Hỗ trợ đền bù, GPMB: Chú trọng đào tạo nghề, tạo việc làm

Tại buổi làm việc của HĐND thành phố với huyện An Lão về công tác đền bù, GPMB các dự án trên địa bàn, Chủ tịch UBND xã Quang Trung, Nguyễn Văn Nhất, địa phương đang có nhiều dự án thu hồi, GPMB, cho rằng: cần xem lại đơn giá hỗ trợ đền bù, hỗ trợ đối với gia đình chính sách và hộ nghèo. Quy định hiện hành có sự chênh lệch lớn, nhiều hộ chính sách thắc mắc, nhất là việc tính toán xác định diện nghèo còn nhiều vấn đề chưa phù hợp. Đáng chú ý, cùng với việc hộ nghèo có nhiều ưu đãi, chính sách hỗ trợ, đang xuất hiện tình trạng nhiều hộ muốn được đưa vào danh sách hộ nghèo. Năm 2008, số hộ nghèo của huyện là 3106 hộ, tăng 0,5% so với năm 2007. Sự gia tăng hộ nghèo được chính quyền các xã lý giải là: trước đây những hộ được hưởng trợ cấp theo Nghị định 67, các xã không đưa vào danh sách nghèo. Khi có sự điều chỉnh về đối tượng được hưởng trợ cấp xã hội, những hộ này lại được xếp vào diện nghèo. Nguyên nhân khác khiến số hộ nghèo của huyện tăng lên là trường hợp bố mẹ già ở cùng con nhưng khi tách hộ, bố mẹ trở thành hộ nghèo. Quý 4-2008, qua điều tra, khảo sát tại xã Tân Viên, số hộ nghèo trên địa bàn xã lên tới 19,3% số hộ thuộc diện hộ nghèo. Sau đó, huyện tiến hành kiểm tra, xác định lại, số hộ nghèo của xã giảm xuống còn 7,6% số hộ.

Việc hỗ trợ hộ bị thu hồi hiện có nhiều khoản, nhiều mục, nhiều trường hợp, như hỗ trợ hộ bị mất từ 30% diện tích đất canh tác được giao lâu dài, hỗ trợ chuyển đổi nghề, hỗ trợ hộ nghèo, hộ chính sách, cấp đất dịch vụ…Mặc dù có nhiều khoản, mục, nhưng tất cả đều quy về hình thức chi trả tiền cho hộ dân. Trong khi đó, việc hướng dẫn người dân sử dụng nguồn tiền chi trả đền bù chưa hiệu quả. Thực hiện việc đền bù, GPMB bước 1 Dự án đường ô-tô cao tốc với số tiền đền bù hơn 8 tỷ, huyện phối hợp với ngân hàng khuyến khích, vận động các hộ dân gửi số tiền này vào ngân hàng. Nhưng giải pháp này chỉ mang tính tạm thời. Hiện nay, nhiều gia đình nông dân bị thu hồi đất ruộng đang có nguy cơ tái nghèo do thiếu việc làm và thu nhập. Bởi vậy, nhiều nông dân mong có thêm chính sách hỗ trợ những hộ thuộc di dời, đền bù về đào tạo nghề, chuyển nghề. Nhưng hoạt động này vẫn thiếu quy hoạch, định hướng rõ nét. Hơn nữa, số khẩu, số hộ được hỗ trợ quá ít so với số hộ phải thu hồi đất. Năm 2008, huyện thực hiện việc kiểm kê, bồi thường 20 dự án. Tổng số hộ phải thu hồi đất, GPMB là 2154 hộ với 9027 khẩu. Tổng số tiền chi bồi thường giải phóng mặt bằng là 117, 8 tỷ đồng, trong đó, có 4 dự án thu hồi đất ở và bố trí tái định cư với diện tích đất ở phải thu hồi 7,41 ha, 364 hộ tái định cư. Số khẩu được hỗ trợ là 1827 khẩu, số hộ được hỗ trợ là 1083, 108 gia đình chính sách.

Theo ông Phạm Duy Đảm-Trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện An Lão, hình thức hỗ trợ chưa phù hợp, gây nhiều tranh cãi, khiếu nại trong dân, ảnh hưởng đến việc kiểm kê, tính toán đền bù. Việc tính toán đền bù, bồi thường sẽ đơn giản hơn nếu các khoản hỗ trợ được đưa về hạng đất với mức tính toán tương ứng; đồng thời có sự điều chỉnh phù hợp mức hỗ trợ giữa hộ chính sách và hộ nghèo.

Thu Thuỷ