'Khi nghệ sĩ là chiến sĩ' - huy động sức ảnh hưởng của người nổi tiếng để chặn ma túy từ sớm

Chương trình do Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam TP HCM chỉ đạo Câu lạc bộ Tình nguyện Vì bình yên Thành phố phối hợp Công an TP HCM tổ chức, với sự tham gia của đại diện các đơn vị nghiệp vụ, văn nghệ sĩ, người có ảnh hưởng trên mạng xã hội.

Cảnh báo ma túy “đội lốt” len lỏi vào đời sống

Tại tọa đàm, Thượng úy Nguyễn Võ Hoàng Lân - Bí thư Đoàn Thanh niên Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an TP HCM, cho biết, trước diễn biến phức tạp của tội phạm ma túy, đặc biệt là sự xuất hiện của các loại ma túy mới như Pod Chill, thuốc lá điện tử chứa chất ma túy và các thủ đoạn lôi kéo giới trẻ trên không gian mạng, cuộc chiến phòng, chống ma túy không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chức năng mà cần sự chung tay của toàn xã hội.

Theo Thượng úy Lân, ma túy hiện không còn chỉ tồn tại dưới các dạng truyền thống mà còn được ngụy trang dưới nhiều hình thức như kẹo, bánh, đồ uống, thuốc lá điện tử hoặc các sản phẩm có hình thức giống thực phẩm thông thường, khiến nhiều người trẻ tò mò, thậm chí vô tình sử dụng. “Ma túy đã len lỏi vào đời sống thường nhật và cả không gian mạng với những thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó lường”, Thượng úy Lân nói.

Theo thông tin được chia sẻ tại tọa đàm, trong năm 2025, Công an TP HCM đã phát hiện, xử lý hơn 13.000 trường hợp vi phạm pháp luật về ma túy, chiếm khoảng 30% số vụ việc trên cả nước. Đáng chú ý, nhóm đối tượng vi phạm pháp luật về ma túy trong độ tuổi từ 18-25 có xu hướng tăng mạnh. Qua khảo sát tại các cơ sở cai nghiện, lực lượng chức năng ghi nhận hơn 60% học viên cho biết sử dụng ma túy lần đầu trong độ tuổi từ 18-25, có trường hợp sử dụng trước năm 16 tuổi. Nhiều người hoàn toàn không có kiến thức nhận biết các loại ma túy mới cũng như chưa nắm rõ quy định của pháp luật.

Ở góc độ bảo đảm trật tự an toàn giao thông, đại diện Phòng Cảnh sát giao thông, Công an TP HCM, cho biết, trong quá trình tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng đã phát hiện nhiều trường hợp người điều khiển phương tiện dương tính với ma túy. Theo đại diện PC08, một số trường hợp, đặc biệt là người điều khiển phương tiện đường dài hoặc xe khách khai sử dụng ma túy với suy nghĩ có thể giúp tỉnh táo hơn khi lái xe. Tuy nhiên, việc sử dụng ma túy trong thời gian dài có thể dẫn đến lệ thuộc và tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn cho xã hội. 

Trong khi đó, Thượng úy Nguyễn Lương Gia Khánh - Bí thư Đoàn Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an TP HCM, cho biết, các đối tượng đang lợi dụng không gian mạng để lôi kéo thanh thiếu niên sử dụng ma túy, đồng thời biến môi trường mạng thành nơi quảng cáo, mua bán các sản phẩm chứa ma túy.

Theo Thượng úy Khánh, các đối tượng thường tạo các hội nhóm trên mạng, biến việc sử dụng ma túy thành một “trào lưu”, một “lối sống”, đồng thời ngụy trang ma túy dưới nhiều dạng như kẹo, đồ uống, thực phẩm, chocolate... với những lời quảng cáo như giúp giải tỏa áp lực, học tập tốt hơn hoặc không gây nghiện. “Không gian mạng đang bị các đối tượng lợi dụng để phát triển người sử dụng ma túy cũng như mua bán các sản phẩm ma túy”.

Nghệ sĩ cần trở thành “mắt xích” trong công tác phòng, chống ma túy

Từ thực trạng trên, nhiều nghệ sĩ cho rằng người có sức ảnh hưởng cần chủ động tham gia tuyên truyền, cập nhật kiến thức và lan tỏa thông tin chính xác về ma túy đến giới trẻ.

MC Quỳnh Hoa - Phó Giám đốc Nhà Văn hóa Thanh niên TP HCM, Ủy viên Ban Thư ký Hội LHTNVN Thành phố, cho rằng nghệ sĩ không chỉ truyền tải thông điệp qua các tác phẩm nghệ thuật mà cần đồng hành lâu dài cùng lực lượng chức năng. “Nếu đồng hành cùng lực lượng Công an trong công tác phòng, chống ma túy thì trước hết chính chúng ta phải hiểu về ma túy, hiểu các loại ma túy mới để có thể truyền đạt đúng, chia sẻ đúng và lan tỏa đúng đến giới trẻ. Nghệ sĩ cần trở thành một mắt xích trong giải pháp của thành phố”, MC Quỳnh Hoa nói.

Ca sĩ Ngô Kiến Huy cho biết, trước đây, khi nhắc đến ma túy, anh chỉ nghĩ đến các chất dạng bột, thuốc lắc hay tem. Tuy nhiên, sau khi trực tiếp tìm hiểu, anh nhận thấy ma túy hiện nay đã xuất hiện dưới rất nhiều hình thức mới. “Trước đây, khi nhắc đến ma túy, tôi chỉ nghĩ đến chất dạng bột trắng hay tem. Nhưng bây giờ có rất nhiều hình thức mới như 'ma túy trà sữa', 'bánh vui vẻ', 'nước vui'... Chính tôi cũng rất bất ngờ khi trực tiếp tìm hiểu”, Ca sĩ Ngô Kiến Huy bày tỏ.

Theo Ngô Kiến Huy, nghệ sĩ cần dùng sức ảnh hưởng của mình để giúp giới trẻ nhận diện các hình thức ma túy mới và lan tỏa thông điệp: “Không chơi dù chỉ một lần”.

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung cho rằng điều đáng lo hiện nay không còn là thế hệ của mình mà là trẻ em và thanh thiếu niên. “Các em bây giờ tiếp cận mạng xã hội nhiều hơn truyền hình. Nếu chúng ta tận dụng đúng nền tảng mà các em đang sử dụng để cập nhật kiến thức thì hiệu quả tuyên truyền sẽ cao hơn”.

Theo nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung, sự kết nối chặt chẽ giữa lực lượng Công an và giới văn nghệ sĩ sẽ giúp nâng cao hiệu quả tuyên truyền. “Một xã hội chỉ có thể phát triển bền vững khi thanh thiếu niên có lối sống tích cực và lành mạnh. Muốn như vậy thì phải nói không với ma túy ngay từ hôm nay”, anh nói.

Ca sĩ Phạm Anh Duy chia sẻ bản thân từng chứng kiến nhiều người nghiện ma túy từ nhỏ nên luôn bị ám ảnh bởi những hình ảnh đó và mong các bạn trẻ trang bị kiến thức để hiểu rằng ma túy hoàn toàn không mang lại điều gì tốt đẹp cho sức khỏe và cuộc sống.

Trong khi đó, ca sĩ Bùi Duy Ngọc cho biết từng bị một người nghiện ma túy hành hung khi còn nhỏ. Ký ức đó khiến anh luôn lựa chọn xây dựng hình ảnh nghệ sĩ tích cực và mong muốn dùng sức ảnh hưởng của mình để lan tỏa tinh thần phòng, chống ma túy đến cộng đồng.

Ở góc độ người làm sáng tạo nội dung, đạo diễn Mai Thắm cho rằng trong bối cảnh ma túy ngày càng biến tướng, việc xây dựng nguồn thông tin chính thống, trực quan và dễ tra cứu là rất cần thiết. Chị đề xuất cơ quan chức năng xây dựng một chuyên mục hoặc album hình ảnh nhận diện các dạng ma túy mới, cập nhật thường xuyên để người dân, nghệ sĩ và các nhà sáng tạo nội dung có thể chia sẻ lại chính xác. 

“Có thể xây dựng một album ảnh gồm nhiều loại ma túy, giải thích rõ từng hình ảnh, sau đó cập nhật thêm các loại mới và ghim trên trang. Khi đó, nghệ sĩ, nhà sáng tạo nội dung có thể chia sẻ lại để thông tin lan tỏa rộng rãi hơn”, đạo diễn Mai Thắm cho biết.

Nữ đạo diễn cũng cho rằng bên cạnh việc tuyên truyền để người chưa sử dụng tuyệt đối không thử, cần có thêm những hướng dẫn, giải pháp giúp những người trẻ đã lỡ sử dụng ma túy có cơ hội quay trở lại cuộc sống bình thường.

Khép lại tọa đàm, ban tổ chức phát động chiến dịch truyền thông “Vì cộng đồng không ma túy” trên các nền tảng số, kêu gọi văn nghệ sĩ và những người có sức ảnh hưởng cùng lan tỏa thông tin chính xác về ma túy, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng và hướng tới mục tiêu xây dựng TP HCM không ma túy vào năm 2030.