Khó “ghìm cương” lãi suất ngân hàng

(PLO) - Mới bước vào năm 2016,  cuộc đua lãi suất đã có dấu hiệu nóng lên khi một loạt các ngân hàng tăng lãi suất và tung ra các chương trình khuyến mãi… Theo nhận định của các chuyên gia, năm 2016 này nhiều áp lực khiến mặt bằng lãi suất khó giữ ổn định như năm 2015…
Chỉ trong tháng cuối cùng của năm 2015, ngân hàng này đã 4 lần tăng lãi suất Chỉ trong tháng cuối cùng của năm 2015, ngân hàng này đã 4 lần tăng lãi suất

Tăng theo thời vụ?

Theo bản tin trái phiếu tuần cuối năm 2015 của Công ty Chứng khoán BVSC, trong tuần cuối, thị trường mở (OMO) bơm ròng khối lượng vốn lớn nhất từ đầu năm đến nay tại các kỳ hạn tương đối dài. Cụ thể, đây là tuần thứ hai thị trường OMO bơm mới tại kỳ hạn dài 56 ngày với tổng lượng 28.278 tỷ đồng, 24.710 tỷ đồng kỳ hạn 14 ngày. Đây là tuần thứ 6 liên tiếp cuối năm Ngân hàng Nhà nước (NHNN) bơm ròng qua kênh OMO khối lượng vốn lớn.

Đồng thời, lãi suất liên ngân hàng tăng tuần thứ 7 liên tiếp. Đặc biệt, lãi suất liên ngân hàng 3 kỳ hạn đều tăng 0,06% lên mặt bằng lãi suất cao nhất từ đầu năm đến nay, đạt trên 5%/năm. Cụ thể, lãi suất trung bình kỳ hạn qua đêm tăng lên 5,03%/năm, trong khi các kỳ hạn 1 - 2 tuần đồng loạt tăng lên mức 5,07%/năm. Lãi suất liên ngân hàng đạt mức căng thẳng nhất phải kể đến phiên ngày cuối năm, cả ba kỳ hạn đều nhảy vọt lên mức 5,45%/năm - mức cao nhất trong vòng 2 năm qua, kể từ thời điểm trước tết Âm lịch 2014.

Theo nhận định của BVSC, hai diễn biến này cho thấy thanh khoản hệ thống tuần cuối năm đạt đến sự căng thẳng cục bộ cao độ. Dù vậy, BVSC vẫn duy trì quan điểm cho rằng hiện tượng này do ảnh hưởng yếu tố mùa vụ cuối năm khi nhu cầu về thanh toán của ngân hàng ở mức cao.

Cùng với diễn biến nóng trên thị trường liên ngân hàng, nhiều ngân hàng liên tục tăng thêm lãi suất huy động, đồng thời đưa ra nhiều chương trình khuyến mãi nhằm thu hút vốn trong những ngày đầu năm 2016. Cụ thể, ngày 30/12/2015, Sacombank tiếp tục điều chỉnh tăng lãi suất huy động VND thêm từ 0,1 - 0,2%/năm.  Đây là lần thứ 4 trong tháng 12 ngân hàng này tăng lãi suất. Trước đó, từ 25/12 VietCapital Bank  đã  điều chỉnh tăng lãi suất  thêm 0,05 - 0,2%/năm ở một số kỳ hạn. 

Hiện kỳ hạn 1-2 tháng lãi suất được tính ở mức 5,35%, 3-5 tháng là 5,45%. Eximbank cộng thêm lãi suất từ 0,2 - 0,6%/năm cho khách hàng chuyển đổi từ USD, vàng sang VND gửi tại ngân hàng này, trong khi HDBank cũng tăng lãi suất huy động ở các kỳ hạn 1-5 tháng thêm 0,1%/năm…

Không đứng ngoài cuộc, BIDV cũng đã áp dụng biểu lãi suất mới kể từ ngày 23/12 với mức tăng khá mạnh từ 0,5-0,8%. VietinBank cũng áp dụng biểu lãi suất mới cho các kỳ hạn 1 - 3 tháng với lãi suất ngang bằng tại BIDV.

Trong khi đó, một số ngân hàng có lãi huy động cao trên thị trường tiếp tục tung ra các chương trình khuyến mại để thu hút vốn, như BacABank với chương trình “Nhận quà - Trúng vàng - Đón Xuân vui”. VPBank với “Xuân đến An Khang – Nhận vàng Phú Quý”…

Nhiều ngân hàng cho biết huy động vốn gần đây khó hơn, lãi suất huy động liên tục tăng nhưng nguồn vốn huy động không tăng bao nhiêu do tình hình kinh tế tốt lên và một số kênh đầu tư như bất động sản, chứng khoán... có dấu hiệu khởi sắc.

Ba áp lực tăng lãi suất

Không chỉ kỳ vọng duy trì ổn định mặt bằng lãi suất như năm 2015, người đứng đầu NHNN, Thống đốc  Nguyễn Văn Bình trong một phát biểu mới đây còn kỳ vọng “nếu được” sẽ cố gắng giảm lãi suất cho vay trung và dài hạn thêm 0,3 - 0,5% trong năm 2016.

Tuy nhiên, theo nhận định của nhiều chuyên gia, đây là bài toán khó đối với NHNN. Theo TS Võ Trí Thành, với tất cả các biến số đặc biệt về tài chính của thế giới và Việt Nam, việc hạ lãi suất cho vay trong năm 2016 là rất khó khăn. 

TS Lê Xuân Nghĩa, trong một nhận định mới đây về triển vọng thị trường chứng khoán Việt Nam 2016 đã nêu lên 3 áp lực tăng lãi suất trong năm 2016, đó là : Lạm phát, lãi suất trái phiếu Chính phủ (TPCP) và nợ xấu.

Theo TS Nghĩa, lạm phát năm 2016 chịu tác động bởi các yếu tố lớn hơn nhiều so với năm 2015. Đặc biệt, với dự kiến điều chỉnh giá dịch vụ y tế và giáo dục, tuy chỉ chiếm 11% trong rổ CPI nhưng mức điều chỉnh đến 4-5 lần nên tác động khá lớn đến lạm phát, chưa kể khả năng có thể điều chỉnh giá điện lên tới 3- 4% trong năm 2016. 

Ông Nghĩa cũng cho rằng xu hướng giữ lạm phát thấp như năm 2015 là rất khó khăn, bởi do năm 2015 giá nguyên liệu đầu vào giảm mạnh nên năm 2016 khả năng sẽ đứng giá, do vậy, bất cứ yếu tố nào tăng sẽ làm tăng CPI.

Cùng với đó, lãi suất TPCP đang có xu hướng đi lên rất mạnh, có khả năng tạo mặt bằng lãi suất mới. Đặc biệt, chỉ số CDS (đo độ rủi ro của TPCP) cũng đang có xu hướng đi lên (cao nhất 300 điểm, hiện đang là 270 điểm).  Điều này hàm ý nhà đầu tư trên thị trường trái phiếu lo ngại rủi ro hơn. Lãi suất TPCP đi lên khiến việc huy động TPCP khó hơn, nhà phát hành có thể phải chấp nhận trả lãi suất cao hơn.

Một yếu tố tác động không nhỏ lên lãi suất là nợ xấu. Theo TS Nghĩa, chúng ta xử lý nợ xấu trong bối cảnh không có tiền, thiếu hệ thống pháp lý hỗ trợ. Xử lý nợ xấu làm từ từ, nên tỷ lệ chi phí hoạt động trên tổng chi phí của ngành ngân hàng liên tục tăng, từ khoảng 16% tăng lên 23% hiện nay. “Nguyên nhân là để xử lý nợ xấu, các ngân hàng phải tăng tỷ lệ trích lập dự phòng rủi ro. Trong bối cảnh chi phí hoạt động cao, các ngân hàng khó có thể giảm lãi suất cho vay …”- ông Nghĩa phân tích.

Với những áp lực này, theo TS Nghĩa: “Năm 2016 khó có thể giữ được mặt bằng lãi suất như năm 2015. Thống đốc đang tìm mọi cách không cho lãi suất tăng. Nhưng làm được điều đó không dễ!”. 

Thanh Thanh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

6 tháng đầu năm 2021, VNPT vững vàng vượt khó, đảm bảo mục tiêu kép

6 tháng đầu năm 2021, VNPT vững vàng vượt khó, đảm bảo mục tiêu kép
(PLVN) -  06 tháng đầu năm 2021, Ban Lãnh đạo Tập đoàn VNPT đã có những phương án, chiến lược rất cụ thể để vừa đảm bảo hoạt động sản xuất kinh doanh, sát cánh cùng Chính phủ phòng chống dịch, đảm bảo an toàn, giữ mức thu nhập ổn định cho người lao động trước dịch bệnh COVID-19 và quyết tâm giữ vững vị trí tiên phong trong Chuyển đổi số quốc gia.

Cần giảm ưu đãi với doanh nghiệp thép trong nước để giá thép bình ổn?

Doanh nghiệp xây dựng ảnh hưởng nặng nề do thép giá cao trong thời gian qua
(PLVN) - Thuế xuất, nhập khẩu liên quan đến lĩnh vực sản xuất thép đang có nhiều ưu đãi cho doanh nghiệp sản xuất thép trong nước. Tuy nhiên, trong bối cảnh thép xây dựng thời gian qua tăng giá cao, làm méo mó thị trường, ảnh hưởng tiêu cực đến đầu tư công và ngành xây dựng. Bộ Tài Chính vừa có đề xuất điều chỉnh thuế xuất, nhập khẩu đối với một số mặt hàng thép nhằm ổn định thị trường lĩnh vực này.

Bất chấp COVID-19, hàng hóa xuất nhập khẩu qua cửa khẩu Móng Cái vẫn tăng trưởng ấn tượng

Tổng trọng lượng hàng xuất nhập khẩu qua cửa khẩu Móng Cái từ ngày 1/1-18/7 đạt hơn 1 triệu tấn.
(PLVN) - Mặc dù ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch COVID-19, song hoạt động biên mậu ở thành phố Móng Cái (Quảng Ninh) vẫn duy trì tốt. Theo Ban Quản lý cửa khẩu quốc tế Móng Cái, tổng trọng lượng hàng xuất nhập khẩu qua cửa khẩu từ ngày 1/1-18/7 đạt hơn 1 triệu tấn, tăng 89,2% so với cùng kỳ năm 2020.

Bộ Nông nghiệp đề nghị bổ sung chợ đầu mối vào diện các sơ sở kinh doanh hàng hóa dịch vụ thiết yếu

Chợ Bình Điền - 1 trong 3 chợ đầu mối lớn của TP Hồ Chí Minh - đóng cửa làm đứt gãy chuỗi cung ứng hàng hóa nông sản, thực phẩm thiết yếu từ các tỉnh phía Nam về TP Hồ Chí Minh và ngược lại.
(PLVN) - Trên cơ sở báo cáo của Tổ công tác Kết nối cung ứng tiêu thụ nông sản, Bộ NN&PTNT vừa có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ đề xuất giải pháp hỗ trợ sản xuất, tiêu thụ nông sản trong điều kiện dịch COVID-19, trong đó đề xuất bổ sung các chợ đầu mối tại các địa phương vào diện các sơ sở kinh doanh hàng hóa dịch vụ thiết yếu được phép hoạt động trong thời gian giãn cách theo Chỉ thị 16.

Người kinh doanh dịch vụ quảng cáo xuyên biên giới phải thông báo thông tin liên hệ với Bộ Thông tin và Truyền thông

Ảnh minh họa.
(PLVN) - Người tham gia dịch vụ quảng cáo xuyên biên giới tại Việt Nam phải tuân thủ các quy định của pháp luật Việt Nam về quảng cáo, quy định về an ninh mạng và quy định về quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng; phải nộp thuế theo quy định pháp luật về thuế.

Cục thuế Nghệ An: Vừa phòng chống dịch, vừa tích cực thu ngân sách

Trụ sở Cục thuế tỉnh Nghệ An.
(PLVN) - Trong thời điểm dịch bệnh COVID-19 đang diễn biến phức tạp, Cục Thuế tỉnh Nghệ An đã chỉ đạo cán bộ làm tốt công tác phòng chống dịch, vừa tích cực trong việc thu ngân sách cho địa phương và vừa tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật thuế, giúp cho người nộp thuế (NNT) nắm bắt và hiểu đúng pháp luật trong lĩnh vực thuế. 

Hai doanh nghiệp phân bón của PVN: Nỗ lực tăng nguồn cung

Phân bón Phú Mỹ được nhiều nông dân tin dùng.
(PLVN) - Từ cuối tháng 6/2021 đến nay, giá phân bón liên tục lập đỉnh mới. Hai doanh nghiệp phân bón của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) là Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC) và Tổng Công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (PVFCCo) đã dồn lực để sản xuất kinh doanh, đảm bảo nguồn cung phân bón cho người dân trong nước.