Không khởi tố hành vi chiếm dụng tài sản cho thuê tài chính
Việc tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp luật đối với hoạt động của doanh nghiệp cho thuê tài chính là rất cần thiết. Tuy nhiên, Nghị định về tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp cho thuê tài chính cũng như văn bản hướng dẫn Nghị định này đều không điều chỉnh về vấn đề khởi tố hành vi chiếm dụng tài sản.
Việc tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp luật đối với hoạt động của doanh nghiệp cho thuê tài chính là rất cần thiết. Tuy nhiên, Nghị định về tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp cho thuê tài chính cũng như văn bản hướng dẫn Nghị định này đều không điều chỉnh về vấn đề khởi tố hành vi chiếm dụng tài sản.
Đây là thông tin được đưa ra tại tọa đàm về thu hồi tài sản cho thuê tài chính do Ban Quản lý Chương trình 585 (Bộ Tư pháp) phối hợp với Hiệp hội Cho thuê tài chính Việt Nam và Câu lạc bộ Pháp chế doanh nghiệp tổ chức vào sáng nay.
Có thể nói việc thu hồi tài sản cho thuê tài chính đã được pháp luật quy định khá đầy đủ và chặt chẽ. Tuy nhiên, thực tế lại xảy ra tình trạng không thể thu hồi được tài sản cho thuê tài chính do bên thuê bị thua lỗ, phá sản hoặc cố tình không trả tài sản thuê. Và một nguyên nhân nữa là bên cho thuê không nhận được sự ủng hộ và hỗ trợ tích cực của chính quyền địa phương cũng như cơ quan công an.
Tổng Thư ký Hiệp hội Cho thuê tài chính Việt Nam Đàm Đức Long dẫn chứng: “Có trường hợp, khi đoàn thu hồi tài sản cho thuê đến thì doanh nghiệp không những không tiếp, mà còn cho chó ra xua đuổi đoàn; hoặc khi đoàn thu hồi tài sản cho thuê đến thì doanh nghiệp không có cán bộ công án là đại diện cơ quan có thẩm quyền vào”.
Vì vậy, ông Long đề nghị, khi đến hạn trả nợ, bên thuê không trả nợ, bên cho thuê có quyết định thu hồi tài sản mà bên thuê không giao tài sản thì phải được coi như bên thuê cố tình chiếm dụng tài sản và phải xem đây là hành vi vi phạm hình sự để các cơ quan thực thi pháp luật khởi tố vụ án.
Nhưng theo nhận định của Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự Kinh tế (Bộ Tư pháp) Dương Đăng Huệ, nếu làm vậy là “rất nguy hiểm”. Bởi việc khởi tố hành vi chiếm dụng tài sản cho thuê tài chính thực chất sẽ là hình sự hóa quan hệ dân sự.
Đại diện Phòng Pháp luật kinh tế ngành (Vụ Pháp luật Dân sự Kinh tế) phân tích rõ hơn: Quan hệ giữa bên cho thuê và bên thuê là quan hệ pháp luật dân sự, kinh tế. Quyền của bên cho thuê được thu hồi tài sản là quyền do luật định mà không cần phải có phán quyết của Tòa án. Nếu bên thuê không trả tài sản, bên cho thuê nên sử dụng triệt để hệ thống cơ quan thi hành án dân sự thực hiện việc đòi lại tài sản.
Hoàng Thư