Hiệp ước Bầu trời mở

(PLVN) - Hiệp ước về Bầu trời mở là một trong những hiệp ước đa phương quốc tế đặc biệt nhất về kiểm soát vũ trang và giải trừ quân bị. Nó được Mỹ, Nga và 32 quốc gia khác ký kết năm 1992. Nội dung cốt lõi nhất của nó là cho phép các nước tham gia tiến hành các chuyến bay trinh sát trên lãnh thổ của nhau. 
Hiệp ước Bầu trời mở cho phép các thành viên tham gia tthực hiện các chuyến bay do thám trên không phận của nhau. Hiệp ước Bầu trời mở cho phép các thành viên tham gia tthực hiện các chuyến bay do thám trên không phận của nhau.

Mục đích chính của Hiệp ước Bầu trời mở là tạo dựng, củng cố và tăng cường sự tin cậy lẫn nhau thông qua minh bạch hóa mọi thông tin về bố phòng quân đội ở các bên tham gia. 

Năm 2020, Mỹ đơn phương tuyên bố rút khỏi hiệp ước này. Mới đây, Nga cũng đưa ra tuyên bố tương tự. Trên danh nghĩa chính thức, hiệp ước này vẫn còn có được sự tham gia của 32 quốc gia. Trên thực tế và trong thực chất, hiệp ước trở nên vô tác dụng sau khi Mỹ và Nga không còn tham gia - giống như một vở kịch mà các kép chính không chịu đến thủ vai nữa.

Một khi Mỹ rút khỏi hiệp ước này thì việc Nga hành động tương tự chỉ là vấn đề thời gian. Nga có lý do chính đáng để lo ngại về việc có bên tham gia hiệp ước sẽ chia sẻ hay cung cấp thông tin tình báo và trinh sát về Nga có được từ việc vận dụng hiệp ước này cho Mỹ.  Mỹ rút khỏi thì hiệp ước sẽ trở nên lợi bất cập hại và thậm chí còn cả gây rủi ro lớn mới về an ninh đối với Nga.

Tiến trình giải trừ quân bị và kiểm soát vũ trang trên thế giới bị giáng cú đòn đau và sẽ chỉ lùi chứ không thể tiếp tục tiến sau khi Mỹ và Nga đều không còn tham gia Hiệp ước về bầu trời mở nữa. Như thế sẽ tạo tiền đề thuận lợi cho đẩy mạnh chạy đua vũ trang trên thế giới, đặc biệt giữa Mỹ và NATO ở một phía với Nga ở phía bên kia. Việc Mỹ và Nga từ bỏ hiệp ước này phản ánh sự sa sút nghiêm trọng mức độ tin cậy lẫn nhau giữa Mỹ và Nga cũng như mức độ tồi tệ hiện tại của mối quan hệ giữa Mỹ và Nga.

Mỹ rút ra khỏi hiệp ước nói trên trong thời gian nhiệm kỳ cầm quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Nga quyết định hành động tương tự vào thời điểm ông Trump chỉ còn tại nhiệm có vài ngày và trước khi tân Tổng thống Mỹ Joe Biden chính thức nhậm chức có vài ngày. Khía cạnh thời điểm này cho thấy Nga không chờ đợi cho đến sau khi ông Biden nhậm chức và chờ xem ông Biden có khác biệt người tiền nhiệm trong chính sách hay không.

Lời giải thích ở đây xem ra chỉ có thể là Nga không tin ông Biden sẽ chủ trương cải thiện quan hệ nên Nga tạo sự đã rồi trước khi ông Biden nhậm chức. Ông Biden đã tuyên bố lật ngược nhiều quyết sách của ông Trump nhưng nhiều khả năng sẽ không đưa nước Mỹ tham gia trở lại hiệp ước nói trên hoặc nếu có thì cũng sẽ phải sau một thời gian nhất định nữa chứ không phải ngay trong thời gian tới.

Lạn Kha
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Chấm dứt hủ tục đáng sợ của nhiều bộ tộc Nigeria

Chấm dứt hủ tục đáng sợ của nhiều bộ tộc Nigeria
(PLVN) - Đối với các bộ lạc thổ dân ở Nigeria, việc rạch thân để tạo ra các vết sẹo là một nghi thức khá phổ biến và có từ rất lâu đời. Tùy từng bộ lạc, việc rạch thân sẽ diễn ra theo nhiều cách khác nhau, cùng với quan niệm về giá trị của những vết sẹo cũng khác nhau.

Bên lề sân cỏ (Kỳ 1): Lịch sử hình thành và chinh phục cả thế giới của bóng đá

 Tống Thái Tổ Triệu Khuông Dận (927-976 sau CN) chơi xúc cúc cùng các cận thần.
(PLVN) - Bóng đá được cho rằng đã xuất hiện từ thời đại Chiến Quốc và phiên bản cổ xưa nhất với đầy đủ các kỹ thuật là môn xúc cúc (các tên gọi khác: tháp cúc, đạp cúc, túc cúc) của Trung Quốc. Tuy vậy, phải tới thế kỷ 18, bóng đá mới trở nên phổ biến và phát triển rầm rộ, đặc biệt là ở các nước châu Âu.

Ô nhiễm môi trường - “sát thủ” nguy hiểm hơn cả bệnh tật, chiến tranh

Ảnh minh họa.
(PLVN) - Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí y khoa danh tiếng The Lancet mới đây cho biết, ô nhiễm môi trường, bao gồm ô nhiễm không khí, nước và đất là nguyên nhân gây ra cái chết của 9 triệu người mỗi năm, nhiều hơn số người tử vong do các bệnh nguy hiểm như AIDS, ho gà, sốt rét; hay khủng bố và chiến tranh.

Ranh giới nào cho luật?

Mỹ, EU, NATO và đồng minh cho rằng Nga đã bất chấp luật pháp quốc tế khi phát động chiến sự ở Ukraine.
(PLVN) - Chiến sự từ hơn 100 ngày nay ở Ukraine không những chỉ làm chấn động thế giới về chính trị an ninh mà còn đặt luật pháp quốc tế trước nhiều câu hỏi mà không biết đến khi nào mới có được câu trả lời.

EU cấm vận Nga xuất khẩu dầu lửa

(ảnh minh họa).
(PLVN) - Sau gần 1 tháng dàn xếp bất đồng quan điểm trong nội bộ, Liên minh châu Âu (EU) đã nhất trí thông qua chủ trương ngừng nhập khẩu dầu lửa của Nga.

Luẩn quẩn và bế tắc

22 nạn nhân thiệt mạng trong vụ xả súng ngày 24/5/2022 tại trường tiểu học Robb (bang Texas, Mỹ).
(PLVN) - Ở nước Mỹ, chỉ trong khoảng thời gian rất ngắn xảy ra liên tiếp 2 vụ xả súng khiến cho nhiều người bị thiệt mạng và gợi lại cả chuỗi dài những vụ việc tương tự đã từng xảy ra trong quá khứ.

Kỳ dị chó cún được bầu làm Thị trưởng ở nước Mỹ

Một tân “Thị trưởng chó cún” ở thị trấn Rabbit Hash.
(PLVN) - Rabbit Hash là một thị trấn nhỏ tại bang Kentucky (Mỹ). Đã từ lâu, đảm nhiệm danh nghĩa Thị trưởng của thị trấn đã không còn thuộc về con người. Tổng cộng 5 “Thị trưởng chó cún” đã giữ chức vụ này với nhân vật đắc cử gần nhất là chú chó tên là Wilbur.

Danh họa Picasso và quá khứ “bị hắt hủi” ở Pháp

Chân dung Picasso.
(PLVN) - Ít người biết rằng, danh họa nổi tiếng thế giới Picasso lúc sinh thời, trong suốt gần nửa thế kỷ, ông bị coi là kẻ ăn nhờ ở đậu, là “phần tử nước ngoài nguy hiểm” và bị từ chối cho nhập quốc tịch Pháp.

Mười năm kiện cũ

Trụ sở tòa Hình sự Quốc tế (ICJ) nơi Đức đệ đơn kiện Italy đòi bồi thường.
(PLVN) - Cuộc xung khắc pháp lý giữa nước Đức và Italy kéo dài 10 năm nay vừa có kết cục mới. Chính phủ Đức đã rút về đề đạt khởi kiện nhà nước Italy tại Tòa án quốc tế của Liên Hợp quốc.

Tư pháp tham gia cuộc chơi chính trị

Nhiều người biểu tình phản đối việc thi hành án tử hình đối với Ahmadreza Djalali.
(PLVN) - Mới rồi, tòa án ở Thụy Điển và ở Iran đã có những phán quyết và hành xử khiến cho mối quan hệ chính trị giữa hai nước này trở nên thêm căng thẳng và tồi tệ. Thật ra, ở thời trước khi có những động thái nói trên thì mối quan hệ song phương này vốn đã không được ổn thỏa.