Lay lắt chờ… an cư

Những ngày cuối tháng 6, trở lại Hòa Hải, quận Ngũ Hành Sơn, người dân nơi đây như trĩu nặng với vấn đề giải phóng mặt bằng và tái định cư. Chính quyền địa phương cũng chỉ biết bút phê vào đơn kiến nghị của người dân và chuyển lên cấp trên…

Cả năm đi ở… nhà trọ

Bà Trần Thị Tro chỉ đất tái định cư mà gia đình bà được bố trí hiện là khu dân cư mà người khác đang ở.

Bà Trần Thị Tro ở tổ 47 khu Tân Trà có nhà và đất rộng 720 m2, sau khi áp giá đền bù, gia đình bà Tro nhận 370 triệu đồng. Nhà có 3 mẹ con nhưng hai người con vẫn chưa có việc làm. Từ tháng 8-2007, sau khi bàn giao mặt bằng để thực hiện dự án, gia đình bà Tro dắt díu đi thuê nhà ở trọ. Ở được vài tháng, bà được bố trí vào ở tạm trong khu nhà dành cho người thu nhập thấp cạnh khu tái định cư Tân Trà. Câu trả lời từ Ban Quản lý dự án Sơn Trà-Điện Ngọc (đơn vị chủ dự án) đối với gia đình bà Tro: Cứ chờ đợi, khi nào có đất tái định cư sẽ báo đến nhận đất thực tế”.

Người đàn bà đơn thân bao năm vất vả một mình nuôi con, nay sống cảnh ăn nhờ ở đậu thì quả là cơ cực. Bà Tro cho biết, sau khi bàn giao mặt bằng, bà được hướng dẫn nhận đất tái định cư trên sơ đồ. Đem về nhà xem lại thì đất ở tái định cư của gia đình bà hiện vẫn còn là khu dân cư chưa giải phóng mặt bằng, tức là nằm trên đất của người khác đang sinh sống. Sau một năm đi ở tạm, bà Tro chưa biết đến ngày tháng năm nào sẽ nhận được đất ở làm nhà tái định cư để “an cư lạc nghiệp”. “Con tôi đã lớn, chúng cần có mái nhà để lập gia đình. Chúng đang tuổi thanh niên mà ở nhà trọ hoài thì làm sao tìm được bạn đời trong tương lai”, bà Tro nói.

Cũng trong tình cảnh như bà Tro, ông Phạm Anh Dũng cũng ở tạm chờ đất tái định cư. Với 67 triệu đồng được áp giá đền bù từ năm 2004 đến nay, việc làm nhà ở tái định cư trong thời điểm trượt giá như thế này là việc làm không thể. Chị Mai, vợ anh Dũng nói: “Gia đình tôi có đến 11 nhân khẩu và được bố trí tái định cư 1 lô đất đường 5,5 mét khu tái định cư Tân Trà, nhưng hiện tại có muốn làm nhà cũng chưa có đất thực tế”.

Hộ anh Lê Ngọc Bình, nhận đền bù 42 triệu đồng với một lô đất hộ phụ đường 5,5 mét. Với 42 triệu đồng mà ở nhà tạm cả năm qua, ăn uống sinh hoạt là đã hết nên chẳng biết lấy đâu ra tiền để làm nhà tái định cư.

Vợ chồng già ở nhà tạm chờ đất tái định cư

Gia đình có “của” nhất của khu “nhà tạm” Tân Trà là gia đình ông Mai Đăng Trung. Diện tích đất ông Trung bàn giao cho các dự án xây dựng có đến 3.700m2, nhận tiền đền bù 360 triệu đồng. Với diện tích thu hồi này, ông Trung được bố trí tái định cư 4 lô đất ở trên sơ đồ. Bàn giao mặt bằng xong, không việc làm, ông Trung chỉ biết thơ thẩn ở khu nhà dành cho người thu nhập thấp. Hết uống trà thì ngồi đọc báo, nghe đài, vợ ông chỉ mỗi một việc là đi chợ nấu cơm.

“Miệng ăn thì núi lở. Không có tiền tiêu nên tôi đã bán hết 2 lô đất tái định cư đi rồi”, ông Trung nói. Nhìn bà Trung cắp rổ đi chợ về cũng chỉ thấy mua mớ cá vụn, đôi bó rau muống. Cảnh ông bà già tuổi ngoài 70 lui cui trong căn nhà cấp bốn, mái tôn thấp lè tè, tạm bợ, chịu đựng cái nắng như lò nung thì không hiểu Ban Quản lý dự án suy nghĩ gì khi đã quá chậm trễ giao đất tái định cư cho người dân?

200 đơn kiến nghị về đất

Trong 6 tháng đầu năm 2008, phường Hòa Hải, quận Ngũ Hành Sơn cũng đã phối hợp với các cơ quan chức năng thực hiện công tác giải phóng mặt bằng. UBND phường tham gia công bố quy hoạch và xác lập hồ sơ thửa đất đối với các dự án như: Khu đô thị công nghệ FPT, khu làng đá Mỹ nghệ. Qua đó, các cơ quan chức năng đã đo đạc 3.721 hồ sơ thửa đất.

Đồng thời tiến hành họp dân công bố phương án bố trí tái định cư đường Trần Đại Nghĩa-Lê Văn Hiến; vận động nhân dân di chuyển 4.300 ngôi mộ về nghĩa trang Hòa Sơn và có 181 hộ dân bàn giao mặt bằng cho các dự án sân golf, Khu tái định cư Tân Trà, khu dọc tuyến Sơn Trà-Điện Ngọc…

Đất tái định cư được san lấp  mặt bằng nhưng chậm xây dựng hạ tầng. Người dân chưa có đất thực tế để tái định cư (khu tái định cư Tân Trà)

Tình hình quản lý đô thị ở phường Hòa Hải năm 2008 cũng thực sự “nóng bỏng” bởi tình trạng xây dựng trái phép. Tổ kiểm tra về trật tự đô thị của phường đã phát hiện 25 trường hợp vi phạm, tiến hành cưỡng chế tháo dỡ 15 trường hợp, 4 trường hợp tự giác tháo dỡ, 3 trường hợp bổ túc giấy phép xây dựng và hiện còn một trường hợp đang tiếp tục xử lý.

Ông Ngô Thanh Xuân, Chủ tịch UBND phường Hòa Hải cho hay, địa phương đã ký chuyển lên Hội đồng Giải phóng mặt bằng quận Ngũ Hành Sơn đến 200 đơn kiến nghị của nhân dân về hỗ trợ trượt giá, bố trí thêm đất ở tái định cư. Mặt khác, đối với dự án mở rộng đường Lê Văn Hiến-Trần Đại Nghĩa, người dân chưa đồng tình với phương án tái định cư, bởi bị cấn trừ phần hành lang an toàn giao thông căn cứ theo mốc giới của đường tỉnh lộ 603 cũ được phân định từ thuở tỉnh Quảng Nam- Đà Nẵng cũ.
 
Tình hình giải phóng mặt bằng và tái định cư thường chịu sự tác động một phần của thị trường bất động sản. Người dân phần lớn sử dụng những lô đất tái định cư “dôi dư” để bán, góp một phần vốn đầu tư xây dựng nhà ở mới.

Trước tình trạng nhà đất đóng băng, những hộ có đất bàn giao cho dự án cũng không mặn mà, làm cho công tác giải phóng mặt bằng gặp nhiều khó khăn. Hộ có đất tái định cư cũng không biết xoay xở từ đâu để có tiền làm nhà ở mới.  Hòa Hải, vùng đất trọng điểm về giải phóng mặt bằng và tái định cư của thành phố trong năm 2008 đang trĩu nặng những âu lo.

Bài và ảnh: NAM PHƯƠNG