Luật quốc gia thua lệ của tòa

(PLO) - Ở các quốc gia trên thế giới, luật pháp quy định khác nhau về trách nhiệm chịu án phí, nhưng thường theo hướng bên bị tòa xử thua phải thanh toán án phí. 
Luật quốc gia thua lệ của tòa

Tòa án là cơ quan tư pháp, là bộ phận của bộ máy công quyền nhà nước và như vậy phải có trách nhiệm phục vụ công chúng, xét xử vì lợi ích công chúng chứ không xét xử để kiếm tiền cho tòa hay cho nhà nước. 

Luật pháp ở Thụy Sỹ cũng vậy. Luật pháp ở nước này còn quy định cụ thể là tòa án phải xét xử trước, xác định rõ bên thắng phía thua và sau đó phía thua phải thanh toán án phí, nhưng đồng thời cũng cho phép bên nguyên tạm ứng án phí và sẽ được bồi hoàn lại trong trường hợp thắng kiện sau khi bên thua kiện nộp án phí.

Trong trường hợp bên nguyên tạm ứng án phí cho tòa mà bị tòa xử thua thì đằng nào cũng phải nộp án phí, còn nếu thắng kiện mà bên thua kiện không có đủ khả năng tài chính để thanh toán án phí thì phải chấp nhận bị mất cho tòa khoản tiền đã tạm ứng. Luật pháp cho phép công dân khởi kiện, nhưng lại dành cho tòa quyền quyết định có đưa vụ kiện tụng đó ra xét xử hay không.

Chính vì thế mà mới hình thành nên cái lệ ở tòa. Tòa án ở Thụy Sỹ thường chỉ quyết định đưa vụ việc ra xét xử trước tòa khi vấn đề án phí đã được giải quyết trước đó, tức là tòa án luôn nắm đằng chuôi trên phương diện này.

Mục đích của tòa án là “ăn chắc” rằng mọi chi phí cho phiên tòa đều đã được trang trải bất kể bên thắng hay bên thua có đủ khả năng trang trải án phí hay không. Như thế trong thực chất có nghĩa là tòa không xử không công - không phục vụ vô tư  - cho bên nào.

Ngoài ra, tòa án còn làm như thế để bên khởi kiện suy tính thật thấu đáo trước khi khởi kiện bởi nếu khởi kiện mà thua thì sẽ phải chịu án phí. Nhưng cũng vì những tính toán này của tòa án mà bên nguyên muốn tòa án chấp nhận đưa vụ việc ra xét xử và xử nhanh thì phải chấp nhận tạm ứng án phí trong nhận thức rằng sẽ bị chịu án phí nếu bị tòa xử thua kiện hoặc sẽ không được nhận lại khoản tiền đã ứng trước cho án phí nếu bên bị xử thua kiện không có đủ khả năng tài chính để thanh toán án phí.

Cái lệ này định hình và phát triển theo thời gian, đến mức trở thành điều gần như là đương nhiên trong đời sống tư pháp ở Thụy Sỹ là bên nguyên phải ứng trước án phí thì tòa mới đem vụ việc ra xét xử. Và mức độ án phí phải ứng trước này không hề nhỏ. Nó được tòa án ấn định phụ thuộc vào mức độ giá trị của vụ việc được đưa ra xét xử. Giá trị này càng lớn thì mức án phí ứng trước càng cao, một vài phần trăm là chuyện bình thường.

Như vậy, luật pháp quốc gia không được uy lực như lệ ở tòa án. Trong bản chất, việc xét xử của tòa án đâu có khác gì một dịch vụ công mà cơ quan nhà nước có trách nhiệm phải làm cho công dân.

Cái lệ này bào mòn bản chất "phục vụ công dân" ấy. Vấn đề thứ hai là nếu bên nguyên không chịu tạm ứng án phí hoặc không có đủ khả năng tài chính để ứng trước án phí thì công cuộc đòi hỏi công lý của họ coi như là vô vọng, chẳng khác gì đã bị thất bại ngay từ đầu.

Nhiệm vụ của tòa là đem lại công bằng và công lý cho công dân, nhưng những công dân không có tiền hoặc không đủ tiền thì không thể trông mong, đợi chờ là tòa sẽ làm việc đó cho họ theo đúng quy định của pháp luật về trách nhiệm phục vụ công dân của tòa án. 

Cho nên, câu hỏi đặt ra là cái giá phải trả cho công bằng, công lý là bao nhiêu và tòa án phục vụ cho tất cả công dân hay chỉ phục vụ những bộ phận công dân có tiền có của?. Tòa án gắn bó hữu cơ với luật pháp nhưng rõ ràng, luật pháp và tư pháp lại là hai thế giới khác nhau...

Hạ Nham
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Mỹ thay đổi một số chính sách với Cuba

Đại sứ quán Hoa Kỳ ở Havana, Cuba. Ảnh: Reuters (chụp ngày 30/10/2020)
(PLVN) - Bộ Ngoại giao Mỹ hôm 16/5 công bố một loạt biện pháp mà họ cho là nhằm hỗ trợ người dân Cuba, bao gồm khôi phục Chương trình đoàn tụ các gia đình Cuba, đồng thời tăng cường dịch vụ lãnh sự và xử lý thị thực.

Nhà Bộ trưởng bị nổ khí gas

Bộ trưởng Nội vụ Tunisia Taoufik Charfeddine tổ chức một cuộc họp báo vào ngày 3/1/2022 tại Tunis để giải thích nguyên nhân vụ bắt giữ cựu Bộ trưởng Tư pháp Noureddine Bhiri. Ảnh: AFP
(PLVN) - Một quan chức an ninh cho biết một vụ rò rỉ khí gas đã gây ra vụ nổ tại nhà riêng của Bộ trưởng Nội vụ Tunisia hôm thứ Hai, 16/5.

Hàn Quốc ký thỏa thuận mua 40 máy bay trực thăng của Mỹ

Máy bay trực thăng Bell 505.
(PLVN) - Cơ quan quản lý chương trình mua sắm quốc phòng Hàn Quốc (DAPA) cho biết nước này đã ký hợp đồng trị giá 170 tỷ won (132,8 triệu USD) với công ty hàng không vũ trụ Bell Textron Asia của Mỹ để mua khoảng 40 máy bay trực thăng huấn luyện vào trước năm 2025, Yonhap đưa tin ngày 16/5 .

Khởi động tuần lễ hướng về Bác Hồ tại Ấn Độ

Đoàn công tác của Đại sứ quán Việt Nam tại Ấn Độ do Đại sứ Phạm Sanh Châu dẫn đầu thăm và dâng hoa tại Tượng đài Bác Hồ trên Đại lộ Jarwarhalal Nehru. Ảnh: Phan Tùng VOV
(PLVN) - Theo tin từ Đại sứ quán Việt Nam tại Ấn Độ, ngày 14/5, trong khuôn khổ của chương trình kỷ niệm 132 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh và 50 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Ấn Độ, Đại sứ quán Việt Nam đã khởi động tuần lễ hướng về Bác Hồ tại Thành phố Kolkata, Thủ phủ Bang Tây Bengal, Ấn Độ.

Tỷ lệ lan truyền COVID-19 tăng trở lại trên toàn thế giới

Tỷ lệ lan truyền COVID-19 trên toàn thế giới tăng trở lại nhưng tỷ lệ tử vong do virus corona vẫn tiếp tục giảm. Ảnh: CBC
(PLVN) - Tỷ lệ mắc COVID-19 trên toàn thế giới một lần nữa đang gia tăng sau khi giảm trong 7 tuần. Tổng cộng, từ ngày 7 đến ngày 13/5, thế giới đã ghi nhận khoảng 3,4 triệu ca lây nhiễm, nhiều hơn khoảng 0,2 triệu so với tuần trước đó, theo tính toán của TASS.

Tổng thống Nga Putin cảnh báo Phần Lan

Tổng thống Nga Vladimir Putin.
(PLVN) - Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Phần Lan Sauli Niinisto cảnh báo rằng việc Phần Lan chối bỏ chính sách trung lập quân sự truyền thống sẽ là sai lầm trong bối cảnh không có bất cứ mối đe dọa nào đối với an ninh của nước này.

UAE bổ nhiệm tân Tổng thống

Thái tử của Abu Dhabi Sheikh Mohammed bin Zayed al-Nahyan được bầu làm tân Tổng thống UAE. Ảnh: Reuters chụp ông khi gặp Thủ tướng Anh Boris Johnson tại Phố Downing, London, Anh, ngày 16/9/2021).
(PLVN) - Nhà lãnh đạo trên thực tế của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UEA) Sheikh Mohammed bin Zayed al-Nahyan được Hội đồng tối cao liên bang bầu làm Tổng thống quốc gia Ả Rập vùng Vịnh vào ngày 14/5, củng cố quyền lực của ông là nhà sản xuất dầu OPEC và "người nắm giữ cuộc chơi" chính trong khu vực.