Hà Nội: Tăng tốc phát triển hạ tầng, tạo động lực thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội

Hoạt động có ý nghĩa chiến lược

Năm 2026 là năm có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với TP Hà Nội. Đây là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XVIII Đảng bộ TP; đồng thời triển khai Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới, các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Luật Thủ đô năm 2026, Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm cùng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Hướng mục tiêu xây dựng Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, TP tập trung giải quyết 5 điểm nghẽn và đặc biệt là tập trung cho công tác phát triển hạ tầng, với nhiều kết quả quan trọng.

Theo thống kê, TP đang triển khai 1.428 dự án, trong đó có 27 công trình, dự án lớn, quan trọng, trọng điểm. Thời gian qua, các dự án cầu vượt sông Hồng, các tuyến vành đai, đường giao thông đến các dự án đô thị đều đang được đẩy nhanh tiến độ, trở thành hình ảnh minh hoạ rõ nét cho một Hà Nội năng động, giàu sức sống đang chuyển mình từng ngày, từng giờ, hướng tới tương lai rạng rỡ.

Mới đây nhất, chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), ngày 9/10, TP Hà Nội đã tổ chức Lễ công bố danh mục các công trình, dự án khánh thành, khởi công và triển khai thực hiện, với trọng tâm là 18 công trình, dự án tiêu biểu trên các lĩnh vực giao thông, y tế, văn hóa, thương mại, dịch vụ, môi trường, công nghiệp, du lịch, giáo dục và an ninh.

Trong số này, điển hình là Dự án thành phần 2.1 xây dựng đường song hành (đường đô thị) địa phận TP Hà Nội thuộc Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội được khởi công ngày 25/6/2023, có tổng chiều dài tuyến khoảng 58,2 km, đi qua 17 xã, phường thuộc địa phận Hà Nội, tổng mức đầu tư hơn 56.000 tỷ đồng.

Sau hơn 3 năm triển khai, cả 4 gói thầu xây lắp đang tập trung thi công các hạng mục còn lại, chủ yếu là thảm bê tông nhựa, chiếu sáng và an toàn giao thông. Toàn tuyến đã thảm khoảng 40 km bê tông nhựa, sản lượng thực hiện ước đạt 90%. Trong đó, đoạn tuyến dài 15 km thuộc gói thầu số 9, từ đê Hữu Hồng - cầu Hồng Hà đến Đại lộ Thăng Long, được thông xe kỹ thuật ngày 09/10/2026. TP dự kiến tiếp tục thông xe hai đoạn tuyến với tổng chiều dài khoảng 22 km trong tháng 11 và hoàn thành toàn bộ dự án đường song hành trong năm 2026.

Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ góp phần tăng cường năng lực kết nối, giảm áp lực cho mạng lưới giao thông hiện hữu, mở rộng không gian phát triển đô thị và thúc đẩy liên kết kinh tế giữa Hà Nội với các tỉnh, TP trong Vùng Thủ đô.

Cùng với đó là Dự án thành phần 2 xây dựng 3 đoạn tuyến thuộc đường Vành đai 2,5 (thuộc Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 2,5 các đoạn Khu đô thị mới Dịch Vọng - Dương Đình Nghệ; Vũ Phạm Hàm - Trần Duy Hưng; Ngụy Như Kon Tum - Nguyễn Trãi, TP Hà Nội) được khởi công ngày 20/3/2026 theo lệnh khẩn cấp của Chủ tịch UBND TP, có tổng chiều dài khoảng 2,2 km, tổng mức đầu tư 432 tỷ đồng. Dự án gồm đoạn Dịch Vọng - Dương Đình Nghệ dài 0,71 km, rộng 50 m; đoạn Vũ Phạm Hàm - Trần Duy Hưng dài 0,6 km; đoạn Ngụy Như Kon Tum - Nguyễn Trãi dài 0,91 km, rộng 40 m.

Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng cả 3 đoạn đã hoàn thành 100%, với tổng diện tích hơn 101.896 m². Đoạn Dịch Vọng - Dương Đình Nghệ đã thi công khoảng 90% khối lượng; hai đoạn còn lại đã hoàn thành các hạng mục thoát nước, đang thi công nền và mặt đường. Đây là ba đoạn cuối cùng trong tổng số 13 đoạn của toàn tuyến Vành đai 2,5 dài hơn 19 km. Khi hoàn thành, công trình sẽ góp phần từng bước hoàn thiện mạng lưới giao thông theo quy hoạch, tăng cường kết nối giữa các khu vực và giảm áp lực cho những tuyến đường hiện hữu.

Trong lĩnh vực logistics, dịp 10/10, TP khởi công Dự án đầu tư xây dựng Cảng thủy nội địa Giang Biên. Đây là công trình hạ tầng giao thông - logistics quan trọng tại phía Đông Bắc Hà Nội, được định hướng trở thành đầu mối vận tải hàng hóa bằng đường thủy, kết nối Hà Nội và vùng Đồng bằng sông Hồng với hệ thống cảng biển Hải Phòng - Lạch Huyện.

Đầu tư cho công tác cải thiện môi trường, phát triển hạ tầng xanh và bền vững, TP khởi công Dự án đầu tư cải tạo và xử lý ô nhiễm môi trường sông Cầu Bây có tổng mức đầu tư khoảng 11.681 tỷ đồng không chỉ tập trung xử lý ô nhiễm nguồn nước mà còn hướng tới giảm úng ngập, nâng cao năng lực tiêu thoát nước và hình thành không gian cảnh quan, hạ tầng đô thị đồng bộ tại phía Đông Thủ đô.

Cùng với đó là Dự án đầu tư xây dựng, tu bổ, xung yếu hệ thống đê điều, nạo vét và xử lý ô nhiễm môi trường sông Nhuệ có sơ bộ tổng mức đầu tư hơn 75.000 tỷ đồng, triển khai theo phương thức đối tác công tư trên toàn tuyến sông qua 19 xã, phường, từ Liên Mạc đến hết địa phận Hà Nội; Dự án đầu tư xây dựng Hệ thống thu gom nước thải cho lưu vực S3 và Nhà máy xử lý nước thải Phú Đô được triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao (BT), trên địa bàn các phường Cầu Giấy, Nghĩa Đô, Yên Hòa, Phú Diễn, Từ Liêm và Đại Mỗ, với tổng mức đầu tư dự kiến 4.038 tỷ đồng…

Song song với đó, TP cũng đang triển khai chương trình phát triển 5 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài khoảng 303,5km, tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 1,3 triệu tỷ đồng; đẩy nhanh tiến độ các dự án có ý nghĩa mở rộng không gian và tạo động lực phát triển mới như các công trình xử lý úng ngập; các khu xử lý rác…

Từ những công trình được khởi công, khánh thành và triển khai thực hiện, những không gian phát triển mới được mở ra, những giá trị mới được tạo dựng. Đây cũng là động lực để Hà Nội tiếp tục vươn mình phát triển, trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa của cả nước, xây dựng Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại và Hạnh phúc”.

Đổi mới phương thức lãnh đạo, điều hành và tổ chức thực hiện

Có được những kết quả nổi bật như vậy, cùng với việc tập trung nguồn lực, có thể thấy sự đổi mới mạnh mẽ trong phương thức lãnh đạo, điều hành và tổ chức thực hiện của hệ thống chính trị của cả TP.

Theo Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông, năm 2026, TP Hà Nội thực hiện các nhiệm vụ theo phương châm “Kỷ cương, chuyên nghiệp - Đột phá, sáng tạo - Hiệu quả, bền vững”. Tinh thần xuyên suốt là “đã nói là làm, làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng”, gắn với “6 rõ” gồm “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền” và 1 xuyên suốt.

“6 rõ” trở thành chuẩn mực hành động quan trọng trong hệ thống chính trị nhằm nâng cao kỷ luật, kỷ cương và hiệu quả công việc.

Từ Thành ủy đến các cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội phải cùng hướng vào mục tiêu chung, lấy hiệu quả thực hiện nhiệm vụ, kết quả phục vụ người dân và doanh nghiệp làm thước đo, hình thành “tầm nhìn mới, tư duy mới, hành động mới”.

Phương thức lãnh đạo phải chuyển từ chỗ chủ yếu giao nhiệm vụ sang tổ chức thực hiện và kiểm soát kết quả; từ chờ phát sinh vướng mắc mới xử lý sang chủ động nhận diện trước những vấn đề có khả năng trở thành điểm nghẽn.

“Đây là sự thay đổi rất quan trọng, bởi nếu chỉ giao nhiệm vụ mà không theo dõi, kiểm soát quá trình thực hiện và kết quả cuối cùng thì chủ trương khó chuyển hóa đầy đủ thành sản phẩm cụ thể”, ông Nguyễn Trọng Đông chỉ rõ.

Khẳng định mục tiêu cuối cùng của các dự án không chỉ là giải ngân vốn đầu tư, mà quan trọng hơn là sớm hoàn thành công trình, đưa vào khai thác, sử dụng, phát huy hiệu quả kết nối hạ tầng, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và tạo động lực thu hút đầu tư xã hội, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông chỉ rõ, muốn vậy, nhiệm vụ được giao phải có địa chỉ và tiến độ được theo dõi đến cùng.

Để đạt được yêu cầu này, TP đã thành lập Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng các dự án đầu tư trên địa bàn, thiết lập cơ chế theo dõi tiến độ hàng tuần, gắn với kiểm tra thực địa và lượng hóa kết quả bằng những chỉ tiêu cụ thể. Đây là bước đi mang tính chiến lược nhằm thống nhất đầu mối chỉ đạo, siết chặt phối hợp giữa các sở, ngành và địa phương.

Lãnh đạo TP tăng cường trực tiếp thị sát, kiểm tra tại hiện trường thay vì chỉ nghe báo cáo. Tại đây, lãnh đạo TP làm rõ vướng mắc ở đâu, nguyên nhân gì và thuộc thẩm quyền cấp nào; đồng thời đưa ra chỉ đạo tháo gỡ, yêu cầu cam kết thời gian phải hoàn thành đối với từng hạng mục, phần việc và toàn bộ công trình, dự án; quán triệt chủ đầu tư, nhà thầu thi công khi đã có mặt bằng thì không được để công trình chậm tiến độ.

Đồng thời, TP giao thẩm quyền, chỉ tiêu, KPI cho cấp xã, đi đôi với kiểm tra, giám sát. Đây cũng là yêu cầu rộng hơn đối với năng lực thực thi của cả hệ thống chính trị.

“Đổi mới phương thức lãnh đạo không chỉ thể hiện ở việc ban hành chủ trương đúng, mà quan trọng là tổ chức thực hiện có hiệu quả, kiểm soát được tiến độ, kịp thời nhận diện và tháo gỡ những vấn đề phát sinh, để chủ trương thực sự đi vào cuộc sống”, ông Nguyễn Trọng Đông nói.

Trong bối cảnh Thủ đô Hà Nội đang bước vào giai đoạn cao điểm với khối lượng công việc rất lớn, tập trung nguồn lực triển khai các trục phát triển lớn, các dự án hạ tầng có tính kết nối vùng, đồng thời phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng từ 11% trở lên trong năm 2026, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội cho biết, TP sẽ tiếp tục kiểm soát chặt chẽ tiến độ các dự án lớn, đồng thời nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, điều hành từ TP đến cơ sở.

Mỗi cấp, mỗi ngành phải chủ động hơn; mỗi cán bộ, nhất là người đứng đầu, phải rõ trách nhiệm hơn; chuyển từ tư duy xử lý công việc trước mắt sang chủ động kiến tạo không gian và động lực phát triển lâu dài.

Đi cùng với tiến độ phải là chất lượng. Đặc biệt, trong công tác giải phóng mặt bằng, TP xác định lấy đời sống và lợi ích thiết thực của Nhân dân là một trong những thước đo quan trọng trong triển khai các chủ trương phát triển hạ tầng và chính sách thu hồi đất.

Để đảm bảo yêu cầu xuyên suốt là không để khoảng cách giữa chủ trương và thực tiễn, TP kiên trì ba trụ cột chiến lược: “Quy hoạch - Thể chế - Mô hình phát triển”, làm nền tảng để tổ chức triển khai hiệu quả các nghị quyết của Trung ương và TP, đồng thời vận dụng tốt các cơ chế, chính sách đặc thù.

Qua đó, nghị quyết phải được cụ thể hóa thành nhiệm vụ; cơ chế, chính sách phải được chuyển hóa thành nguồn lực; nguồn lực phải được biến thành công trình, dự án và những kết quả cụ thể trong thực tiễn.

Về lâu dài, TP phải tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo theo hướng sâu sát, cụ thể, quyết liệt và hiệu quả hơn, quản trị bằng mục tiêu, số liệu và kết quả; chủ động nhận diện điểm nghẽn, quản trị tiến độ, phân cấp gắn với trách nhiệm, kiểm tra gắn với kết quả và lấy sản phẩm cuối cùng làm thước đo.

Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Trọng Đông cho rằng, đây cũng là yêu cầu để Hà Nội xây dựng một nền quản trị ngày càng chuyên nghiệp, hiệu quả; đủ khả năng tổ chức thực hiện những nhiệm vụ lớn, phức tạp và tạo ra những chuyển biến thực chất, bền vững trong xây dựng và phát triển Thủ đô.