Hai bên ẩu đả, người bị thương nặng hơn... chịu tội?

Các cơ quan pháp luật huyện Lý Nhân đã nhầm lẫn giữa hai căn bệnh động kinh và tâm thần. Theo sổ điều trị ngoại trú, từ trước đến nay, Đào Duy Cảnh chỉ bị bệnh động kinh, triệu chứng khi lên cơn là “bị ngất, co giật, chân tay co quắp, sùi bọt mép”.

Hai bên đều tham gia ẩu đả nhưng chỉ có bên bị thương tổn nặng nề hơn phải chịu tội.

Ẩu đả vì đất?

Ngày 17/8/2010, tại xóm 5 Đồng Yên (xã Chân Lý, huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam) đã xảy ra vụ xô xát giữa hai hộ dân liền kề. Sau một hồi to tiếng, chửi bới, lăng mạ, hai bên đã sử dụng hung khí tấn công nhau, bị thương tích phải đi cấp cứu.

Giám định của Viện Khoa học hình sự (Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm - Bộ Công an) kết luận: Ông Trần Doãn Long (SN 1961) bị gẫy một phần ba xương đòn trái phải kết hợp xương bằng đinh nội tụy, mức độ tổn hại sức khỏe 22,5%. Con ông Long là Trần Doãn Huy (SN 1993) bị thương ở mu bàn tay, vai và gáy tổn hại 14,2% sức khỏe.

Tham gia ẩu đả, phía hàng xóm Đào Duy Cảnh bị thương ở phần mềm vùng trán, cằm và cẳng tay trái, tổn hại 13,6% sức khỏe (trong đó 11% ảnh hưởng thẩm mỹ). Đào Duy Bích - anh trai của Cảnh bị xây xát không đáng kể.

Theo bà con thôn xóm, hai gia đình bà Đặng Thị Hạp (mẹ Long) và Trần Thị Đào (mẹ Cảnh và Bích) vốn có mâu thuẫn vì tranh chấp đất đai nơi giáp ranh nên đã nhiều lần xảy ra to tiếng. Bà Hạp cho rằng do gia đình bà chồng là liệt sỹ, “mẹ góa con côi”, nên gia đình bà Đào cậy đông người áp đảo chiếm đất và từng có hành vi bạo lực. Đỉnh điểm sự việc là vụ ẩu đả khiến 3 người bị thương diễn ra ngày 17/8/2010 kể trên.

Tòa xử một phía

Qua diễn biến sự việc và tổn hại sức khỏe của đôi bên, có thể đánh giá mức độ phạm tội của từng người. Vậy mà không hiểu sao từ kết luận điều tra của Công an đến cáo trạng của VKSND huyện Lý Nhân đều nghiêng về phía gia đình bà Đào.

Theo lời khai ban đầu của Cảnh trong lúc Cảnh chém Huy, Huy đã cố sức giằng lấy dao nhưng không được nên đã bỏ chạy về nhà mình. Còn Cảnh quay lại, thấy cách đó khoảng 6m, ông Long và Bích đang giằng co nhau, ngoài ra không có ai khác. Cảnh còn khẳng định người gây thương tích cho ông Long chính là Bích - anh trai Cảnh.

Nhưng gần 2 tháng sau, Cảnh lại tự nhận mình là người chém ông Long. Để rồi khi xét xử, do “Đào Duy Cảnh bị động kinh, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi” nên vô can như kết luận điều tra và cáo trạng đã nêu.

Đó là chưa kể, mãi đến ngày 13/12/2010, Cảnh mới đi giám định, vậy mà Trung tâm Giám định pháp y tâm thần tỉnh Hà Nam lại biết được trước đó 4 tháng (ngày 17/8/2010), Cảnh đã có “... cơn xung động thần kinh”.

Ở đây, các cơ quan pháp luật huyện Lý Nhân đã nhầm lẫn giữa hai căn bệnh động kinh và tâm thần. Theo sổ điều trị ngoại trú, từ trước đến nay, Đào Duy Cảnh chỉ bị bệnh động kinh, triệu chứng khi lên cơn là “bị ngất, co giật, chân tay co quắp, sùi bọt mép”.

Phi lý hơn, Bích sử dụng hung khí trực tiếp chém ông Long nhưng khi ra Tòa xét xử, Bích lại trở thành “nhân chứng”! Được thể, trước Tòa, vợ Cảnh là Nguyễn Thị Hồng còn yêu cầu ông Long bồi thường cho Cảnh 8.653.000 đồng tiền thuốc men, điều trị và công gia đình chăm sóc. Còn khi ông Long yêu cầu gia đình Cảnh, Bích bồi thường thương tích gây ra cho hai bố con ông, Tòa án lại không xem xét mà tách thành vụ án khác!

Người bị thương tổn nặng nề hơn là ông Long và Huy phải sa vào vòng lao lý, còn người chịu ít thiệt hại hơn lại vô can. Đáng tiếc là khi xét xử, TAND huyện Lý Nhân vẫn thể theo Kết luận điều tra và Cáo trạng để tuyên phạt ông Long 24 tháng tù giam, phạt hành chính đối với Huy. Thêm nữa, tại phiên tòa, hầu hết các nhân chứng đều vắng mặt. Duy chỉ có Bích là người phạm tội thì lại được làm “nhân chứng” cho chính người nhà mình.

Theo Luật sư Phạm Linh Lợi - người được Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Hà Nam cử để bảo vệ miễn phí cho Trần Doãn Long (con liệt sỹ) đã phát biểu trước Tòa: “Nếu chỉ căn cứ vào hồ sơ vụ án, chưa thể kết luận Long có tội.

Vì thế, chỉ có thể nhận xét toàn bộ hồ sơ vụ án và kiến nghị trả lại hồ sơ để điều tra bổ sung làm rõ nội dung vụ án, giám định máu và vân tay trên các con dao đã niêm phong và giám định lại thương tích cũng như tâm thần đối với Đào Duy Cảnh”.

Trần Công Lý