Những chuyên gia về an toàn của Mercedes-Benz đang tập trung giải quyết một trong những nguyên nhân chính gây ra tai nạn giao thông: sự mệt mỏi và thiếu ngủ khi lái xe. Mục đích của hãng là phát triển một hệ thống có khả năng nhận biết và báo động cho người lái rằng anh ta đang có dấu hiệu buồn ngủ. Hệ thống mang tính cách mạng này dự kiến sẽ được đưa vào các xe Mercedes-Benz trong vài năm tới.

Hiện nay, lái xe trong tình trạng bị mệt mỏi và thiếu ngủ không phải là hiếm. Khi người lái lẽ ra cần được nghỉ ngơi mà vẫn phải lái xe vì một lý do nào đó, thì sẽ là một nguy cơ rất lớn cho bản thân họ và những người khác trên đường.

Theo thống kê, tại Đức mỗi năm có khoảng 3.000 tai nạn gây ra do lái xe bị mệt mỏi quá sức. Tại Mỹ, theo Cơ quan An toàn giao thông quốc gia (NHTSA), con số này lớn hơn nhiều: mỗi năm có đến 100,000 tai nạn do mệt mỏi khi lái xe, khiến 1,500 người chết mỗi năm. Các nhà khoa học ước lượng khoảng 10-20% các tai nạn nghiêm trọng xảy ra là do lái xe ngủ gà ngủ gật. Trong khi đó, hiện nay khoảng 20% người châu Âu bị rối loạn giấc ngủ hoặc chỉ ngủ ít hơn 6 tiếng mỗi ngày.

Khi cơ thể bị mệt mỏi quá sức, sẽ xảy ra hiện tượng tạm gọi là “thiếp đi trong trong giây lát”, là một phản ứng tự nhiên không kiểm soát được. Hiện tượng này thường xảy ra khi đang mệt mỏi mà phải lái xe đi xa vào ban đêm. Khi người lái thiếp đi, nếu xe đang chạy ở tốc độ 80 km/h thì mỗi giây xe sẽ bị “trôi” đi một quãng đường là 22 m, tiềm ẩn một nguy cơ lớn.

Lái xe liên tục không nghỉ một đoạn đường dài cũng không an toàn. Các thống kê cho thấy sau khi lái xe liên tục trong 4 giờ, khả năng phản ứng của người lái chậm đi 50%. Sau 6 tiếng lái liên tục thì nguy cơ tai nạn tăng lên gấp 8 lần so với thông thường. Khả năng phản ứng của người lái lúc quá mệt mỏi cũng gần giống như người đã uống nhiều rượu.

Những nguy cơ tiềm ẩn

Theo nghiên cứu ở Đức và Châu Âu, phần lớn các tai nạn do buồn ngủ xảy ra vào lúc từ 2-6 giờ sáng, và cũng xảy ra vào đầu giờ chiều. Thông thường, hoạt động sinh học của cơ thể giảm xuống nhanh chóng sau 10 giờ tối và xuống thấp nhất vào khoảng 3-4 giờ sáng, sau đó mới bắt đầu đi lên. Vì vậy, khi đi đường xa thì các chuyên gia khuyên bạn không nên đi quá sớm.

Người lái cũng có thể biết được là họ đang rất mệt, nhưng thường thì họ khá chủ quan và lúc nhận ra thì đã quá muộn. Sự mệt mỏi là một quá trình diễn tiến trong đó người lái có một số biểu hiện đặc trưng. Hệ thống hỗ trợ và cảnh báo của Mercedes-Benz tìm cách nhận ra những biểu hiện đầu tiên, theo dõi quá trình đó và lúc cần thiết sẽ báo động cho người lái, nhằm đảm bảo an toàn giao thông cho mọi người trên đường.

Thử nghiệm hệ thống phát hiện sự mệt mỏi

Đội ngũ các kỹ sư, các nhà khoa học của Mercedes-Benz đang thử nghiệm một loạt các phương pháp để xác định dấu hiệu mệt mỏi của người lái. Một trong số đó là quan sát tần số nháy mắt nhờ một camera hồng ngoại liên tục theo dõi người lái. Khi anh ta có biểu hiện ngủ thiếp đi, xe sẽ phát ra âm thanh cảnh báo. Một phương pháp hỗ trợ khác là theo dõi điện não đồ của người lái. Ngoài ra, một máy tính sẽ phân tích các dữ kiện lái xe, và sẽ báo động khi thấy người lái không quay vô lăng trong một thời gian dài.

Tuy vậy, để đảm bảo độ chính xác trong việc xác định sự mệt mỏi thì cần phải có sự kết hợp thêm nhiều yếu tố. Hệ thống phát hiện sự mệt mỏi của Mercedes-Benz tính toán cả thời lượng lái xe, thời điểm trong ngày và tình trạng giao thông ngay lúc đó. Hệ thống sẽ liên tục so sánh các số liệu này với số liệu chuẩn được lưu trữ từ trước, qua đó xác định có dấu hiệu của sự mệt mỏi hay không.

Lời khuyên khi lái xe đi xa

Bạn không nên lái xe vào những lúc cảm thấy mệt mỏi hay thiếu ngủ. Khi đó, chỉ có một giải pháp duy nhất: dừng lại nghỉ một chút. Uống cà phê hay các loại nước tăng lực chỉ giúp tỉnh táo trong một thời gian ngắn, và rồi sau đó càng cảm thấy mệt và buồn ngủ hơn. Đi bộ một lúc và hít thở không khí trong lành cũng giúp tỉnh táo hơn. Nhưng phương pháp hiệu quả nhất để chống mệt mỏi và thiếu ngủ chính là đi ngủ một giấc.

• (Theo Mercedes-Benz)