Hòa quyện với hồn thiêng sông núi đất nước và thành phố
Lần đầu tiên, Thành Hội Phật giáo Hải Phòng tổ chức đại lễ cầu siêu tại quê hương. Nghe thông tin từ đầu năm, khi thành phố tập trung vào các hoạt động kỷ niệm đặc biệt vào dịp 60 năm Ngày Thương binh - liệt sĩ 27-7 năm nay, ai cũng mừng. Phần vì hầu hết các gia đình đều có người hy sinh xương máu vì độc lập của Tổ quốc, phần vì những người ngã xuống sẽ thêm một lần được khẳng định chỗ đứng tinh thần lớn lao trong mỗi người còn sống hôm nay.
Mọi người hồi hộp chờ đợi Đại lễ cầu siêu tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ được tổ chức ngay tại khu vực Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ thành phố. Bởi ai cũng mong mỏi, đây sẽ là cầu nối linh thiêng giữa hai thế giới, sự quan tâm, tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ sẽ được chuyển đến các anh qua các nghi lễ trọng thể mà toàn thể tăng, ni và phật tử thành phố tổ chức.
Những cầu nối tâm linh
Chưa đến giờ tổ chức đại lễ, song bà con phật tử đã khoác lên mình tấm áo nâu sòng, đứng ngồi quanh các giàn bày lễ vật chuẩn bị các nghi thức cho buổi lễ. Có những cụ bà mái tóc bạc, chân tay run rẩy, phải ngồi xe lăn để con cháu đẩy ra khu hành lễ. Những cụ ông tay chống gậy, chân đứng run run. Những em bé háo hức theo người thân đến Đài tưởng niệm. Ai cũng bồi hồi xúc động. Bà Phạm Thị Nga, một phật tử quận Lê Chân sụt sùi. Trong phật tử chúng tôi, hầu như ai cũng có người thân là liệt sĩ nằm xuống vì độc lập dân tộc. Có người nằm ở chiến trường miền Nam, có người ở chiến trường Quảng Trị… Khắp nơi nơi trên địa bàn cả nước đều có người thân chúng tôi nằm xuống. Bởi thế, mỗi năm, khi Thành Hội Phật giáo tổ chức đại lễ cầu siêu tại các tỉnh, thành phố, chúng tôi đều tham gia. Chúng tôi mong muốn được có mặt trong buổi lễ trọng này, để được kết nối với người thân dù chỉ là một niềm tin mang tính tinh thần. Với chúng tôi vô cùng quan trọng…”
Chiếc cầu nối tâm linh mà các phật tử thường nhắc tới là đại lễ cầu siêu các linh hồn liệt sĩ được Thành Hội Phật giáo tổ chức 3 năm nay. Lần đầu tiên tại nghĩa trang quốc gia Trường Sơn năm 2005. Một phật tử cùng đi trong đoàn kể lại: “Chuyến đi ấy dù đã qua đi 2 năm rồi, nhưng chúng tôi vẫn nhớ rõ. Đoàn xe tăng, ni, phật tử thành phố dừng ở nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn. Chuẩn bị lễ vật, lập đàn cúng Giàng giữa khuôn viên nghĩa trang để cầu siêu, tụng niệm các linh hồn liệt sĩ mãi mãi ra đi vì độc lập dân tộc. Dự lễ cầu siêu năm ấy, không chỉ có hàng trăm Phật tử Hải Phòng và tăng, ni của Thành Hội Phật giáo, đông đảo các phật tử của địa phương sở tại cùng tham gia. Ai cũng cảm thấy xúc động trước một hoạt động linh thiêng mang tính nhân văn cao cả của tăng, ni, phật tử Hải Phòng. Chúng tôi không chỉ cầu nguyện cho linh hồn các liệt sĩ Hải Phòng mà cả các liệt sĩ nằm tại nghĩa trang Trường Sơn của các tỉnh, thành phố bạn.”
Một năm sau đó, vào dịp 27-7 năm 2006, đoàn tăng, ni, phật tử Hải Phòng lại lên đường tổ chức đại lễ cầu siêu tại nghĩa trang Điện Biên Phủ, nơi diễn ra chiến thắng lịch sử “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”. Đường đi gian nan, vất vả, nhiều đèo núi với những khúc cua tay áo thót tim, nhưng đoàn phật tử cùng đi với các tăng, ni không hề ít hơn so với năm trước đi trên đường bằng, thậm chí còn nhiều hơn. Mấy chục chiếc xe chở tăng, ni và phật tử Hải Phòng đưa hàng trăm con người tới nghĩa trang Điện Biên Phủ, tổ chức thành công đại lễ cầu siêu với nghi thức trọng thể, nghĩa tình. Cùng thời gian ấy, đoàn làm nhiều hoạt động nghĩa cử cao đẹp khác như tặng quà các gia đình chính sách, mẹ Việt Nam anh hùng của địa phương sở tại.
Hai năm ấy, nhiều phật tử trong đoàn đi phân vân, tại sao Thành Hội Phật giáo không tổ chức đại lễ cầu siêu tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ tại thành phố quê hương? Câu hỏi này được đặt ra nhiều lần mỗi khi họ cùng đi với đoàn các tăng, ni thành phố vào dịp 27-7 hằng năm. Song câu trả lời đã giải đáp thắc mắc của họ khi Thành Hội Phật giáo Hải Phòng triển khai kế hoạch tổ chức đại lễ cầu siêu tại quê hương vào đúng dịp kỷ niệm trọng đại 60 năm Ngày Thương binh -liệt sĩ. Có lẽ, chiếc cầu nối linh thiêng này được chọn tổ chức đúng dịp cả nước tập trung các hoạt động “Đền ơn, đáp nghĩa”, tưởng nhớ tới công lao và sự hy sinh của các anh hùng, liệt sĩ, thương, bệnh binh trên các tỉnh, thành phố. Lần này, đại lễ không chỉ được tổ chức ở Hải Phòng, quê hương của hàng nghìn anh hùng, liệt sĩ hy sinh xương máu vì độc lập dân tộc. Chuyến đi của đoàn gồm hơn 1000 tăng, ni, phật tử thành phố trở lại nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn cuối tháng 7 năm nay thể hiện nghĩa cử cao đẹp “Uống nước nhớ nguồn” của người dân thành phố. Đại lễ cầu siêu được tổ chức tại 3 địa điểm là nghĩa trang Trường Sơn, nghĩa trang đường 9- Thành cổ Quảng Trị và khu di tích ngã ba Đồng Lộc. Trong số phật tử cùng đi hôm ấy, hầu hết đều có người thân nằm xuống tại chiến trường Quảng Trị. Tên tuổi của họ vẫn còn được lưu giữ trên những tấm bia lớn, trong danh sách các liệt sĩ hy sinh tại đây. Chiếc cầu hồn từ sông Thạch Hãn lên thành cổ như đón các linh hồn liệt sĩ còn dưới đáy sông trở về sum họp với gia đình, trong giây phút linh thiêng. Và lời văn tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ vang lên như mời các anh, những người con của Hải Phòng về dự Đại lễ được tổ chức trên quê hương đất Cảng.
Những linh hồn trở về sum họp
Thượng toạ Thích Quảng Tùng, người chủ trì đại lễ tại Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Hải Phòng cùng toàn thể thượng toạ, ni trưởng, ni sư, đại đức, tăng, ni và phật tử Hải Phòng đều nhất lòng tâm niệm hướng về những linh hồn liệt sĩ thành phố đã hy sinh vì dân tộc. “Chúng tôi: Chư tăng ni phật tử Phật giáo Hải Phòng cùng quý vị lãnh đạo Đảng, chính quyền, MTTQ, đông đảo đồng bào, chiến sĩ, các thương binh, gia đình liệt sĩ, Bà mẹ Việt Nam anh hùng tề tựu về đây. Hương hoa, lễ vật và lòng thành kính nghiêng mình tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ trong các cuộc kháng chiến dựng nước và giữ nước của dân tộc từ ngàn xưa…”
Lời tưởng niệm vừa cất lên, đất trời như sầm lại. Ngàn mây xám trên bầu trời thành phố bỗng dưng hội tụ bao quanh khu vực Đài tưởng niệm như vòng nguyệt quế che chở cho Đại lễ. Nhất loạt phật tử cùng hướng lên trời, lầm rầm khấn vái. Dường như các anh linh đã hội tụ về đây để cùng chứng kiến phút linh thiêng tưởng nhớ tới họ. “Hỡi các chị các anh: Dấn thân cho nước, sống đã vinh mà thác cũng vinh. Hết dạ vì dân, tuổi chẳng thọ nhưng danh mãi thọ…” Đúng thế. “Tuổi chẳng thọ nhưng danh mãi thọ”. Nhìn những vòng hoa trắng của quê hương, của người thân khi đón hài cốt các anh về an nghỉ tại quê nhà, không ai cầm nổi nước mắt. Có người trong số họ ra đi khi mới 18, đôi mươi, có những người vừa 16 trăng tròn… Không sợ gian nguy, không tiếc máu xương vì một lý tưởng cao cả giành lại độc lập cho Tổ quốc để rồi hôm nay, hoà bình kết trái trên khắp nẻo đường đất nước, tên của họ đã trở thành tên của non sông. Như lời điếu của Phó Chủ tịch UBND thành phố Hoàng Văn Kể trong Đại lễ cầu siêu hôm ấy: “Chắc chắn, sau đại lễ này, với sự tôn kính thành tâm của toàn thể nhân dân thành phố, hương hồn các anh hùng liệt sĩ sẽ an lòng yên nghỉ nơi vĩnh hằng, hoà quyện với hồn thiêng sông núi của đất nước và thành phố.”
Sau Đại lễ cầu siêu là lễ rước đăng và thả đèn trời cầu mong bình an cho các anh linh. 60 đèn trời toả sáng lung linh trên bầu trời thành phố tượng trưng cho 60 năm Ngày Thương binh- liệt sĩ, 7000 hoa đăng trên tay tăng, ni, phật tử Hải Phòng sáng lấp loá trên mặt hồ An Biên. Cùng lúc ấy, bên kia đường Lạch Tray, nhà thờ giáo họ Hàng Kênh gióng lên những hồi chuông khởi đầu thánh lễ cầu mong bình an cho các linh hồn liệt sĩ. Tiếng phật tử râm ran khắp sân Đài tưởng niệm “Họ nghe thấy rồi! Các anh hùng liệt sĩ về rồi…”. Tiếng sấm là tiếng của đất trời, nhưng ẩn sâu trong đó là tiếng trả lời của hàng nghìn anh hùng liệt sĩ thành phố đã trở về sum họp trong Đại lễ linh thiêng. Có lẽ, họ đáp lại nghĩa tình của toàn dân thành phố khi vượt hàng nghìn cây số xa xôi, không quản đường xa đến những nghĩa trang của Đường 9 Nam Lào, nghĩa trang quốc gia Trường Sơn, rồi Điện Biên Phủ mời họ về sum họp. Tình cảm ấy, tấm lòng ấy là sự tri ân của tăng, ni, phật tử Hải Phòng với các linh hồn liệt sĩ. Đó là nghĩa tình sâu nặng mang tính nhân văn sâu sắc ngàn đời của dân tộc với những người có công với đất nước. “Tổ quốc ghi công các anh hùng liệt sĩ”, “Đời đời nhớ ơn các anh hùng liệt sĩ”.
Bài: Thuỳ Linh
Ảnh: Minh Hải