông báo chuyển nhượng giúp tránh trách nhiệm liên đới của người bán xe.
(PLO) - Từ ngày 1/6, khi bán hoặc cho, tặng xe, chủ xe phải thông báo ngay bằng văn bản đến cơ quan đã cấp đăng ký xe để theo dõi, nếu không sẽ bị liên đới và xử lý hành chính khi chiếc xe đã chuyển quyền sử dụng gây tai nạn... 

Từ 1/6 tới, xe máy điện cũng phải đăng ký

Hình minh họa (internet)
(PLO) - Thông  tư số 15/2014/TT-BCA khẳng định, từ ngày 1/6 tới, xe máy điện phải đăng ký mới được phép lưu thông. Thế nhưng, nhiều cửa hàng không biết gì về quy định này. Còn khách không mấy người biết loại xe mình mua là xe máy điện hay xe đạp điện. 

Nơm nớp sợ đi tù sau khi mua dâm ở nước ngoài

Nơm nớp sợ đi tù sau khi mua dâm ở nước ngoài
(PLO) - Quá quen thuộc đến nhàm chán với những cuộc chơi bời trong nước, anh Nguyễn D. (29 tuổi, trú tại TP.Hồ Chí Minh) rủ đám bạn ra nước ngoài “xả xui” trong các sòng bài, rồi sà vào “phố đèn đỏ” vui vẻ cùng em út. 

Hoang báo mất 900 triệu trên máy bay, nữ khách có phải hầu tòa?

Tung tin bị đánh thuốc mê trên máy bay gây ảnh hưởng lớn tới ngành hàng không. (Hình chỉ mang tính minh họa - Internet)
(PLO) - Ngày 8/4, chuyến bay từ Vinh đi TP.HCM của hãng hàng không Jetstar Pacific đã thu hút sự chú ý bởi thông tin một nữ hành khách khai báo bị chuốc thuốc mê đánh cướp 900 triệu. Sau khi xác minh đây chỉ là “chiêu bài”, liệu nữ khách này có phải hầu tòa như nhiều người từng thích “làm trò” trên máy bay?

Vụ Dương Chí Dũng: bị cáo chối tội, gia đình nộp tiền khắc phục hậu quả, xử lý thế nào

Ảnh nguồn Internet
(PLO) - Cho đến nay, Dương Chí Dũng và Mai Văn Phúc vẫn chưa thay đổi nội dung kháng cáo kêu oan về tội “Tham ô tài sản”, nghĩa là các bị cáo này vẫn cho rằng họ bị kết án tử hình oan. Trong khi các bị cáo vẫn đang tiếp tục kêu oan thì gia đình họ lại tự nguyện nộp tiền để khắc phục một phần hậu quả với mong muốn các bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ mới. Trường hợp này Tòa án sẽ xem xét, cân nhắc thế nào?