Khóc, cười ô tô mới – cũ

Xăng tăng giá, thuế tăng, cơn bão giá bao trùm… đã làm thị trường xe hơi có sự chuyển biến đáng kể. Xe mới ế ẩm và xe cũ lên ngôi…

“Như thượng đế” vẫn không hút khách

Xoay trở đủ cách, Nguyễn Thị Vân Hà – một nhân viên bán xe chuyên nghiệp của một showroom xe hơi gần cầu vượt Cầu Giấy vẫn không bán được 3 xe ôtô trong một tháng. Vừa xoay tròn chiếc ống hút trong khi chưa nhấp môi, Hà vừa than thở: “Bán được 2 “con” Civic trong đó một xe mới đặt cọc chứ chưa thanh toán đầy đủ. Những khách hàng còn lại em đều xếp vào loại “tiềm năng”.

Như sợ tôi chưa hiểu hết khó khăn của mình, Hà vội vã giải thích thêm: “Tiềm năng ở đây là những người có điều kiện, có khả năng sẽ mua xe nếu… kinh tế bớt khó khăn đi”. Với họ, Hà vẫn gọi điện, vẫn gặp gỡ nhưng như một dạng “của để dành” chờ dịp. “Như em vẫn còn tốt đấy, chứ nhiều người bạn của em đã mất hết hợp đồng, thậm chí có khách chấp nhận mất đặt cọc còn hơn mua xe. Cả trăm triệu chứ ít đâu nhưng rồi khó khăn quá cũng đành… Rất lâu rồi,  chúng em mới ở vào “thế bí” đến thế này”.

Chợt nghĩ tới thái độ kiêu và kiểu phục vụ như ban ơn của không ít nhân viên salon ôtô trước đó, tôi hỏi: “Giờ chắc các showroom chăm sóc khách hàng đúng như thượng đế nhỉ?”. Hà cười ngượng rồi công nhận bằng một câu ngăn ngủn: “Chị tính, “cái khó ló cái khôn” mà lị…”

Để hiểu hơn sự “ngoay ngoắt” thái độ này cũng như mức hiệu quả của nó, hôm sau, tôi cố mặc thật đẹp, trang điểm cho giống dáng “cô chiêu” và cuối cùng là mượn cái xe Vespa của một người quen rồi phóng thẳng tới showroom Toyota Giải Phóng. Vừa bước vào, tôi đã yêu cầu một tư vấn am hiểu với lý do: “cần chọn gấp một dòng xe vừa tiết kiệm xăng, vừa sang trọng”. Gần như ngay lập tức, anh nhân viên ăn vận bảnh bao tên H xởi lởi dẫn tôi đi cả vòng.

Vừa đi, anh này vừa giới thiệu các đặc tính nổi trội của từng mẫu xe, tất nhiên kèm theo mức giá. Muốn kiểm chứng cái gọi là “cái khó ló cái khôn”, tôi vừa lấy chân đá vào bánh xe, vừa hỏi bằng một giọng khá xấc xược: “Thế có khuyến mãi gì không?”. Trái với tượng tượng của tôi, H không hề nhíu mày hay có bất kỳ hành động nào tỏ ra tức tối: “Hiện showroom của chúng em có một số chương trình tùy theo dòng xe. Cụ thể là như thế này…”. Tôi lơ đễnh nghe H nói, chốc chốc lại hỏi bâng quơ với giọng “bề trên”. Quan sát kỹ lắm, tôi mới thấy nét mặt H có chút bực mình. Thế nhưng, khi tôi ra về, H vẫn khéo léo xin liên lạc.

“Xong việc” tại showroom Toyota Giải Phóng, tôi vẫn giữ nguyên bộ dạng và cả cái thái độ lâng châng của mình sang một showroom khác trên đường Láng Hạ. Không hề có kiểu tiếp khách “khất lần”, kiêu và cáu bẳn như thời gian trước đó. Ở showroom nào tôi đến, khách hàng cũng được đối xử như “thượng đế” – một hiện tượng khá hiếm khi nhu cầu mua xe hơi cao. Vì thế, không ít người hài lòng ra mặt. Chỉ có điều, lượng xe mới bán ra vẫn không được như mong đợi.

Rộn ràng xe cũ…  

Trong khi các tay môi giới bán xe tại các showroom xe mới làm đủ cách để kiếm khách, thì những tay buôn xe hơi cũ lại quá bận rộn. Thật không ngoa khi nói rằng, đây chính là thời điểm xe cũ “lên hương”.

Anh D, chủ một công ty chuyên kinh doanh xe hơi, bắt tôi hứa lên hứa xuống sẽ không đưa tên thật lên bài viết. Lý do anh đưa ra cực đoan nhưng có cái lý riêng: “Làm ăn phát tài thì lên báo mới hay ho chứ thất bát thì chỉ “đẹp mặt”. Trong câu chuyện cùng tôi, D ngậm ngùi cho biết: “Từ hai tháng nay, chúng tôi đã ngừng hẳn việc nhập xe mới, chủ yếu là xe của Hàn Quốc. Cấp bách là bán nốt số xe mới còn trong kho để giải phóng vốn”. Thế nhưng, khi nói chuyện với tôi, điện thoại của anh không ngừng đổ chuông: “1h nữa em đến, em phải chạy thử con Lexus mới nói giá được anh ạ”. Câu hỏi của tôi lại bị ngắt quãng bởi 1 cuộc gọi khác: “Giá đó em không lấy được. Giảm 1 nghìn($) thì ok”…Cứ như thế, câu chuyện của D tràn từ…chiếc xe này sang chiếc xe khác. Điều đặc biệt là trong suốt câu chuyện đó, tôi không thấy D nhắc tới bất kỳ một chiếc xe mới nào.

Sau khoảng 30 phút đợi D trả lời điện thoại và tiếp khách, tôi mới có thời gian nói chuyện với anh. Gương mặt không quá lo lắng nhưng cũng chẳng lấy làm vui mừng, D thổ lộ: “Lâu rồi, khách của tôi, dù quen hay lạ, đều không hỏi xe mới. Ban đầu, mức thuế cao là giá xe tăng. Chưa kịp xoay trở cách thức kinh doanh, giá xăng lại tăng vèo. Giờ thì các dòng xe “ăn xăng” như xe có xuất xứ từ Mỹ, xe lớn… rớt giá thê thảm. Thế mà có ai mua đâu, đến hỏi người ta cũng chẳng hỏi nữa là…”

Chia sẻ quan điểm với anh D, một tay có tiếng trong ngành kinh doanh ôtô cũ Hà Nội có cái tên Tuấn khẳng định thêm: “Xe mới đắp chiếu lại chính là cơ hội cho dòng xe cũ”. Còn chúng tôi, do muốn “mục sở thị” sự tấp nập của thị trường xe cũ đã tới một số Trung tâm bán xe cũ ở Hà thành. Sự đối nghịch thể hiện rõ: trong khi salon xe mới đìu hiu thì tại những nơi này, lượng khách ra vào không giảm đi là bao. Theo khảo sát, mức giá từ 35.000USD trở xuống cho một chiếc xế hộp cũ rất được người mua yêu thích. Nhưng “cháy” nhất phải là những xe khoảng 20.000USD. Thương hiệu được người mua săn lùng vẫn chủ yếu có xuất xứ từ châu Á như Toyota, Hyundai, Daewoo…và một vài thương hiệu Mỹ như Ford.

Và khách hàng: may nhờ rủi chịu

Thế nhưng, khách hàng phải đối diện với nguy cơ “may nhờ rủi chịu” từng ngày, từng giờ khi quyết định mua một ôtô cũ. Chính D thừa nhận, “Hiện việc mua bán ôtô cũ tại Hà Nội không tuân theo quy tắc nào cả. Ai bán thì chính người ấy sẽ tự đặt ra nguyên tắc cho mình”. Khách hàng càng ở vào thế “chông chênh” khi biết rằng: không một trung tâm bán xe cũ nào tiến hành bảo hành xe cho người mua. D giải thích một cách…quá ngắn gọn: “Người mua chấp nhận mua ôtô cũ đồng nghĩa chấp nhận cả những rủi ro”.

Nhưng cũng theo D, ôtô là một loại hàng xa xỉ có giá trị rất lớn, vì thế, muốn “sống” lâu dài chỉ có một cách duy nhất: lấy chữ TÍN làm đầu. Thậm chí D còn khẳng định một cách chắc nịch: không bao có chuyện dùng thủ thuật làm giảm chất lượng xe hòng đạt lợi nhuận cao hơn. Ngược lại, nơi bán sẽ “làm” xe tốt hơn, qua đó duy trì lợi nhuận và uy tín lâu dài.

Tuy nhiên, theo tìm hiểu của chúng tôi, các thượng đế vẫn bị lừa một cách dễ dàng khi các tay buôn muốn. Thủ thuật đơn giản nhất nhưng lại vô cùng đơn giản là tua lại đồng hồ công – tơ – mét. Kết hợp với việc làm mới diện mạo, một chiếc xe “già nua” sẽ trở nên “trẻ trung” và ở trạng thái máy móc chưa bị hao mòn nhiều. Đương nhiên, mức giá sẽ đội lên so với mức chính xác cả ngàn USD.

Tinh vi hơn, các tay “phù thủy” xe hơi sẽ “hô biến” số VIN này thành một số VIN khác. Kèm theo số VIN mới là một bộ hồ sơ hoàn toàn giả mạo. Tất nhiên, đây là thủ thuật tương đối tinh vi, phức tạp nhưng thực tế đã xảy ra.

Vì thế, cách tốt nhất cho khách hàng trong bối cảnh “xe cũ lên hương” vẫn là một câu đơn giản nhưng không cũ: Hãy nhờ, “thuê” một chuyên gia kỹ thuật uy tín kiểm tra chất lượng xe trước khi mua. Và tất nhiên, đừng quên mua bảo hiểm ở mức tốt nhất có thể khi quyết định dùng một chiếc ô tô đã qua sử dụng…

• Autonet