Kiểm tra việc thực hiện tổng rà soát tại một số cơ quan ở Trung ương, địa phương

Kiểm tra việc thực hiện tổng rà soát tại một số cơ quan ở Trung ương, địa phương
Tại Phiên họp thứ 2, Ban Chỉ đạo đã yêu cầu kiểm tra việc thực hiện tổng rà soát. (Ảnh: PV)

(PLVN) - Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL), Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng vừa ký Thông báo số 6912/TB-CQTTBCĐ Kết luận Phiên họp lần thứ hai của Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống VBQPPL (gọi tắt là Ban Chỉ đạo).

Thông báo nêu rõ, sau khi nghe Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo (Bộ Tư pháp) trình bày dự thảo Báo cáo của Chính phủ về tình hình triển khai tổng rà soát hệ thống VBQPPL và các ý kiến phát biểu, trao đổi, thảo luận của các đại biểu tham dự, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Trưởng Ban Chỉ đạo đã kết luận Phiên họp.

Theo đó, Ban Chỉ đạo ghi nhận và đánh giá cao tinh thần chủ động, trách nhiệm, nỗ lực của Chính phủ, các đồng chí Phó Trưởng ban Ban Chỉ đạo, Bộ Tư pháp (Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo), Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, các thành viên Ban Chỉ đạo cùng các cơ quan Trung ương, địa phương trong triển khai một nhiệm vụ có quy mô rất lớn, chưa có tiền lệ, thời gian gấp và yêu cầu chất lượng rất cao.

Ban Chỉ đạo cơ bản thống nhất với dự thảo Báo cáo của Chính phủ và các Phụ lục kèm theo. Đề nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội và các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ các ý kiến tại Phiên họp hôm nay để tham mưu việc chỉnh lý, hoàn thiện Báo cáo. Yêu cầu xuyên suốt là không chạy theo số lượng, không vì tiến độ mà làm giảm chất lượng. Mỗi văn bản đề xuất xử lý phải rõ nội dung vướng mắc; lý do, phương án, thời gian hoàn thành xử lý và cơ quan chịu trách nhiệm xử lý.

So với yêu cầu tại Phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo thì công việc đến nay đã có bước chuyển biến rõ rệt, tiến độ thực hiện cơ bản đã bám sát theo Kế hoạch của Ban Chỉ đạo. Tuy nhiên, các công việc đã thực hiện mới chỉ mang tính bước đầu nhận diện và rà soát, nhiệm vụ trong giai đoạn “về đích” là phải chuẩn hóa kết quả, nâng cao chất lượng và chuyển từ kiến nghị thành phương án xử lý cụ thể nhằm tái cấu trúc hệ thống pháp luật theo chỉ đạo của Bộ Chính trị.

Mục tiêu của đợt tổng rà soát hệ thống VBQPPL lần này không chỉ là việc kiểm đếm văn bản mà phải là “cuộc kiểm kê chất lượng thể chế quốc gia”, phục vụ trực tiếp việc hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật, tạo không gian phát triển mới. Do đó, các cơ quan, địa phương cần phải xác định đây là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu trong năm 2026. Tổng rà soát hệ thống VBQPPL phải được nhìn nhận là một khâu nối trực tiếp của quá trình đổi mới lập pháp và tổ chức thực thi pháp luật để bảo đảm thực hiện thông suốt những vấn đề đã được Quốc hội thông qua, đồng thời nhận diện và xử lý kịp thời những vướng mắc từ thực tiễn.

Kết quả tổng rà soát hệ thống VBQPPL chính thức phải bảo đảm các yêu cầu như phải bảo đảm thực chất, tránh hình thức, không chỉ báo cáo về số lượng văn bản mà phải chú trọng về chất lượng. Kết quả tổng rà soát phải chuyển ngay thành hành động lập pháp và hành pháp; việc thuộc thẩm quyền cấp nào thì cấp đó phải chủ động giải quyết, xử lý, không đùn đẩy, không để người dân, doanh nghiệp phải chờ đợi vì trách nhiệm không rõ; các vấn đề phức tạp, liên ngành phải xử lý đến cùng.

Các vấn đề đã được phát hiện phải nêu rõ trách nhiệm xử lý; phương án, giải pháp, lộ trình xử lý phải cụ thể, khả thi; chủ động đề xuất xử lý hoặc xử lý theo thẩm quyền những vấn đề đã rõ, đã đủ cơ sở, không chờ kết thúc toàn bộ nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống VBQPPL mới xử lý; xác định và đề xuất các vấn đề, VBQPPL trọng tâm cần ưu tiên xử lý trong năm 2026, 2027, nhất là về những vấn đề có phạm vi tác động lớn, liên ngành, trực tiếp cản trở hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, huy động nguồn lực hoặc làm tăng chi phí tuân thủ của doanh nghiệp, người dân, bảo đảm việc xây dựng, ban hành VBQPPL khả thi, hiệu quả, phục vụ cho phát triển.

Các khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn từ quy định của pháp luật phải được tháo gỡ triệt để, thực chất, đáp ứng các yêu cầu về phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, phát triển kinh tế - xã hội, đóng góp trực tiếp, hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Các Báo cáo chuyên đề không chỉ tổng hợp kết quả của các cơ quan, địa phương mà cần phân tích chuyên sâu, rà soát lại phạm vi, tiêu chí và căn cứ của từng nhóm phương án đề xuất, loại bỏ những nội dung không thuộc phạm vi chuyên đề, bổ sung những nội dung thiếu sót, phân tích, chỉ ra được những vấn đề có tính hệ thống, liên ngành, những chủ trương chưa được thể chế hóa đầy đủ; nghiên cứu tích hợp các văn bản có cùng phạm vi điều chỉnh, hướng tới giảm số lượng VBQPPL, xử lý mâu thuẫn, chồng chéo giữa các VBQPPL.

Việc triển khai nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống VBQPPL phải quán triệt đầy đủ các nguyên tắc, yêu cầu: (i) Không rà soát để có thêm một báo cáo mà để có một hệ thống pháp luật tốt hơn; (ii) Không chỉ thống kê điểm nghẽn mà phải tháo gỡ được điểm nghẽn; (iii) Không chỉ bỏ cái cũ mà phải mở ra được không gian phát triển mới. Sau khi xử lý kết quả tổng rà soát, hệ thống pháp luật phải thống nhất hơn, minh bạch hơn, tinh gọn hơn, khả thi hơn và phục vụ phát triển tốt hơn; (iv) Thực hiện đúng tinh thần “3 đã” và “3 không” là: Đã rõ thì quyết, đã quyết thì làm, đã làm thì phải làm đến cùng và phải có kết quả cụ thể; không để một quy định lạc hậu làm mất một cơ hội phát triển, không để một khoảng trống pháp lý làm chậm một quyết định đúng, không để sự chồng chéo về thẩm quyền trở thành lý do cho sự trì trệ.

Bộ Tư pháp tiếp tục phát huy vai trò tích cực của Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo, tập trung cao độ, thường xuyên theo dõi, đôn đốc, tổ chức các buổi làm việc, hướng dẫn và giải đáp cho các cơ quan ở Trung ương và địa phương; kịp thời xử lý ngay những khó khăn về dữ liệu, phần mềm hỗ trợ kiểm tra, rà soát VBQPPL. Đối với các trường hợp chậm hoặc không bảo đảm chất lượng, Bộ Tư pháp báo cáo Thường trực Ban Chỉ đạo để có hình thức đôn đốc, nhắc nhở, phê bình nếu không đáp ứng yêu cầu.

Đề nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài chính, Bộ Khoa học và Công nghệ tiếp tục theo dõi, kịp thời hướng dẫn để giải quyết ngay các khó khăn về kinh phí, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo phục vụ tổng rà soát hệ thống VBQPPL, trong đó phải quán triệt rõ: Công nghệ hỗ trợ phân tích, còn trách nhiệm chính trị và trách nhiệm pháp lý cuối cùng thuộc về con người, trước hết là người đứng đầu.

Các cơ quan, địa phương thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ thuộc phạm vi trách nhiệm được Ban Chỉ đạo, Thường trực Ban Chỉ đạo phân công; tiếp tục thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo Ban Chỉ đạo tình hình thực hiện nhiệm vụ định kỳ 02 tuần một lần theo hướng dẫn của Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo (Bộ Tư pháp); có phương pháp tổ chức thực hiện khoa học, bảo đảm nguồn nhân lực, kinh phí và các điều kiện bảo đảm để triển khai nhiệm vụ theo đúng yêu cầu; huy động cán bộ có năng lực, kinh nghiệm, mời các chuyên gia có kinh nghiệm tham gia vào quá trình rà soát, phân tích chuyên sâu.

Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tiếp tục chỉ đạo Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, các tổ chức thành viên chủ trì tổ chức các hoạt động tham vấn rộng rãi, lấy ý kiến phản ánh, kiến nghị của các doanh nghiệp, hiệp hội ngành, hàng, các thành viên, hội viên... về những bất cập của quy định pháp luật, trong đó, chỉ rõ quy định, văn bản cụ thể có vướng mắc, bất cập cần xử lý; cho ý kiến đối với kết quả tổng rà soát, tổng hợp gửi các Bộ, ngành, địa phương có liên quan để nghiên cứu, hoàn thiện kết quả tổng rà soát hệ thống VBQPPL chính thức.

Ban Chỉ đạo phân công một số cơ quan tổ chức các Đoàn kiểm tra việc triển khai thực hiện nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống VBQPPL tại một số cơ quan ở Trung ương và địa phương như Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, TP Hải Phòng, TP Đồng Nai, tỉnh Ninh Bình, tỉnh Tây Ninh. Căn cứ tình hình thực tiễn triển khai nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống VBQPPL, Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo (Bộ Tư pháp) tham mưu, báo cáo Thường trực Ban Chỉ đạo quyết định việc tổ chức các Đoàn kiểm tra tại một số cơ quan ở Trung ương và địa phương khác. Các Đoàn kiểm tra có thành viên tham gia là đại diện của Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo (Bộ Tư pháp), Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, Bộ Tài chính, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nội vụ và các thành viên khác do Trưởng đoàn kiểm tra xem xét, quyết định…

H.Hoài