Không thùng rác công cộng - chuyện nhỏ ?

Khi Hải Phòng trở thành đô thị loại một cấp quốc gia và đang vươn tới xây dựng thành phố Cảng văn minh hiện đại, một trung tâm kinh tế vùng Duyên hải Bắc Bộ thì một chuyện nhỏ như chiếc thùng rác công cộng cũng không thể bỏ qua..

Theo thông tin từ Công ty Môi trường đô thị Hải Phòng, hiện trên tất cả các tuyến đường nội đô không còn một chiếc thùng rác công cộng nào. Ngày ngày, trên vỉa hè đầy rẫy những túi rác xếp hàng chờ công nhân của công ty đến thu gom. Chuyện Hải Phòng - một thành phố du lịch không hề có thùng rác công cộng khiến nhiều người không khỏi ngỡ ngàng. Trước đây, trên các tuyến đường thành phố cũng từng có thùng rác công cộng. Vì nhiều lý do, nay chúng hoàn toàn biến mất.

Người dân hắt hủi…

Thùng rác công cộng ra đời để những người đi đường có thể bỏ giấy, rác nhỏ, nhẹ thay vì xả thẳng ra đường phố. Tuy nhiên, không ít người coi chúng là bãi rác, trút vào đó tất cả những gì được gọi là rác một cách vô trách nhiệm. Có người còn đổ cả phế thải xây dựng vào đó. Thậm chí, một viên xỉ than tổ ong đang cháy dở cũng được lẳng vào thùng, bất chấp chiếc thùng nhựa kia có thể bị chảy ra khi gặp lửa.

Những chiếc thùng rác công cộng cũng từng bị “bạo hành” theo một cách khác: thường xuyên bị dịch chuyển bừa bãi. Khi rác quá đầy, vương cả ra ngoài, mất vệ sinh, nhiều hộ dân không muốn thùng rác ngự trị ở trước cửa nhà mình. Và thế là họ, vần, đẩy chúng ra chỗ khác. Các hàng ăn, quán nước cũng góp phần “tẩy chay” thùng rác để chiều lòng khách. Thùng rác cứ bị đẩy hết chỗ này sang chỗ khác.

Không chỉ có thế thùng rác công cộng cũng là một đích ngắm để những tên đạo chích hành nghề. Không ít lần, cán bộ thanh tra môi trường của Công ty Môi trường đô thị phải đích thân đến những cửa hàng buôn bán phế thải, sắt vụn để… chuộc thùng rác về.

Tất cả sự thiếu ý thức ấy đã biến thùng rác thành “nỗi khiếp đảm” của những công nhân thu gom rác và cán bộ thanh tra môi trường. Và dù là vật dụng hữu ích, góp phần làm cho thành phố sạch đẹp nhưng với thân phận “không của riêng ai”, thùng rác công cộng vẫn âm thầm chịu đựng nỗi đau bị hắt hủi.

… Cơ quan chức năng bó tay ?

Phường Hoàng Văn Thụ (quận Hồng Bàng) là một đơn vị điển hình trong công tác giữ gìn vệ sinh môi trường đô thị thành phố trong nhiều năm qua. Tuy nhiên khi đề cập tới việc bảo quản và giữ gìn thùng rác công cộng, bà Cao Thị Phượng, Chủ tịch UBND phường cho biết, để đạt được hiệu quả, chủ yếu vẫn phụ thuộc vào ý thức của nhân dân. Mặc dù giữa Công ty Môi trường đô thị và UBND các phường đã có sự phối hợp nhưng sức người có hạn, không thể túc trực 24/24 giờ tại tất cả các điểm đặt thùng rác công cộng. Anh Trần Cao Sơn – cán bộ Công ty Môi trường đô thị Hải Phòng cho biết, dù công ty đã thành lập đội thanh tra môi trường, có nhiệm vụ theo dõi, bảo quản thùng rác nhưng cũng không thu được kết quả như mong đợi.

Trong khi thùng rác bị người dân hắt hủi, dần mất mát và hư hỏng thì nguồn kinh phí để đầu tư mua mới rất hạn hẹp. Một kết quả tất yếu, những chiếc thùng rác đã trở thành của hiếm không thể tìm được trên những đường phố của Hải Phòng. Và khoảng 1000 công nhân vệ sinh Công ty Môi trường đô thị vẫn ngày ngày oằn lưng, gánh trên vai trách nhiệm giữ gìn cảnh quan sạch đẹp của thành phố trong sự loay hoay của các cấp chính quyền và cơ quan chức năng. Nhưng dù có cố gắng đến đâu, họ cũng không thể ngăn những túi rác không xuất hiện.

Một dự án xã hội hóa công tác đầu tư thùng rác công cộng đang được Công ty Môi trường đô thị phối hợp với Công ty Quảng cáo trẻ thực hiện dưới sự chỉ đạo của chính quyền thành phố. Theo đó, thùng rác sẽ được lắp đặt trên các tuyến đường, được gắn cố định và có khóa bảo vệ. Nhưng quan trọng hơn, sau khi được lắp đặt, liệu người dân có đủ ý thức, chính quyền  các địa phương có thể quản lý để thùng rác thực sự phát huy tác dụng vốn có của nó? Và những du khách nước ngoài hay nhân dân ở mọi miền Tổ quốc đến với Hải Phòng sẽ không phải loay hoay tìm nơi bỏ rác hay ngậm ngùi mang rác về khách sạn…

Hồng Châm