Khơi thông dòng vốn, mở dư địa tăng trưởng cho doanh nghiệp SME năm 2027

Khơi thông dòng vốn, mở dư địa tăng trưởng cho doanh nghiệp SME năm 2027
Các diễn giả tại phiên thảo luận số 1, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (VIF 2027)

Việt Nam có nhiều cơ sở và dư địa để hướng tới mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên trong năm 2027. Tuy nhiên, áp lực lạm phát, những thách thức về thanh khoản và hạn chế nội tại của doanh nghiệp trong nước vẫn là các nút thắt cần được tháo gỡ để tạo nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng mới.

Nhận định nêu trên là của các chuyên gia tại Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (VIF 2027), do VietnamBiz và Việt Nam Mới phối hợp tổ chức ngày 12/11 tại Hà Nội, với các nội dung thảo luận về nguồn lực tăng trưởng, phân bổ tài sản và triển vọng thị trường vốn.

Điểm nhấn đáng chú ý trong phiên thảo luận thứ nhất với chủ đề “Bức tranh vĩ mô 2027 - Nguồn lực cho chu kỳ tăng trưởng mới” trong bối cảnh, ngày 7/11, Quốc hội đã thông qua mục tiêu tăng trưởng năm 2027 từ 10% trở lên.  Những phân tích từ các chuyên gia đầu ngành đã mở ra nhiều góc nhìn sắc sảo về quản trị rủi ro và chiến lược phân bổ vốn đầu tư hiệu quả, thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới chuyên môn.

Tháo gỡ điểm nghẽn, mở rộng cơ hội phát triển

Tại diễn đàn, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính - tiền tệ Quốc gia, cho biết: Số liệu Cục Thống kê cho thấy vốn đầu tư toàn xã hội 9 tháng năm 2026 tăng 15,1%, trong đó vốn từ ngân sách nhà nước tăng 19,0%. Đánh giá về kết quả này, TS. Cấn Văn Lực cho hay, để tăng trưởng ở mức hai con số, đầu tư cần duy trì tốc độ tăng khoảng 15% và về cơ bản 9 tháng đã đạt mức ước tính ban đầu. Hoạt động ngoại thương tiếp tục giữ vai trò động lực quan trọng, với sự đóng góp lớn từ khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.

TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính - tiền tệ Quốc gia đang thảo luận tại diễn đàn
TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính - tiền tệ Quốc gia đang thảo luận tại diễn đàn

TS. Cấn Văn Lực cũng cho biết, khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài hiện chiếm khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu và 73% kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam. "Khu vực đầu tư nước ngoài luôn ghi nhận xuất siêu, trong khi khu vực doanh nghiệp trong nước thường nhập siêu", TS. Lực phân tích.

Theo TS. Cấn Văn Lực, hiện nay, vấn đề nguồn lực của doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) đang gặp nhiều vướng mắc cần tháo gỡ, từ đất đai, vốn, tài nguyên, khoa học công nghệ cho đến lao động. Hơn nữa, động lực tăng trưởng và năng lực cạnh tranh của khối doanh nghiệp trong nước nhìn chung vẫn còn khá yếu.

Trước thực trạng đó, Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đang được sửa đổi theo định hướng chuyển thành Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, mang đến ba sự thay đổi trọng tâm. Thứ nhất, đẩy mạnh đào tạo đội ngũ CEO doanh nghiệp có chuyên môn cao, gắn với yêu cầu chứng chỉ và kết quả thực tiễn. Chương trình hướng tới quy mô 10.000 CEO và có thể tiếp tục mở rộng. Thứ hai, đặt mục tiêu hệ thống tài chính - tín dụng cung cấp vốn cho ít nhất 300.000 doanh nghiệp SME đến năm 2030.

Các diễn giả tham dự phiên thảo luận tại diễn đàn
Các diễn giả tham dự phiên thảo luận tại diễn đàn

Thứ ba, triển khai các gói hỗ trợ cụ thể đối với quá trình chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Đáng chú ý, với chuyển đổi xanh, doanh nghiệp có thể được hỗ trợ lãi suất khoảng 2%. Đối với chuyển đổi số, Hà Nội cùng một số địa phương đã khởi động các chương trình hỗ trợ mạnh mẽ, mức tài trợ có thể lên tới 50% chi phí đầu tư, nâng cấp công nghệ. Bên cạnh các chính sách đòn bẩy từ Nhà nước, TS. Cấn Văn Lực cũng nhấn mạnh tính tự chủ của doanh nghiệp: "Khi Đảng và Chính phủ đã kiến tạo môi trường thuận lợi, bản thân doanh nghiệp cũng phải có trách nhiệm thượng tôn pháp luật, hoạt động công khai và minh bạch".

TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh, yêu cầu nâng sức cho khu vực doanh nghiệp trong nước đã được nhận diện rõ. Bộ Chính trị đã ban hành loạt nghị quyết quan trọng cho khu vực doanh nghiệp và đầu tư, gồm Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. "Chúng ta chắc chắn phải phát triển được cả "ba chân" đó", TS. Cấn Văn Lực khẳng định.

Minh bạch luật chơi, khơi thông dòng vốn

Đồng tình với góc nhìn lạc quan về triển vọng kinh tế, ông Nguyễn Việt Anh, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Chiến lược và Quản trị Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank) nhận định: Nền kinh tế Việt Nam đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới với sự phục hồi tương đối đồng đều ở các cấu phần xuất nhập khẩu và tiêu dùng. Dù hoạt động đầu tư mở rộng trong năm nay chưa tạo thành trào lưu rõ rệt, nhưng năm 2027 sẽ là thời điểm kiểm chứng sức bật này.

Ông Nguyễn Việt Anh, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Chiến lược và Quản trị Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank)
Ông Nguyễn Việt Anh, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Chiến lược và Quản trị Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank)

Theo ông Nguyễn Việt Anh, chưa khi nào kinh tế Việt Nam hội tụ nhiều thuận lợi như hiện nay. Bất chấp môi trường quốc tế liên tục biến động, Việt Nam vẫn giữ được vị thế vững chắc nhờ hệ thống chính trị ổn định và năng lực quản trị vĩ mô linh hoạt. Ông nhấn mạnh, sự bùng nổ của công nghệ chính là "chìa khóa" giúp doanh nghiệp tiết giảm chi phí, rút ngắn thời gian lập kế hoạch kinh doanh và nâng cao năng suất lao động.

Đánh giá về cơ hội của các SME, ông Việt Anh cho rằng việc thắt chặt các quy định thuế đối với khối doanh nghiệp tư nhân trong năm 2026 tuy mang lại những khó khăn nhất định, nhưng lại thiết lập một sân chơi công bằng. "Luật chơi mới của năm 2027 sẽ chứng kiến dòng tiền, dòng hàng chảy thông suốt hơn. Các doanh nghiệp lớn phải làm tốt vai trò đầu tàu, kéo nền kinh tế đi lên. Đồng thời, quá trình cải cách chính sách minh bạch sẽ giúp các doanh nghiệp SME tiếp cận vốn dễ dàng hơn," ông khẳng định.

Ở góc nhìn thận trọng hơn từ giới quản lý quỹ, ông Nguyễn Đức Hải, Giám đốc Đầu tư cấp cao của Manulife Investment Việt Nam, cho rằng: Mặc dù kinh tế vĩ mô đã có những chuyển biến rõ nét, nhưng tăng trưởng hiện tại vẫn đang dựa vào các động lực cũ. Các chính sách kích thích kinh tế của Chính phủ gần như mới chỉ ở giai đoạn khởi đầu.

Ông Nguyễn Đức Hải, Giám đốc Đầu tư cấp cao, Công ty Quản lý quỹ Manulife Investment Việt Nam
Ông Nguyễn Đức Hải, Giám đốc Đầu tư cấp cao, Công ty Quản lý quỹ Manulife Investment Việt Nam

Để tạo ra nguồn lực dồi dào, nền kinh tế cần tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ hơn nhằm thu hút dòng vốn tư nhân. Theo đó, cần khơi thông các điểm nghẽn trên thị trường vốn và mở rộng các dự án đón dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) mang tính dài hạn. Ông Hải cũng đề xuất cần nhanh chóng thể chế hóa vai trò của nhà đầu tư, thu hút nguồn vốn nhỏ lẻ, khuyến khích các doanh nghiệp làm ăn chân chính và xử lý nghiêm các trường hợp sai phạm. "Chính sách cần có sự điều chỉnh linh hoạt để doanh nghiệp an tâm hoạt động, nhưng không thể buông lỏng quản lý," ông nêu quan điểm.

Làm rõ thêm về rào cản tăng trưởng, TS. Cấn Văn Lực lưu ý rằng mặt bằng lãi suất cao vẫn là một thách thức. Trong bối cảnh lạm phát có dấu hiệu nhích lên và xu hướng giảm lãi suất trên thế giới đang phân hóa, việc tiếp tục hạ lãi suất trong nước là điều khó khăn nhưng vẫn có thể thực hiện nếu có quyết tâm cao. Đặc biệt, cần ưu tiên tổng lực huy động các nguồn vốn khác nhau và giải quyết triệt để các dự án ách tắc lâu ngày nhằm khơi thông dòng tiền.

Duy Cảnh