Kỳ 2: Bắc Ninh - Người dân tiếp tục phản ánh công ty sản xuất viên nén gỗ hoạt động có dấu hiệu ô nhiễm môi trường
Liên quan đến hoạt động của Công ty TNHH Global Trade Investment mà Báo Pháp luật Việt Nam đã phản ánh, người dân thôn Quỷnh, xã Nghĩa Phương, tỉnh Bắc Ninh tiếp tục kiến nghị cơ quan chức năng làm rõ tình trạng khói, bụi, tiếng ồn phát sinh trong quá trình sản xuất viên nén gỗ, ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt. Trước những phản ánh này, UBND xã Nghĩa Phương đã đề nghị cơ quan chức năng kiểm tra. UBND tỉnh Bắc Ninh sau đó giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan xem xét, kiểm tra và xử lý theo quy định.
Người dân tiếp tục phản ánh, tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo kiểm tra
Theo biên bản làm việc ngày 10/8/2026 do người dân cung cấp, UBND xã Nghĩa Phương đã làm việc với đại diện người dân thôn Quỷnh và Công ty TNHH Global Trade Investment về hoạt động sản xuất viên nén gỗ.
Tại buổi làm việc, ông Lê Văn Hạ người dân thôn Quỷnh cho biết dự án ban đầu hoạt động trong lĩnh vực trồng, chế biến nấm kim châm, nấm bào ngư xuất khẩu, trong khi hiện nay công ty có hoạt động sản xuất viên nén gỗ.
Ông Hạ đề nghị cơ quan chức năng làm rõ quá trình điều chỉnh dự án, đồng thời tổ chức đối thoại để người dân được cung cấp đầy đủ thông tin liên quan.
Ông Vũ Văn Đông, người dân sinh sống gần công ty cho biết quá trình hoạt động phát sinh khói, bụi, ảnh hưởng đến đời sống của các hộ dân xung quanh.
Đại diện Công ty TNHH Global Trade Investment, ông Nguyễn Văn Thực xin lỗi người dân vì trước đó chưa trực tiếp đối thoại.
Đáng chú ý, theo nội dung biên bản, đại diện doanh nghiệp thừa nhận thời gian đầu nhà máy đi vào hoạt động có hiện tượng khói, bụi ảnh hưởng đến môi trường. Tuy nhiên, ông Thực cho biết doanh nghiệp đã đổi mới công nghệ, hiện đang chạy thử, không còn khói đen mà chỉ còn hơi nước màu trắng.
Đối với hồ sơ liên quan đến quá trình điều chỉnh chủ trương đầu tư, ông Thực cho biết tại thời điểm làm việc chưa chuẩn bị để cung cấp.
Ông Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch UBND xã Nghĩa Phương, cho biết chính quyền địa phương tiếp thu các ý kiến của người dân. Do không có thẩm quyền quyết định dừng hoạt động của doanh nghiệp, UBND xã đề nghị công ty phối hợp dừng hoạt động trong thời gian chờ hướng dẫn, trả lời của cơ quan cấp trên.
Trước đó, ngày 6/8, UBND xã Nghĩa Phương có Công văn số 837/UBND-KT gửi UBND tỉnh Bắc Ninh và Sở Nông nghiệp và Môi trường, đề nghị kiểm tra, hướng dẫn giải quyết đối với Công ty TNHH Global Trade Investment sau phản ánh về việc sản xuất viên nén gỗ phát sinh khói có mùi khét, bụi, gây khó chịu cho người dân.
Ngày 12/8, UBND tỉnh Bắc Ninh có Công văn số 8836/UBND-KTN về việc xem xét đề nghị của UBND xã Nghĩa Phương.
Theo đó, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Quang Khải giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng, Công an tỉnh cùng các cơ quan liên quan xem xét vụ việc; hướng dẫn UBND xã Nghĩa Phương và doanh nghiệp thực hiện các nội dung bảo đảm không gây ô nhiễm môi trường, tuân thủ quy định pháp luật và báo cáo kết quả trong tháng 8/2026.
Trao đổi với phóng viên, lãnh đạo xã Nghĩa Phương xác nhận, ngày 19/8, đoàn công tác liên ngành do Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh chủ trì đã tiến hành kiểm tra hoạt động của Công ty TNHH Global Trade Investment.
Công suất 1.000 tấn/tháng: Các yêu cầu về môi trường đã được đáp ứng đến đâu?
Theo hồ sơ do lãnh đạo UBND xã Nghĩa Phương cung cấp, ngày 27/8/2020, UBND tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 778/QĐ-UBND chấp thuận Công ty TNHH Global Trade Investment thực hiện dự án xây dựng nhà máy chế biến nấm kim châm, nấm bào ngư xuất khẩu.
Ngày 5/4/2023, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 67/QĐ-SKHĐT điều chỉnh tiến độ thực hiện dự án.
Đến ngày 21/3/2025, UBND tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 281/QĐ-UBND điều chỉnh chủ trương đầu tư. Theo đó, bên cạnh hoạt động sơ chế nấm kim châm, nấm bào ngư, dự án được bổ sung sản xuất viên nén gỗ với công suất 1.000 tấn/tháng.
Gần đây ngày 7/5/2026, UBND tỉnh Bắc Ninh đã có quyết định số 1138/QĐ-UBND, chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư của công ty, đó là sản xuất viên gỗ nén từ phế phẩm nông - lâm nghiệp, các nguồn nguyên liệu sinh khối. Từ quyết định này có thể thấy, công ty TNHH Global Trade Investment không còn sản xuất nấm như ban đầu nữa.
Như vậy, sản xuất viên nén gỗ không thuộc nội dung dự án được chấp thuận ban đầu năm 2020, nhưng đã được bổ sung vào dự án từ tháng 3/2025.
Trao đổi với phóng viên, ông Đặng Bá Ba, người dân thôn Quỷnh, cho biết theo quan sát của ông, từ khi nhà máy hoạt động đến nay, ông chưa thấy doanh nghiệp sản xuất nấm mà chủ yếu là sản xuất viên nén gỗ.
Ông Ba cung cấp giấy mời ngày 30/3/2021 của UBND xã Nghĩa Phương về cuộc họp thông báo chủ trương thu hồi đất, giải phóng mặt bằng để xây dựng nhà máy chế biến nấm kim châm, nấm bào ngư xuất khẩu.
Theo ông Ba, thời điểm đó người dân đồng thuận với dự án vì kỳ vọng tạo thêm việc làm, tăng thu nhập. Tuy nhiên, sau khi dự án được bổ sung hoạt động sản xuất viên nén gỗ với công suất 1.000 tấn/tháng, vấn đề người dân đặc biệt quan tâm là tác động đối với môi trường sống khi nhà máy vận hành. Đồng thời, người dân thấy như bị lừa dối vì vùng quê yên bình, trong xanh trước kia giờ không còn nữa, thay vào đó là tiếng ồn, và khói, bụi.
“Nhà máy mới chạy thử nhưng qua quan sát, người dân sống xung quanh đã thấy xuất hiện khói, bụi và tiếng ồn. Nếu vận hành với công suất 1.000 tấn/tháng, môi trường và cuộc sống của chúng tôi sẽ bị ảnh hưởng ra sao?”, ông Ba đặt vấn đề.
Từ thực tế trên, người dân thôn Quỷnh mong muốn các cơ quan chức năng của UBND tỉnh Bắc Ninh làm rõ các yêu cầu về đánh giá tác động môi trường, bảo vệ môi trường đối với hoạt động sản xuất viên nén gỗ sau khi dự án được điều chỉnh; đồng thời đánh giá hoạt động thực tế của nhà máy để bảo đảm môi trường sống xanh, sạch, đẹp của các hộ dân xung quanh.
Những lo ngại này càng cần được làm rõ khi chính đại diện doanh nghiệp, tại buổi làm việc ngày 10/8, thừa nhận thời gian đầu nhà máy hoạt động có hiện tượng khói, bụi ảnh hưởng đến môi trường.
Chiều 20/8, trao đổi với phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh xác nhận ngày 19/8, các đơn vị liên quan đã có buổi kiểm tra, làm việc đầu tiên tại Công ty TNHH Global Trade Investment.
Theo vị lãnh đạo, sau khi làm việc với doanh nghiệp, đoàn công tác sẽ tiếp tục làm việc với người dân. Căn cứ lĩnh vực doanh nghiệp được cấp phép và kết quả kiểm tra thực tế, nếu phát hiện vi phạm, cơ quan chức năng sẽ xử lý theo quy định.
Về quá trình điều chỉnh dự án từ mục tiêu ban đầu là chế biến nấm sang bổ sung hoạt động sản xuất viên nén gỗ, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết nội dung này thuộc lĩnh vực quản lý của Sở Kế hoạch và Đầu tư trước đây, nay là Sở Tài chính.
"Hồ sơ cho thấy hoạt động sản xuất viên nén gỗ với công suất 1.000 tấn/tháng đã được bổ sung vào dự án. Tuy nhiên, việc điều chỉnh chủ trương đầu tư là một vấn đề; việc đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về bảo vệ môi trường trong quá trình vận hành lại là vấn đề khác cần được cơ quan chức năng kiểm tra, đánh giá độc lập" ông Đặng Bá Ba nêu mong muốn.
Trong bối cảnh người dân tiếp tục phản ánh về khói, bụi, tiếng ồn và đại diện doanh nghiệp thừa nhận từng có hiện tượng khói, bụi ảnh hưởng đến môi trường, kết quả kiểm tra của cơ quan chức năng cần làm rõ hoạt động thực tế của nhà máy có đáp ứng các yêu cầu về bảo vệ môi trường hay không, nhất là khi công suất sản xuất viên nén gỗ được xác định ở mức 1.000 tấn/tháng.
Đây cũng là cơ sở để giải đáp những thắc mắc, kiến nghị của người dân và bảo đảm môi trường sống của các hộ dân khu vực xung quanh nhà máy.