Lộ trình chuyển đổi 3 bước giữa hai sân bay Long Thành - Tân Sơn Nhất

Lộ trình chuyển đổi 3 bước giữa hai sân bay Long Thành - Tân Sơn Nhất
Công tác vận hành thử nghiệm sân bay Long Thành dự kiến triển khai từ tháng 9 - 11/2026.

(PLVN) - Cục Hàng không (Bộ Xây dựng) vừa có báo cáo về kế hoạch đưa sân bay Long Thành vào vận hành thương mại từ ngày 1/12. Trên cơ sở kết quả tham vấn các cơ quan, đơn vị và các hãng hàng không (HHK), Cục Hàng không thống nhất với đề xuất của TCty Cảng Hàng không Việt Nam (ACV) về lộ trình chuyển đổi 3 bước giữa 2 sân bay Long Thành và Tân Sơn Nhất; bảo đảm tính liên tục, an toàn và hạn chế xáo trộn.

Từ tháng 3/2027, khai thác toàn bộ chuyến bay quốc tế đường dài tại Long Thành

Cụ thể, bước 1: Từ khi khai thác thương mại đến hết lịch bay mùa Đông 2026 (từ 1/12/2026 - 27/3/2027) khuyến khích các HHK khai thác các đường bay quốc tế (bao gồm vận tải hàng hóa) tại Long Thành theo nhu cầu của hãng.

Bước 2: Lịch bay mùa Hè 2027 (từ 28/3 - 29/10/2027) khai thác toàn bộ các chuyến bay quốc tế đường dài (bao gồm vận tải hàng hóa) tại Long Thành.

Bước 3: Lịch bay mùa Đông 2027 (từ 30/10/2027 - 25/3/2028) khai thác toàn bộ các chuyến bay quốc tế còn lại (trừ các chặng ngắn dưới 1.000km của HHK Việt Nam khai thác).

Qua rà soát, Cục Hàng không nhận thấy các ý kiến của các HHK chủ yếu tập trung vào yêu cầu công bố sớm phương án khai thác chính thức cùng lộ trình chuyển đổi rõ ràng, đồng bộ với tiến độ hoàn thành hạ tầng, các thủ tục pháp lý, hải quan, xuất nhập cảnh, các dịch vụ hàng không.

“Phương án khai thác do ACV đề xuất được xây dựng trên nguyên tắc chuyển đổi từng bước, phù hợp với chu kỳ điều hành lịch bay quốc tế, phù hợp với tiến độ hoàn thành dự án, khả năng tiếp nhận của Long Thành và yêu cầu duy trì hoạt động ổn định của hệ thống cảng hàng không (CHK) khu vực phía Nam trong giai đoạn chuyển tiếp”, báo cáo cho biết.

Việc triển khai phương án trên phụ thuộc vào tiến độ hoàn thành đồng bộ hạ tầng CHK, hệ thống bảo đảm hoạt động bay, hạ tầng giao thông kết nối và các dịch vụ phục vụ khai thác, các cơ chế ưu đãi về giá dịch vụ hàng không, chính sách điều phối slot và các giải pháp hỗ trợ DN… sẽ góp phần tạo điều kiện thu hút các HHK chuyển khai thác sang Long Thành theo lộ trình.

Với hệ thống CHK, phương án khai thác có lộ trình chuyển đổi từng bước góp phần giảm áp lực vận hành trong giai đoạn đầu, bảo đảm khai thác an toàn, liên tục và phát huy hiệu quả của cả sân bay Long Thành và Tân Sơn Nhất.

Với các HHK, phương án tạo điều kiện chủ động chuẩn bị nguồn lực, song trong giai đoạn đầu sẽ phát sinh chi phí do duy trì hoạt động tại 2 CHK và yêu cầu tổ chức lại mạng khai thác.

Với hành khách, việc khai thác đồng thời 2 CHK đòi hỏi phải hoàn thành hạ tầng giao thông kết nối, tổ chức vận tải công cộng và cung cấp đầy đủ thông tin để bảo đảm thuận lợi trong quá trình đi lại.

Với hoạt động logistics hàng không cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng logistics, kết nối với hệ thống cảng biển, trung tâm logistics và mạng lưới giao thông khu vực nhằm phát huy hiệu quả đầu tư và nâng cao năng lực vận chuyển hàng hóa.

Để bảo đảm việc đưa Long Thành vào khai thác diễn ra an toàn, đồng bộ, phát huy hiệu quả đầu tư, hạn chế tối đa các rủi ro trong giai đoạn chuyển tiếp, Cục Hàng không yêu cầu ACV xây dựng kế hoạch tổ chức khai thác chi tiết cho từng giai đoạn chuyển đổi; phối hợp các HHK, DN cung cấp dịch vụ hàng không và các cơ quan quản lý nhà nước để hoàn thiện phương án điều hành khai thác, bảo đảm khả năng xử lý các tình huống phát sinh.

Vận hành thử nghiệm Long Thành từ tháng 9

Về công tác chuẩn bị đưa Long Thành vào khai thác chính thức từ 1/12/2026, theo báo cáo của ACV, các hạng mục thuộc dự án thành phần (DATP) 3 gồm: Khu bay, nhà ga hành khách, nhà ga hàng hóa, hệ thống giao thông nội cảng, hạ tầng kỹ thuật và các công trình phụ trợ đang được tập trung hoàn thiện để đáp ứng mục tiêu khai thác từ 1/12/2026. Công tác vận hành thử nghiệm cũng được ACV dự kiến triển khai từ tháng 9 - 11/2026.

Cục Hàng không đánh giá khối lượng công việc cần thực hiện trong giai đoạn cuối của dự án còn lớn. Sau khi hoàn thành xây dựng, các hệ thống kỹ thuật phải tiếp tục được kiểm tra, chạy thử đồng bộ, đánh giá khả năng vận hành trong điều kiện khai thác thực tế, khắc phục các tồn tại phát sinh và hoàn thành các thủ tục nghiệm thu, cấp phép khai thác theo quy định trước khi đưa vào sử dụng.

Cục Hàng không yêu cầu các chủ đầu tư, doanh nghiệp khai thác cần chủ động chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu kỹ thuật, phối hợp chặt chẽ với cơ quan thẩm quyền trong quá trình kiểm tra, đánh giá nhằm hạn chế tối đa việc phải bổ sung, hoàn thiện hồ sơ nhiều lần, ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Về công tác bảo đảm hoạt động bay, TCty Quản lý bay Việt Nam (VATM) đang triển khai đồng bộ DATP 2 gồm công trình và hệ thống bảo đảm hoạt động bay. Các hệ thống thông tin, dẫn đường, giám sát, đài kiểm soát không lưu, phương thức bay và các trang thiết bị chuyên ngành cơ bản hoàn thành, đang được vận hành thử nghiệm, hiệu chuẩn và hoàn thiện các thủ tục theo quy định.

Sau khi ACV chính thức kết nối hệ thống điện toàn cảng, hiện VATM đang tập trung thi công hạng mục kéo rải cáp kỹ thuật, thông tin tín hiệu... từ tháp không lưu đến các công trình liên quan (đài dẫn đường, radar thời tiết, trạm đo gió...).

Cục Hàng không sẽ tiếp tục phối hợp VATM kiểm tra, đánh giá, hoàn thiện các điều kiện khai thác và ưu tiên giải quyết các thủ tục cấp phép thuộc thẩm quyền ngay sau khi các điều kiện kỹ thuật được đáp ứng đầy đủ.

Với các DATP 1 gồm công trình trụ sở cơ quan quản lý nhà nước (cảng vụ hàng không, hải quan, công an cửa khẩu, quản lý xuất nhập cảnh, kiểm dịch y tế, kiểm dịch động thực vật), các hạng mục đang được triển khai đồng bộ, bảo đảm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước ngay khi cảng đi vào hoạt động.

Trong khi đó, các DATP 4 gồm các công trình dịch vụ cung cấp suất ăn hàng không (2 công trình), công trình kỹ thuật thương mại mặt đất (2 công trình), công trình hangar (2 công trình) cơ bản đáp ứng yêu cầu tiến độ và bảo đảm phục vụ khai thác thương mại trong tháng 12/2026.

Ngoài ra, các HHK, DN cung cấp dịch vụ hàng không đã chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo nhân lực, chuẩn bị trang thiết bị, quy trình khai thác và phương án chuyển đổi hoạt động.

Cục Hàng không cũng nghiên cứu cơ chế bảo lưu slot lịch sử (lượt cất, hạ cánh) tại Tân Sơn Nhất cho các hãng chuyển chuyến bay sang Long Thành, áp dụng theo đúng quy định pháp luật và thông lệ quốc tế.

Cục Hàng không kiến nghị Bộ Xây dựng đề nghị UBND TP HCM, TP Đồng Nai đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các dự án giao thông kết nối ngoài CHK; tổ chức các tuyến vận tải hành khách công cộng kết nối Long Thành với TP HCM và các địa phương trong vùng (gồm 5 tuyến nội thành của TP Đồng Nai và 10 tuyến liên tỉnh kết nối với TP HCM).

Kiến nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo ACV công bố chính thức cơ chế ưu đãi giá dịch vụ hàng không tại Long Thành thuộc thẩm quyền của ACV nhằm khuyến khích các HHK mở đường bay và chuyển hoạt động khai thác theo lộ trình được phê duyệt.

Mộc Đức