Khi đại biểu Quốc hội bàn về cho vay đầu tư chứng khoán

Tuy còn một số ý kiến khác nhau, nhưng nhiều đại biểu Quốc hội vẫn cho rằng, nên cho vay nhưng phải  kiểm soát chặt chẽ, đặt sự  an toàn của hệ thống tín dụng lên trên hết.

Hướng về dài hạn

Đại biểu Trần Du Lịch, thành phố Hồ Chí Minh cho rằng, theo Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng, chỉ các tổ chức tín dụng mới được thực hiện cho vay nhưng không đề cập đến việc cho vay đầu tư chứng khoán. Trong khi đó, hiện các công ty chứng khoán đang thực hiện repo chứng khoán (theo Luật Chứng khoán) cũng là một thứ tín dụng. Nếu tiếp tục thực hiện cho vay chứng khoán thì nên quy định trong dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng và thực hiện sửa Luật Chứng khoán (chỉ tổ chức tín dụng mới được thực hiện tín dụng, trong đó có repo). Như thế sẽ thống nhất trong quản lý.

Đại biểu Phạm Thị Loan (Hà Nội) nêu: Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế đặt vấn đề nên cho vay để đầu tư chứng khoán ngắn hạn và không ưu tiên đầu tư chứng khoán dài hạn và cho rằng cần ngược lại, mới đây, nên cho phép cho vay để đầu tư chứng khoán dài hạn, bởi đầu tư chứng khoán dài hạn là kênh huy động vốn trong thị trường vốn có khả năng thanh khoản cao. Nếu tập trung nhiều quá đến thị trường chứng khoán theo kiểu ngắn hạn, lướt sóng thì đó là thiên về đầu cơ. Quan tâm đến đầu tư dài hạn nhiều hơn vì đó cũng là hình thức coi như đầu tư trực tiếp vào doanh nghiệp và cần có những cơ chế, chính sách phù hợp để các chi nhánh cũng như ngân hàng nước ngoài tăng cường cho vay đầu tư chứng khoán dài hạn. 

Đại biểu Hoàng Thị Hảo (Hải Dương) phân tích: một số quy định trong dự thảo luật có vẻ mở rộng nhưng thực chất là thắt chặt một cách thái quá khiến nhiều người cảm tưởng những gì mà Ngân hàng Nhà nước (NHNN) không  quản được thì cấm cho an toàn, gây nên sự bất ổn từ chính sách và ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường đầu tư. Bà Hảo đề nghị: khoản 7, điều 126 không nên cấm ngân hàng thương mại cho vay đầu tư chứng khoán, bởi Ngân hàng Nhà nước vẫn có công cụ kiểm soát và khống chế. Chỉ nên quy định chặt chẽ hơn với điều kiện cho vay và giới hạn tỷ lệ vay phù hợp với giai đoạn thị trường chứng khoán còn nhiều khó khăn hiện nay. 

Nhà quản lý: chưa thắt chặt, chỉ nới lỏng thận trọng

Thực tế, đã có thời điểm NHNN khống chế tỷ lệ cho vay đầu tư chứng khoán. Khi đó, thị trường có những diễn biến bất thường và việc khống chế tỷ lệ nhằm mục đích ổn định lại. Tuy nhiên, tại thời điểm này, thị trường có những diễn biến khác hẳn và nhiều nguồn tiền đang đổ vào chứng khoán. Theo lãnh đạo một số ngân hàng, thực chất, ngân hàng cũng không hào hứng  với việc cho vay đầu tư chứng khoán nhưng khi đã quyết định cho vay, bất cứ ngân hàng nào cũng có những điều khoản cực kỳ chặt chẽ và thường chỉ nắm đằng chuôi nên không lo bị ảnh hưởng tới an toàn tín dụng. Bên cạnh đó, số nhà đầu tư dám mạo hiểm vay tiền ngân hàng để đầu tư chứng khoán không nhiều. Vì thế, cho vay hay không cho vay nhiều khi không chỉ phụ thuộc vào các quy định mà thường rất linh hoạt, bảo đảm lợi ích của cả hai bên.

Còn Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Giàu khẳng định: hiện NHNN chưa tính tới việc thắt chặt chính sách tiền tệ. Trong những tháng tới, NHNN tiếp tục thực hiện chính sách nới lỏng một cách thận trọng, nhưng khi có dấu hiệu lạm phát trở lại thì có thể sẽ sử dụng biện pháp này. Tuy nhiên, động thái đầu tiên cho thấy NHNN đã yêu cầu các tổ chức tín dụng không được thực hiện lãi suất thỏa thuận đối với các khoản cho vay để đầu tư bất động sản, tài sản tài chính (vàng, ngoại tệ, chứng khoán và các tài sản tài chính khác) và các hoạt động có liên quan đến sản xuất – kinh doanh. Như vậy, cho dù chưa thắt chặt thì NHNN vẫn khá thận trọng đối với cho vay đầu tư chứng khoán.

Hồng Thanh