Kiểm soát các khoản chi tăng “đột biến”

Nhiều khoản chi tăng đột biến, tình trạng sử dụng ngân sách cho vay sai quy định, tạm ứng kéo dài… là những vấn đề được Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội chỉ ra trong thẩm tra sơ bộ quyết toán ngân sách nhà nước năm 2009 tại phiên họp thứ 41 của Ủy ban thường vụ Quốc hội diễn ra hôm qua.

Còn lợi dụng chính sách cho vay để trục lợi

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính - Ngân sách Phùng Quốc Hiển, năm 2009 bằng nhiều giải pháp của Chính phủ, kinh tế đã phục hồi, tốc độ tăng trưởng đạt khá; bảo đảm kinh tế vĩ mô, an sinh xã hội. Tuy nhiên, nhiều “căn bệnh kinh niên” trong chính sách tài khóa đã được chỉ ra, trong đó có chính sách hỗ trợ lãi suất.

Tính đến hết năm 2009, dư nợ cho vay hỗ trợ lãi suất là 385.681 tỷ đồng, số tiền phải hỗ trợ lãi suất là 11.178 tỷ đồng, NHNN đã chuyển tiền hỗ trợ lãi suất cho các Ngân hàng thương mại, Cty tài chính 6.218 tỷ đồng (tương đương 363,8 triệu USD).

Dự kiến đến hết năm 2011, NHNN sử dụng số tiền khoảng 16.000 tỷ đồng để thực hiện chính sách này. Tuy nhiên, bất cập của chính sách hỗ trợ lãi suất năm 2009 theo Ủy ban Tài chính ngân sách là “chỉ mới tác động trên phạm vi hẹp, chưa thực sự bình đẳng giữa các đối tượng... trong thực tế đã cho vay cả doanh nghiệp thừa vốn, sử dụng vốn sai mục đích…”. Đặc biệt, không ít trường hợp lợi dụng chính sách để trục lợi, vay vốn hỗ trợ lãi suất rồi chuyển sang tiền gửi.

Khắc phục nhanh những khoản chi “đột biến"

Tổng chi NSNN năm đạt 561.273 tỷ đồng, tăng 14,2% (69.973 tỷ đồng) so với dự toán. Theo lý giải của Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh thì tổng tăng chi chủ yếu tăng đầu tư (60,8% tức 68.653 tỷ đồng so với dự toán).  “Riêng chi hành chính và chi thường xuyên là giảm, đúng định hướng mà Chính phủ đề ra” - Bộ trưởng khẳng định.

Tuy nhiên, không yên tâm về những con số tăng chi, Chủ tịch Hội đồng dân tộc của Quốc hội Ksor Phước cho rằng “tình trạng này đã kéo dài lê thê” và tỏ rõ sự lo lắng “không biết bao giờ mới khắc phục được”.

Ông Ksor Phước kiên quyết: “Phải nghiêm túc trong chi ngân sách, không thể cứ nhận lỗi rồi tái phạm”. Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Quốc hội Nguyễn Văn Thuận cũng chung lo lắng và đề nghị cần phải có những giải pháp mang tính đột phá về tổ chức và nhân sự.

Phân tích sâu hơn về vấn đề này, Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan cho rằng, với điều kiện khó khăn của nền kinh tế thời điểm năm 2009, Chính phủ đã rất nhiều nỗ lực. Tuy nhiên, dẫn ra một số nơi trang thiết bị được đầu tư rồi đắp chiếu nằm đó, gây lãng phí, trong khi xử lý trách nhiệm chưa nhiều, Phó Chủ tịch nước đề nghị: “Chính phủ phải nghiêm túc hơn trong nhiệm kỳ tới”.

Kết thúc phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên cho rằng cần phải đánh giá một cách khách quan, toàn diện và sâu sắc hơn về hiệu quả chi NSNN. “Nếu là vướng mắc từ hệ thống pháp luật thì cần có đề xuất sửa đổi, bổ sung” - Phó Chủ tịch nói.

Thu Hằng