Hải Phòng quyết liệt chặn ‘cái chết trắng’: Từ nhận diện thủ đoạn mới đến kéo giảm tội phạm ma túy

Nhận diện những “chiếc bẫy” ma túy đang vây quanh giới trẻ

Trong những năm gần đây, tội phạm ma túy không còn hoạt động theo phương thức truyền thống mà chuyển mạnh sang môi trường số với thủ đoạn ngày càng tinh vi, khép kín và khó phát hiện.

Đáng chú ý, thực tiễn đấu tranh thời gian qua cho thấy đối tượng liên quan đến ma túy không còn bó hẹp trong nhóm người nghiện hoặc có tiền án, tiền sự như trước. Nhiều vụ việc phát hiện gần đây cho thấy người tham gia các hành vi sử dụng, tổ chức sử dụng, mua bán hoặc vận chuyển trái phép chất ma túy đến từ nhiều thành phần xã hội khác nhau, từ lao động tự do, người có công việc ổn định, nhân viên văn phòng, người kinh doanh cho đến một số trường hợp là người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, hoạt động trong lĩnh vực giải trí. Điều này cho thấy ma túy đang len lỏi vào nhiều tầng lớp xã hội và không còn phân biệt nghề nghiệp, trình độ hay điều kiện kinh tế.

Qua thực tiễn đấu tranh, lực lượng CSĐT tội phạm về ma túy Công an TP Hải Phòng nhận thấy các đối tượng thường sử dụng Facebook, Telegram, Zalo, TikTok và các hội nhóm kín để liên lạc, giao dịch, sử dụng tài khoản ảo, sim rác, ví điện tử nhằm che giấu hành vi phạm tội.

Đáng lo ngại hơn, ma túy đang được ngụy trang dưới nhiều hình thức mới như thuốc lá điện tử pha chất ma túy, “nước vui”, “kẹo”, “tem giấy”, cỏ Mỹ, đồ uống hoặc bánh kẹo có mẫu mã bắt mắt, đánh trúng tâm lý tò mò của giới trẻ.

Theo thống kê của Công an TP Hải Phòng, trong năm 2025 và quý I/2026, lực lượng chức năng phát hiện 979 người liên quan đến ma túy trong độ tuổi dưới 30, chiếm gần 30% tổng số đối tượng bị phát hiện; trong đó có 66 trường hợp dưới 18 tuổi.

Thực tế cho thấy, nhiều học sinh, sinh viên vẫn cho rằng các loại ma túy tổng hợp hay thuốc lá điện tử chỉ là hình thức giải trí, không gây nghiện như heroin. Chính nhận thức sai lệch này khiến không ít em từ tò mò dẫn đến lệ thuộc, rồi vi phạm pháp luật.

Ngoài môi trường mạng, các đối tượng còn lợi dụng quán bar, karaoke, pub, lounge, homestay, căn hộ cho thuê ngắn ngày, các buổi sinh nhật, liên hoan để tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, gây nhiều khó khăn cho công tác phát hiện và xử lý.

Đánh mạnh các đường dây lớn, kéo giảm tội phạm ma túy từ gốc

Trước diễn biến phức tạp của tội phạm ma túy, Công an TP Hải Phòng đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp nghiệp vụ, mở các đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm trên toàn địa bàn.

Kết quả, trong năm 2025 và quý I/2026, lực lượng CSĐT tội phạm về ma túy cùng các đơn vị chức năng đã phát hiện, bắt giữ 1.552 vụ với 3.281 đối tượng; thu giữ hơn 20,8kg heroin, hơn 52kg ma túy tổng hợp, hơn 52kg cần sa cùng nhiều tang vật, phương tiện liên quan.

Riêng năm 2025, lực lượng chức năng đã triệt xóa 254 ổ nhóm với 1.026 đối tượng; triệt phá 12 điểm tổ chức, chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy; đồng thời bóc gỡ thành công một đường dây ma túy xuyên quốc gia, thu giữ 33,71kg MDMA.

Quý I/2026 tiếp tục ghi nhận những kết quả nổi bật với 6 chuyên án lớn được triệt phá, 61 ổ nhóm bị xóa sổ và một đường dây ma túy xuyên quốc gia bị bóc gỡ.

Điển hình là chuyên án 216D - một trong những chuyên án ma túy lớn nhất được đấu tranh thời gian qua. Ban chuyên án đã đồng loạt triệt xóa nhiều mắt xích quan trọng, bắt giữ và khởi tố 193 đối tượng liên quan đến các hành vi mua bán, vận chuyển, tàng trữ ma túy, rửa tiền, mua bán và tàng trữ vũ khí quân dụng.

Tang vật thu giữ gồm khoảng 38kg ma túy các loại, gần 4.000 viên ma túy tổng hợp, 3 khẩu súng, 34 viên đạn, gần 2 tỷ đồng tiền mặt cùng nhiều tài sản có liên quan.

Theo Thượng tá Vũ Văn Khải - Phó trưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04 - Công an TP Hải Phòng), để đấu tranh hiệu quả với tội phạm ma túy, yếu tố quan trọng hàng đầu là xây dựng lực lượng trong sạch, vững mạnh, thượng tôn pháp luật và tuyệt đối minh bạch trong quá trình điều tra, xử lý vụ án.

Thượng tá Vũ Văn Khải nhấn mạnh: Làm công tác đấu tranh phòng, chống ma túy phải đặt pháp luật lên trên hết. Mọi hoạt động điều tra, xử lý đều phải khách quan, đúng người, đúng tội, đúng quy định. Nếu làm sai lệch hồ sơ, bỏ lọt tội phạm hoặc xử lý không đúng bản chất vụ việc thì không chỉ cán bộ trực tiếp thực hiện mà cả người chỉ huy, thủ trưởng đơn vị phụ trách cũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Qua các chuyên án cho thấy tội phạm ma túy hiện nay không chỉ hoạt động xuyên tỉnh, xuyên quốc gia mà còn gắn với các hành vi rửa tiền, sử dụng vũ khí quân dụng và nhiều loại tội phạm khác, đòi hỏi công tác đấu tranh phải ngày càng quyết liệt, chuyên sâu và bài bản hơn.

Chia sẻ về những khó khăn trong quá trình đấu tranh với tội phạm ma túy hiện nay, Thượng tá Vũ Văn Khải - Phó trưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04 - Công an TP Hải Phòng) cho biết: Tội phạm ma túy đang thay đổi rất nhanh cả về phương thức hoạt động lẫn việc ứng dụng công nghệ. Vì vậy, mỗi cán bộ làm công tác phòng, chống ma túy không chỉ phải giỏi nghiệp vụ mà còn phải thường xuyên học tập, nghiên cứu, cập nhật kiến thức mới về công nghệ thông tin, tài chính điện tử, các nền tảng mạng xã hội và phương thức hoạt động của tội phạm để chủ động nhận diện, đấu tranh hiệu quả. Nếu không tự nâng cao trình độ thì rất khó theo kịp sự biến đổi của loại tội phạm này.

Phòng ngừa từ sớm, từ xa: Giải pháp bảo vệ thế hệ trẻ trước hiểm họa ma túy

Các chuyên gia và lực lượng chức năng đều nhận định, đấu tranh với tội phạm ma túy chỉ là một mặt trận; quan trọng hơn là phòng ngừa từ sớm để ngăn người trẻ tiếp cận ma túy.

Theo đó, cần tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật về phòng, chống ma túy trong trường học, khu dân cư; nâng cao nhận thức của học sinh, sinh viên về tác hại của ma túy và các loại ma túy núp bóng.

Gia đình cần trở thành “lá chắn” đầu tiên trong việc quản lý, giáo dục con em; thường xuyên quan tâm đến các mối quan hệ, biểu hiện tâm lý, việc sử dụng mạng xã hội và các dấu hiệu bất thường của thanh thiếu niên.

Nhà trường cần tăng cường giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng từ chối ma túy, kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn; đồng thời phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an trong công tác tuyên truyền và phát hiện sớm nguy cơ.

Đặc biệt, lực lượng Công an xã, phường tiếp tục giữ vai trò nòng cốt trong công tác phòng ngừa. Với lợi thế bám sát địa bàn, gần dân, sát dân, lực lượng Công an cơ sở có điều kiện phát hiện từ sớm các biểu hiện liên quan đến ma túy trong thanh thiếu niên, học sinh, sinh viên; kịp thời ngăn chặn các tụ điểm sử dụng trái phép chất ma túy tại nhà trọ, homestay, căn hộ cho thuê và các cơ sở kinh doanh có điều kiện.

Bên cạnh đó, cần tăng cường quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy; nâng cao hiệu quả công tác cai nghiện, hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng; quản lý chặt các cơ sở kinh doanh dịch vụ dễ phát sinh tệ nạn.

“Cuộc chiến chống ma túy sẽ còn nhiều gian nan, nhưng khi pháp luật được thực thi nghiêm minh, không có vùng cấm, không có ngoại lệ và mỗi người dân trở thành một “lá chắn” bảo vệ cộng đồng, thì “cái chết trắng” sẽ không còn đất sống trên thành phố Cảng”, Thượng tá Vũ Văn Khải - Phó trưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04 - Công an TP Hải Phòng) khẳng định.

Từ một địa bàn từng được xác định là trọng điểm, phức tạp về ma túy với nhiều đường dây lớn hoạt động liên tỉnh, xuyên quốc gia, những năm gần đây Hải Phòng đã từng bước kéo giảm, kiểm soát và bóc gỡ nhiều “mắt xích” nguy hiểm của tội phạm ma túy. Hàng loạt chuyên án lớn được triệt phá, nhiều ổ nhóm bị xóa sổ, các tụ điểm phức tạp bị đấu tranh quyết liệt đã khiến không gian hoạt động của tội phạm ngày càng bị thu hẹp, không còn dễ dàng ẩn náu, lộng hành như trước.

Tuy nhiên, cuộc chiến với “cái chết trắng” chưa bao giờ có điểm dừng. Khi tội phạm ma túy liên tục thay đổi phương thức, lợi dụng công nghệ, mạng xã hội và những khoảng trống trong nhận thức của giới trẻ để hoạt động, thì công tác phòng ngừa phải luôn đi trước một bước, đấu tranh phải quyết liệt hơn một bước và trách nhiệm của mỗi cá nhân, mỗi gia đình, mỗi cơ quan, đơn vị cũng phải được nâng lên một mức cao hơn.

Những kết quả mà Hải Phòng đạt được hôm nay không chỉ góp phần giữ vững bình yên cho thành phố Cảng mà còn cho thấy một bài học có giá trị đối với nhiều địa phương trên cả nước: muốn đẩy lùi ma túy phải đồng thời làm tốt cả ba nhiệm vụ - phòng ngừa từ sớm, đấu tranh từ gốc và xử lý không có vùng cấm. Chỉ khi cả hệ thống chính trị và toàn xã hội cùng vào cuộc, không để tội phạm có đất sống, không để người trẻ bị lôi kéo vào vòng xoáy nghiện ngập, thì mục tiêu xây dựng những khu dân cư an toàn, những địa bàn không ma túy mới thực sự trở thành hiện thực bền vững.