Hội thảo chia sẻ giải pháp ‘bón phân đúng’ cho canh tác lúa vùng Đông Nam Bộ

Mô hình được triển khai tại HTX Xuân Tiến từ tháng 12/2025, là một trong những thử nghiệm của công nghệ sạ hàng kết hợp vùi phân tại Việt Nam. Khác với phương thức canh tác truyền thống phải thực hiện nhiều công đoạn riêng biệt, máy sạ hàng mới có khả năng gieo hạt theo hàng độ sâu 30 - 40mm, đồng thời vùi phân ở độ sâu 60 - 70mm chỉ trong một lần vận hành.

Kết quả vụ Đông Xuân 2025 - 2026 cho thấy những kết quả tích cực. Lượng giống gieo sạ giảm 25%, tương đương tiết kiệm khoảng 20kg/ha so với 80kg/ha của phương pháp sạ lan truyền thống. Năng suất tăng từ 15 - 20% nhờ hiệu ứng hàng biên giúp cây lúa tăng khả năng quang hợp, ruộng thông thoáng hơn, hạn chế đổ ngã khi thu hoạch. Mô hình còn giúp tiết kiệm hơn 20% lượng nước tưới và được cho là giảm 30% phát thải khí nhà kính.

Theo chuyên gia của IRRI, kết quả vụ Đông Xuân vừa qua là bằng chứng thực tiễn quan trọng cho thấy tiềm năng của công nghệ sạ hàng kết hợp vùi phân. Không chỉ giúp nông dân giảm chi phí đầu vào, mô hình còn mở ra khả năng nhân rộng tại các vùng sản xuất lúa phụ thuộc nước mưa như Đông Nam Bộ, Tây Nguyên, Duyên hải Nam Trung Bộ.

Đại diện HTX Xuân Tiến cho biết, sau một vụ áp dụng, hiệu quả của mô hình đã được nông dân cảm nhận khá rõ. Lúa phát triển đồng đều hơn, chi phí giảm, vì vậy ngày càng nhiều hộ dân trong vùng chủ động tìm hiểu, bày tỏ mong muốn tham gia. Vì vậy, HTX quyết định mở rộng diện tích thực hiện mô hình trong vụ Hè Thu năm nay.

Một trong những nội dung quan trọng của mô hình là áp dụng nguyên tắc “4 đúng” trong sử dụng phân bón gồm đúng loại, đúng liều lượng, đúng thời điểm, đúng vị trí. Trong vụ Hè Thu 2026, các nghiên cứu quản lý dinh dưỡng tiếp tục được mở rộng với việc sử dụng các dòng phân bón cải tiến và phân bón sinh học nhằm nâng cao hiệu quả hấp thu dinh dưỡng, cải thiện sức khỏe đất, hỗ trợ phát triển canh tác lúa bền vững.

Đại diện Cty phân bón tham gia chương trình cho biết DN tiếp tục đồng hành cùng chương trình để hoàn thiện các giải pháp quản lý dinh dưỡng phù hợp với điều kiện canh tác thực tế tại Việt Nam. “Bón phân đúng là nguyên tắc cốt lõi của giải pháp mà Cty phát triển. Trong vụ Hè Thu, chúng tôi sẽ kiểm chứng thêm các tổ hợp sản phẩm, minh chứng hiệu quả của các giải pháp quản lý dinh dưỡng phù hợp với điều kiện canh tác lúa tại Đông Nam Bộ và các vùng sinh thái tương tự”, đại diện Cty chia sẻ.

Là một trong những nông dân tham gia từ vụ trước, ông Nguyễn Duy Linh (ngụ ấp Bình Xuân 2) cho biết gia đình anh có 1,3 mẫu lúa hữu cơ ST25 tham gia chương trình. Phương pháp mới đã giúp giảm lượng giống, giảm phân bón, tiết kiệm nước tưới. Nhờ cây lúa phát triển đồng đều, bông lúa dày hơn nên năng suất cao hơn 30% so với phương pháp truyền thống.

Trả lời báo chí, Bí thư Đảng ủy xã Xuân Phú, ông Lại Thế Thông cho biết: Mô hình trồng lúa hữu cơ theo phương pháp mới hiện đang phát huy hiệu quả trên hơn 130 ha của địa phương. Đây là tiền đề quan trọng để xã triển khai chủ trương chuyển đổi nông nghiệp xanh, tập trung vào sản xuất sạch và hướng hữu cơ, đặc biệt là với cây lúa.

Theo các chuyên gia, từ những kết quả bước đầu tại HTX Xuân Tiến, mô hình cơ giới hóa sạ hàng kết hợp vùi phân đang cho thấy triển vọng không chỉ ở việc giảm chi phí, tăng hiệu quả sản xuất mà còn ở khả năng tạo ra những thay đổi bền vững trong tư duy sản xuất của người nông dân.