Hải Phòng rà soát nhân sự, chuẩn bị triển khai thí điểm luật sư công

Ngày 29/9, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị triển khai Nghị quyết số 24/2026/QH16 của Quốc hội về thí điểm thực hiện chế định luật sư công và Quyết định số 955/2026 của Thủ tướng Chính phủ ban hành kế hoạch triển khai thi hành Nghị quyết. Hội nghị được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến tới 10 tỉnh, thành phố thực hiện thí điểm.

Tại điểm cầu Hải Phòng, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Minh Hùng cùng đại diện các sở, ngành tham dự.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Minh Hùng, việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 24/2026/QH16 ngày 24/4/2026 tạo cơ sở để huy động nguồn nhân lực có chuyên môn pháp luật trong các cơ quan, tổ chức tham gia tư vấn, đại diện, tố tụng, xử lý những vụ việc phức tạp, qua đó góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước.

Đối với Hải Phòng, việc thí điểm có ý nghĩa thiết thực khi thành phố đang triển khai nhiều dự án lớn, tốc độ phát triển nhanh và phát sinh nhiều vấn đề pháp lý liên ngành. Tuy nhiên, đây cũng là lĩnh vực đòi hỏi phải chuẩn bị kỹ về nhân sự, cơ chế phối hợp và các điều kiện bảo đảm.

Ngay sau khi các quy định liên quan được ban hành, Hải Phòng đã tổ chức quán triệt, rà soát nguồn nhân lực và nhu cầu sử dụng luật sư công; đồng thời xây dựng kế hoạch triển khai, xác định rõ nhiệm vụ, cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp và tiến độ thực hiện.

Kết quả rà soát bước đầu cho thấy toàn thành phố có 152 người thuộc nguồn xem xét bố trí làm luật sư công. Trong đó có 2 trường hợp thuộc diện miễn đào tạo, miễn tập sự; 150 trường hợp được miễn đào tạo nhưng cần tham gia tập sự, trong số này có 7 người đã có giấy chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo nghề luật sư.

Lãnh đạo UBND thành phố Hải Phòng lưu ý, nguồn nhân lực được rà soát chưa đồng nghĩa với số người có thể bố trí ngay làm luật sư công. Việc lựa chọn phải căn cứ vào tiêu chuẩn, nguyện vọng, năng lực chuyên môn, kinh nghiệm thực tiễn và khả năng sắp xếp công việc của từng cơ quan, đơn vị.

Theo định hướng của Hải Phòng, đội ngũ luật sư công sẽ được xây dựng theo hướng tinh gọn, phù hợp chuyên môn, trước mắt bố trí tại những cơ quan có nhu cầu thực tế; không chạy theo số lượng và không để việc kiêm nhiệm ảnh hưởng đến nhiệm vụ chính của cán bộ, công chức, viên chức.

Qua rà soát, nhu cầu sử dụng luật sư công tại Hải Phòng được xác định là hiện hữu và tập trung ở những lĩnh vực có nguy cơ pháp lý cao. Thành phố dự kiến ưu tiên các vụ việc có giá trị lớn, tính chất phức tạp, liên ngành, kéo dài hoặc có khả năng gây thiệt hại cho Nhà nước, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư và quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Đáng chú ý, Hải Phòng định hướng để luật sư công tham gia ngay từ giai đoạn xây dựng phương án, hoàn thiện hồ sơ thay vì chỉ tham gia khi tranh chấp đã phát sinh. Qua đó, các rủi ro pháp lý có thể được nhận diện sớm, góp phần củng cố căn cứ pháp lý và nâng cao chất lượng quyết định của cơ quan nhà nước.

Tuy nhiên, việc triển khai thí điểm vẫn còn một số khó khăn. Số người đáp ứng đầy đủ điều kiện hành nghề, có kinh nghiệm xử lý các vụ việc phức tạp và có thể bố trí ngay còn hạn chế. Bên cạnh đó, cơ chế phân công, điều phối luật sư công giữa các cơ quan cần được quy định rõ, nhất là việc bảo đảm tính độc lập nghề nghiệp, quyền bảo lưu ý kiến và từ chối yêu cầu trái pháp luật.

Hải Phòng cũng đề nghị quan tâm đầy đủ các điều kiện bảo đảm hoạt động như chi phí tố tụng, đi lại, lưu trú, sao chụp hồ sơ, giám định, dịch thuật, thuê chuyên gia, thu thập tài liệu; đồng thời bảo đảm nơi làm việc, trang thiết bị, quyền tiếp cận dữ liệu và nhân lực hỗ trợ.

Đối với những vụ việc liên quan đến bí mật nhà nước, chiến lược đàm phán, thông tin đầu tư hoặc dữ liệu cá nhân, thành phố xác định yêu cầu bảo mật, quản lý hồ sơ và phòng ngừa xung đột lợi ích là vấn đề cần đặc biệt lưu ý.

Thời gian tới, Hải Phòng tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ gồm chuẩn bị nhân sự; hoàn thiện cơ chế tổ chức, phối hợp và bảo đảm điều kiện hoạt động cho luật sư công.

Trước mắt, thành phố tiếp tục làm việc với các cơ quan, đơn vị và nhân sự trong danh sách rà soát; xác định nhu cầu đào tạo, tập sự; tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề luật sư; phối hợp thực hiện thủ tục gia nhập Đoàn Luật sư, cấp thẻ luật sư và lập danh sách luật sư công theo quy định.

Trong giai đoạn đầu, thành phố dự kiến lựa chọn một số vụ kiện hành chính, dự án trọng điểm hoặc vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp có hồ sơ tương đối đầy đủ, phạm vi rõ và phù hợp với chuyên môn của người được bố trí để triển khai thí điểm.

Hải Phòng cũng sẽ phối hợp với Bộ Tư pháp, Đoàn Luật sư thành phố và các cơ quan liên quan tổ chức bồi dưỡng kỹ năng tố tụng, tư vấn pháp luật, xử lý tranh chấp và giải quyết các vụ việc có yếu tố nước ngoài.

Tại hội nghị, Hải Phòng đề nghị Bộ Tư pháp và các cơ quan có thẩm quyền sớm hướng dẫn việc phân loại nguồn nhân lực; đào tạo, tập sự, kiểm tra kết quả tập sự; cấp chứng chỉ hành nghề; tuyển dụng, bố trí người đã có chứng chỉ hành nghề và xử lý các trường hợp chuyển tiếp.

Thành phố đồng thời kiến nghị xây dựng quy chế quản lý, sử dụng và điều phối luật sư công, làm rõ thẩm quyền cử, giới thiệu; nguyên tắc lựa chọn vụ việc; trách nhiệm của cơ quan quản lý, cơ quan sử dụng; quyền bảo lưu ý kiến; yêu cầu bảo mật, phòng ngừa xung đột lợi ích và chế độ báo cáo.

Việc hoàn thiện cơ chế chính sách, kinh phí và chương trình bồi dưỡng chuyên sâu được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để đội ngũ luật sư công tại Hải Phòng từng bước hoạt động hiệu quả, đáp ứng yêu cầu xử lý các vụ việc pháp lý phức tạp trong quá trình phát triển của thành phố.