Kiên trì thuyết phục THADS ở Lào Cai (Bài 2): Được hỗ trợ thêm 330 triệu, cặp vợ chồng dọa quyên sinh tự nguyện thi hành án
Nhờ kiên trì vận động, thuyết phục các bên đương sự, người được thi hành án chủ động hỗ trợ 330 triệu tiền tạo lập nơi ở mới cho người phải thi hành án. Từ trạng thái chống đối, dọa đốt nhà, quyên sinh, cặp vợ chồng ở Yên Bình – Lào Cai đã vui vẻ tự nguyện thi hành án.
Dọa đốt nhà, quyên sinh
Theo nội dung các Bản án có hiệu lực, ông H.V.L và bà N.T.T phải bàn giao cho ông Đ.N.H tài sản gồm 180m2 đất thổ cư và 1 nhà xây cấp III 3 tầng cùng các công trình gắn liền với nhà. Ngoài ra, ông L và bà T phải trả cho ông H tiền chi phí xem xét thẩm định giá tại chỗ và chi phí định giá tài sản là 5,4 triệu đồng.
Quá trình tổ chức thi hành án, Chấp hành viên Phòng THADS khu vực 2 tỉnh Lào Cai đã trực tiếp hoặc phối hợp với cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương nhiều lần đến vận động, thuyết phục người phải thi hành án tự nguyện thi hành nhưng không có kết quả.
Hoàn cảnh sống khó khăn của ông H.V.L và bà N.T.T cũng khiến Chấp hành viên không ít lần chạnh lòng. Bởi lẽ, tài sản phải bàn giao tại thôn Hương Giang, xã Đại Đồng, huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái (nay là thôn Hương Giang, xã Yên Bình, tỉnh Lào Cai) là nơi ở duy nhất và cũng là tài sản duy nhất của ông L và bà T, ngoài ra hai ông bà không còn tài sản khác.

Thực tế cho thấy, ông L và bà T không có công ăn việc làm ổn định, cuộc sống mưu sinh chỉ dựa vào việc bán ăn sáng của bà T. Bản thân ông L bị tai nạn lao động vào năm 2017, không còn khả năng lao động, sống phụ thuộc vào bà T và nguồn trợ cấp xã hội dành cho người khuyết tật với mức 720.000đ/tháng.
Trong khi đó, ông L và bà T bày tỏ quan điểm không nhất trí với Bản án của Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái và Bản án của Tòa án nhân dân huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái. Ông L và bà T đã làm đơn đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội xem xét lại 2 bản án trên theo thủ tục giám đốc thẩm khiến vụ việc càng trở nên phức tạp, kéo dài.
Ngày 30/3/2023, Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội đã ban hành Thông báo giải quyết đơn đề nghị Giám đốc thẩm trả lời ông L - bà T với nội dung “không có căn cứ để kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án dân sự phúc thẩm số 11/2022/DS-PT ngày 29/7/2022 của Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái”. Tiếp đó, ông L- bà T tiếp tục gửi đơn khiếu nại Thông báo giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm số 122/TB-TANDCC-DS ngày 30/3/2023 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội.
Thời điểm đó, Chi cục Thi hành án dân sự huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái (cũ) đã nhiều lần phối hợp với chính quyền xã Đại Đồng đến gia đình ông L - bà T để vận động ông bà tự nguyện thi hành án nhưng vẫn không có kết quả. Tới ngày 17/8/2023, Chấp hành viên ban hành Quyết định cưỡng chế trả nhà, giao nhà và chuyển giao quyền sử dụng đất đối với ông H.V.L và bà N.T.T. Sau đó, Chấp hành viên đã tổ chức 3 lần cho các bên đương sự thỏa thuận theo hướng cho ông L - bà T mua lại nhà, đất nhưng không đạt kết quả.

Ngày 1/10/2024, Chi cục Thi hành án dân sự huyện Yên Bình nhận được Thông báo số 985/TB-TA ngày 9/9/2024 của Tòa án nhân dân tối cao giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm của ông L - bà T với nội dung “Tòa án nhân dân tối cao thấy không có căn cứ để kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án dân sự phúc thẩm số 11/2022/DS-PT ngày 29/7/2022 của Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái”.
Ngày 18/8/2025, Phòng Thi hành án dân sự khu vực 2 tiếp tục phối hợp với chính quyền xã Yên Bình để làm việc với ông L - bà T để vận động, thuyết phục nhưng vẫn không đạt kết quả. Hơn nữa tại buổi làm việc, ông L và bà T đã buông lời đe dọa nếu cưỡng chế thi hành án thì sẽ giết chết lực lượng, đốt nhà bằng xăng, tuyên bố không làm việc với bất cứ cơ quan chức năng nào sau buổi làm việc này.
Tháo “kíp nổ” vụ việc phức tạp
Hồ sơ pháp lý cho thấy Bản án số 11/2022/DSPT ngày 29/7/2022 của Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái đã có hiệu lực pháp luật, trong khi ông H.V.L và bà N.T.T có điều kiện thi hành án nhưng không tự nguyện thi hành án, vụ việc đã kéo dài làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người được thi hành án. Do vậy, Chấp hành viên Phòng THADS khu vực 2 tỉnh Lào Cai buộc phải xây dựng kế hoạch cưỡng chế thi hành án để đảm bảo việc tổ chức thi hành án đúng quy định của pháp luật.
Tiếp nhận nội dung vụ việc và đề nghị phối hợp, Công an xã Yên Bình – tỉnh Lào Cai nhận thấy nếu cương quyết cưỡng chế thì rất dễ xảy ra mất an ninh, trật tự ở địa phương, Do đó, phía Công an xã Yên Bình đã phân công cán bộ nắm tình hình địa bàn, đối tượng thi hành án và người thân của đối tượng. Tiến hành thu thập toàn bộ tài liệu có liên quan đến vụ việc để nghiên cứu, đánh giá tìm ra mấu chốt của sự việc.

Trên cơ sở đó, Công an xã đã báo cáo xin ý kiến của lãnh đạo Công an tỉnh Lào Cai, phòng PC10 Công an tỉnh để xây dựng kịch bản. Đồng thời, Công an xã Yên Bình đã chủ động phối hợp với phòng THADS khu vực 2 tham mưu cho UBND xã Yên Bình tổ chức họp đánh giá tính chất sự việc, sau đó thành lập đoàn công tác với sự tham gia của nhiều cơ quan, ban, ngành đoàn thể trực tiếp xuống làm việc, tuyên truyền, vận động ông bà L - T tự nguyện thi hành. Ngoài ra, Công an xã Yên Bình, PC10 Công an tỉnh Lào Cai, Phòng THADS khu vực 2 đã phối hợp cùng xuống gặp gỡ, tiếp tục vận động ông bà L - T tự nguyện thi hành án.
Dù gặp nhiều khó khăn do người phải thi hành án không hợp tác, nhưng các đơn vị vẫn nỗ lực phối hợp kiên trì vận động đương sự tự nguyện thi hành án, nhằm hạn chế tối đa việc tổ chức cưỡng chế. Từ yêu cầu thực tế, Công an xã Yên Bình phân công nhiệm vụ cho cán bộ, chiến sĩ đến tận ngõ, gõ tận nhà để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người phải thi hành án, tiếp tục xây dựng kịch bản vận động đương sự tự nguyện chấp hành với tinh thần vừa kiên quyết, vừa khéo léo.
Đại úy Lê Trung Hiếu – Phó Trưởng Công an xã Yên Bình (Lào Cai) chia sẻ, đây là vụ việc thi hành án dân sự đầu tiên sau khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp tại xã Yên Bình mới. Do đó, các công việc triển khai, phối hợp được thực hiện hết sức thận trọng, vừa phải tuân thủ các quy định pháp luật, vừa phải đảm bảo giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương. Từ cái khó đã ló cái khôn, nhận thấy gia đình bà T bán ăn sáng nên hàng ngày, các cán bộ, chiến sĩ của Công an xã Yên Bình thay nhau tới ăn sáng, kết hợp thuyết phục, vận động ông L – bà T tự nguyện thi hành án.
Theo Đại úy Hiếu, ban đầu gặp gỡ tuy không nói ra trực tiếp nhưng qua những nội dung trao đổi cho thấy ông L – bà T đã chuẩn bị tâm lý sẵn sàng tử thủ, quyên sinh nếu lực lượng chức năng tổ chức cưỡng chế. Thế nhưng nhờ những buổi gặp gỡ nhẹ nhàng, những lời khuyên chân thành, các cán bộ, chiến sĩ Công an xã Yên Bình đã nhận được sự tin tưởng của gia đình ông L – bà T. Từ những bữa sáng thân thiện, Công an xã Yên Bình xác định được thông tin đương sự phải thi hành án chuẩn bị thuốc nổ chỉ là tin đồn, việc vận động thuyết phục lúc này trở nên thuận lợi hơn.
Bên cạnh đó, Công an xã Yên Bình còn nắm bắt các mối quan hệ có thể tác động tới tâm lý của ông L – bà T để trực tiếp làm việc, trao đổi, vận động những người này tới gặp gỡ tuyên truyền, vận động ông bà L - T tự nguyện thi hành án. Từ những đợt vận động liên tiếp như sóng vỗ bờ, ông L – bà T dần nhận rõ hậu quả pháp lý có thể xảy đến nếu không tự nguyện thi hành án. Nhờ sự hiểu biết pháp luật, ông L - bà T cũng chuyển dần trạng thái tinh thần, từ chống đối sang đối thoại, từ thù hằn sang hợp tác.
Một mặt kiên trì việc vận động, thuyết phục người phải thi hành án tự nguyện thi hành, Công an xã Yên Bình còn tổ chức nhiều buổi làm việc với người được thi hành án là ông Đ.N.H. Thông qua những tâm tư, nguyện vọng được giãi bày, lãnh đạo Công an xã Yên Bình đã mạnh dạn đề nghị ông H tạo điều kiện về thời gian và hỗ trợ thêm kinh phí cho vợ chồng bà N.T.T. Bên cạnh đó, Công an xã Yên Bình thường xuyên trao đổi thông tin với phòng PC10 Công an tỉnh Lào Cai và Phòng THADS khu vực 2 để cùng phối hợp vận động người phải thi hành án và người được thi hành án ngồi lại với nhau tìm tiếng nói chung.

Cuối cùng sau hàng chục buổi gặp gỡ, làm việc, vận động tuyên truyền, các bên đương sự đã thỏa thuận và thống nhất. Tới ngày 9/3/2026, vợ chồng bà N.T.T đã tự nguyện thi hành án, chủ động bàn giao tài sản cho người được thi hành án. Đồng thời, người được thi hành án là ông H cũng chủ động hỗ trợ thêm hơn 330 triệu đồng để ông L - bà T có điều kiện tạo lập nơi ở mới.
Bà Nguyễn Thị Minh Hải – Trưởng Phòng THADS Khu vực 2 tỉnh Lào Cai cho biết vụ việc của ông L - bà T vốn là vụ việc phức tạp kéo dài từ năm 2022 đến năm 2026. Ban đầu, người phải thi hành án chống đối quyết liệt, có tâm lý sẵn sàng chết và phá hủy tài sản. Tuy nhiên, với sự vào cuộc của các cấp, ngành và đặc biệt lực lượng Công an xã Yên Bình kiên trì bám sát cơ sở, vận động, thuyết phục các bên đương sự đã giúp “đảo chiều” tình trạng vụ việc, từ chống đối sang hợp tác. Sau khi đạt được thỏa thuận về mức hỗ trợ, người được thi hành án và người phải thi hành án đã vui vẻ bắt tay nhau, còn cơ quan chức năng thì thở phào nhẹ nhõm vì đã tháo được “kíp nổ” một vụ việc phức tạp.