Hội thảo phát triển An Giang thành Trung tâm kinh tế biển quốc gia
(PLVN) - Hôm qua (30/1), UBND tỉnh An Giang phối hợp ĐH Cần Thơ tổ chức Hội thảo "Kinh tế biển - Phát triển An Giang thành Trung tâm kinh tế biển quốc gia (TTKTBQG)". Hội thảo khoa học này nhằm lấy ý kiến đóng góp của các nhà quản lý, nhà khoa học cho đề án phát triển An Giang thành TTKTBQG đang được tỉnh chuẩn bị, trình cấp thẩm quyền phê duyệt.
Phát biểu tại Hội thảo, đại diện Sở NN&MT An Giang cho biết, những năm qua, tỉnh đã có nhiều giải pháp để phát huy tiềm năng, thế mạnh to lớn của tỉnh về tài nguyên thiên nhiên, văn hóa, xã hội để phát triển bền vững KTB, hướng tới mục tiêu đưa An Giang trở thành tỉnh mạnh về biển.
Hội thảo có ý nghĩa quan trọng nhằm giúp hoàn thiện dự thảo đề án để trình Thủ tướng phê duyệt theo tiến độ đề ra và tổ chức thực hiện bảo đảm hiệu quả, chất lượng. Mục tiêu chính của đề án là xây dựng An Giang thành TTKTBQG, thúc đẩy nuôi trồng, đánh bắt bền vững, du lịch biển đảo và công nghiệp ven biển, gắn liền với bảo vệ môi trường, sinh thái, quốc phòng, an ninh.
An Giang sở hữu đường bờ biển dài trên 200km, vùng biển rộng hơn 63.000km² và hơn 140 đảo lớn, nhỏ, trong đó có 3 đặc khu kinh tế gồm Phú Quốc, Thổ Châu, Kiên Hải. Nhất là Phú Quốc với điểm nhấn về đa dạng sinh học và KTB.
Không gian phát triển mới của An Giang được tổ chức trên cơ sở kết nối hài hòa giữa hệ thống sông Tiền, sông Hậu, vùng đồng bằng nội địa với vùng ven biển và hải đảo. Đây là lợi thế đặc thù hiếm có, cho phép tỉnh mở rộng không gian phát triển từ đất liền ra biển, từ đầu nguồn sông Mekong hướng ra vùng biển phía Tây và vịnh Thái Lan, tạo nền tảng cho phát triển KTB đa ngành, quy mô lớn và bền vững.
Theo đề án, KTB đã và đang giữ vai trò trụ cột trong cơ cấu kinh tế của An Giang. Năm 2023, giá trị tăng trưởng KTB chiếm khoảng 79,76% tổng GRDP của tỉnh. Các ngành KTB phát triển khá toàn diện, gồm khai thác và nuôi trồng thủy sản, công nghiệp chế biến, logistics biển, du lịch biển đảo và hệ thống đô thị ven biển.
Trong lĩnh vực thủy sản, An Giang hiện giữ vị trí dẫn đầu cả nước trong một số lĩnh vực. Năm 2024, sản lượng nuôi trồng thủy sản đạt 1.073.653 tấn, cao nhất toàn quốc; sản lượng khai thác thủy sản đạt 444.346 tấn, đứng đầu trong nhóm các tỉnh ven biển. Toàn tỉnh có 10.036 tàu khai thác thủy sản, trong đó 3.622 tàu có chiều dài từ 15m trở lên, cho thấy năng lực khai thác xa bờ vượt trội.
Cùng với khai thác, tỉnh đang chuyển mạnh sang nuôi trồng thủy sản theo hướng bền vững. Tỷ trọng nuôi trồng thủy sản tăng từ 20,01% năm 2019 lên 47,14% năm 2024, phản ánh xu hướng tái cơ cấu ngành thủy sản gắn với bảo vệ nguồn lợi và thích ứng biến đổi khí hậu. Công nghiệp chế biến thủy sản tiếp tục giữ vai trò then chốt, đóng góp khoảng 56% doanh thu thuần của các DN công nghiệp trên địa bàn tỉnh.
Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận, góp ý cho quan điểm phát triển KTB gắn chặt với bảo tồn hệ sinh thái và bảo đảm vững chắc quốc phòng, an ninh. Theo đó, An Giang sở hữu hệ sinh thái đa dạng bậc nhất vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), với bảy hệ sinh thái đặc trưng, 22 dạng sinh cảnh, nhiều khu bảo tồn biển, rừng ngập mặn và đất ngập nước có giá trị bảo tồn quốc gia và quốc tế.
Phát triển KTB được đặt trên nền tảng tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn, chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, nước biển dâng và bảo vệ đa dạng sinh học. Đề án đồng thời nhấn mạnh yêu cầu kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế với củng cố quốc phòng, an ninh, giữ vững chủ quyền biển đảo, đặc biệt tại các khu vực chiến lược như Phú Quốc, Thổ Châu, Nam Du và vùng biển giáp vịnh Thái Lan.
Về tầm nhìn, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định rõ mục tiêu đến năm 2030, An Giang là tỉnh phát triển khá của cả nước, là TTKTB mạnh của quốc gia; đến 2045, trở thành TTKTBQG, với hệ thống hạ tầng đồng bộ, kinh tế số phát triển, nguồn nhân lực chất lượng cao và môi trường sinh thái được bảo tồn.
Nhiều ý kiến tại Hội thảo nhận định việc phát triển An Giang thành TTKTBQG không chỉ là định hướng phát triển một lĩnh vực, mà là chiến lược tổng thể nhằm tái cấu trúc không gian phát triển, nâng cao vị thế của An Giang trên bản đồ KTB. Với nền tảng tài nguyên biển phong phú, quy mô KTB lớn, định hướng chiến lược rõ ràng và sự quan tâm, hỗ trợ của Trung ương, tỉnh đứng trước thời cơ lớn để phát triển bứt phá.
Du lịch biển đảo là một trong những trụ cột quan trọng của KTB An Giang. Theo Sở Du lịch An Giang, doanh thu du lịch của tỉnh chiếm 50,5% tổng doanh thu du lịch toàn vùng ĐBSCL, góp phần định vị thương hiệu du lịch biển đảo Việt Nam trong khu vực. Trong đó, Phú Quốc được xác định là đầu tàu chiến lược, là khâu đột phá quan trọng trong đề án.
Với diện tích Vườn quốc gia hơn 31.422ha, hệ sinh thái biển đa dạng, hơn 11.550ha thảm cỏ biển và 260 loài san hô, Phú Quốc có đầy đủ điều kiện để phát triển thành trung tâm dịch vụ, du lịch nghỉ dưỡng tầm cỡ quốc tế. Đề án xác định phát triển Phú Quốc không chỉ nhằm gia tăng doanh thu du lịch mà còn tạo động lực lan tỏa sang các lĩnh vực thương mại, logistics, tài chính…
Song song với Phú Quốc, An Giang đang hình thành chuỗi đô thị ven biển gồm Rạch Giá, Hà Tiên, Phú Quốc, Long Xuyên và Kiên Lương, tạo nên "tứ giác động lực" phát triển KTB. Rạch Giá được định hướng là trung tâm chính trị - hành chính, thương mại - dịch vụ tổng hợp; Hà Tiên là trung tâm du lịch và kinh tế cửa khẩu; Long Xuyên giữ vai trò cửa ngõ nội địa kết nối với TP HCM và Campuchia; Kiên Lương là đầu mối công nghiệp, vật liệu xây dựng và cảng biển.
Sự liên kết này tạo trục phát triển liên hoàn, giúp An Giang phát triển KTB tích hợp sâu với kinh tế nội địa, kinh tế biên mậu và logistics vùng.