Lựa chọn lĩnh vực thu hút đầu tư nước ngoài
Theo báo cáo của UBND thành phố, năm qua, thành phố thu hút được 310 triệu USD của các doanh nghiệp và nhà đầu tư nước ngoài đến từ nhiều quốc gia trên thế giới.
Các doanh nghiệp và nhà đầu tư nước ngoài mang tiền của đến thành lập nhà máy, công ty ở Việt Nam và nhất là tại Hải Phòng, làm ra của cải vật chất, góp phần vào xây dựng và phát triển thành phố. Thông qua các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, người lao động của ta có điều kiện học hỏi thêm kinh nghiệm quản lý, nâng cao trình độ chuyên môn, tác phong công nghiệp, có thu nhập cho gia đình và bản thân. Đó là mặt tích cực của việc thu hút dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài. Song bên cạnh đó, việc thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài có những mặt trái, nếu công tác quản lý không tốt sẽ nảy sinh những vấn đề phức tạp và những hậu quả khó lường. Chẳng hạn vụ án chạy cô- ta xuất khẩu ở Bộ Thương mại, tại Hải Phòng có một doanh nhân người nước ngoài là Tăng Phát Bảo dính líu.
Trước đó, Tăng Phát Bảo tự mình đứng ra thành lập công ty đồng thời tham gia góp vốn vào nhiều công ty khác để lấy thành tích, số lượng được hưởng cô-ta xuất khẩu với lượng hàng dệt may lớn. Do năng lực không đúng như báo cáo, Tăng Phát Bảo tìm cách xoay xở như chuyển tải hàng sản xuất ở nơi khác (ngoài Việt Nam) đến rồi dán nhãn mác made in Viet Nammmm, đem xuất khẩu; hoặc bán lại cô- ta cho doanh nghiệp khác. Qua những việc làm đó, ông ta có điều kiện trục lợi...Từ một doanh nhân năng động, có nhiều thành tích đóng góp cho thành phố trong thu hút đầu tư nước ngoài, Tăng Phát Bảo trở thành nghi can của vụ án, có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Song điều này cũng không phải bất ngờ, bởi ngay một vài quan chức cấp cao, có bề dày thành tích và công lao cũng không tránh được sự cám dỗ. Nguyên nhân do cơ chế, chính sách quản lý kinh tế của ta còn nhiều bất cập và cũng do ta còn nghèo nên trước mắt phải tận dụng thu hút tất cả dự án đầu tư nước ngoài tìm đến mà chưa thể lựa chọn, cân nhắc để từ chối những dự án nhỏ, dự án trong các lĩnh vực mà ta không cần thu hút đầu tư nước ngoài và đã thừa năng lực như lĩnh vực gia công giày dép, dệt may. Chính vì điều đó, nhiều doanh nghiệp dệt may làm ăn nghiêm chỉnh của thành phố ta lại thiếu hạn ngạch để xuất khẩu.
Từ sự bất cập trên, tôi muốn nói rằng, đã đến lúc, thành phố cần cân nhắc, lựa chọn kỹ càng các dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài, ưu tiên những dự án đầu tư vào những lĩnh vực thành phố đang thiếu và yếu, những dự án công nghệ cao, những dự án lớn. Trong công tác quản lý cần theo dõi, giám sát và quản lý chặt chẽ hơn; đồng thời có những cơ chế thông thoáng và ưu đãi, tạo thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp làm ăn nghiêm chỉnh và doanh nghiệp ta thực sự cần thu hút. Đối với những doanh nhân nước ngoài có nhiều thành tích đóng góp cho thành phố, nên có nhiều hình thức biểu dương, khen thưởng, tôn vinh. Những việc đó có ý nghĩa lớn trong việc khuyến khích, động viên người nước ngoài cống hiến nhiều hơn nữa vì sự phát triển của thành phố. Tôi tin rằng với nhiều biện pháp như trên, kết quả thu hút đầu tư nước ngoài vào thành phố sẽ không bị giảm sút do việc từ chối những dự án nhỏ, những dự án ta đã dư thừa năng lực.
Nguyễn Mạnh Cường
(Viện Kiểm sát An Lão)