Hà Nội: Phát triển đô thị phải hài hòa với phát triển nông thôn

5 nhóm vấn đề cần TP quan tâm giải quyết

Với chủ đề “Đồng hành cùng nông dân Thủ đô phát triển nông nghiệp đô thị sinh thái, xanh, bền vững; thúc đẩy chuyển đổi số, liên kết chuỗi, nâng cao giá trị nông sản và sinh kế nông dân”, Hội nghị là dịp để lãnh đạo TP trực tiếp lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, những khó khăn, vướng mắc và đề xuất, kiến nghị của nông dân; đồng thời cùng trao đổi, xác định các giải pháp thiết thực nhằm phát triển nông nghiệp, nông thôn và nâng cao đời sống nông dân trong giai đoạn mới.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch Hội Nông dân TP Hà Nội Phạm Hải Hoa cho biết, trong 9 tháng năm 2026, các cấp Hội Nông dân TP đã chủ động kiện toàn tổ chức, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở, lấy nhu cầu và lợi ích thiết thực của hội viên, nông dân làm trọng tâm.

Các hoạt động hỗ trợ nông dân ngày càng gắn với tổ chức lại sản xuất, phát triển kinh tế tập thể, liên kết chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số và kết nối thị trường. Nguồn vốn Quỹ Hỗ trợ nông dân cùng các nguồn lực của TP tiếp tục tạo điều kiện để hội viên phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập và ổn định sinh kế trong quá trình đô thị hóa.

Để chuẩn bị cho Hội nghị, Hội Nông dân TP đã chỉ đạo các cấp Hội nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, tổng hợp kiến nghị của hội viên, nông dân và khảo sát thực tế tại một số địa phương. Qua đó, nổi lên 5 nhóm vấn đề cần TP quan tâm giải quyết.

Thứ nhất, việc làm và chuyển đổi sinh kế cho nông dân, nhất là tại những địa bàn chịu tác động của thu hồi đất, triển khai các công trình, dự án; trong đó cần chú trọng đào tạo nghề, kết nối việc làm và hỗ trợ các mô hình sinh kế phù hợp.

Thứ hai, tổ chức sản xuất, liên kết và tiêu thụ nông sản; khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, liên kết thiếu bền vững, hỗ trợ xây dựng vùng sản xuất tập trung, nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường.

Thứ ba, phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã và thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn; tháo gỡ khó khăn về đất đai, hạ tầng, vốn và khoa học kỹ thuật, thúc đẩy các mô hình liên kết sản xuất, kinh doanh hiệu quả.

Thứ tư, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong nông nghiệp; hỗ trợ nông dân tiếp cận công nghệ, nâng cao kỹ năng số, truy xuất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu và tiêu thụ nông sản.

Thứ năm, tăng cường nguồn lực hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất, gắn hỗ trợ vốn với chuyển giao khoa học kỹ thuật, tổ chức sản xuất, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và liên kết tiêu thụ sản phẩm.

Chủ tịch Hội Nông dân TP Hà Nội mong muốn, thông qua đối thoại, những khó khăn, vướng mắc và kiến nghị từ thực tiễn sẽ được lãnh đạo TP, các sở, ngành lắng nghe, giải đáp và có giải pháp thiết thực. Hội Nông dân TP sẽ tiếp tục phát huy vai trò đại diện, đồng hành cùng nông dân, phối hợp với các cấp, các ngành triển khai hiệu quả các chủ trương, chính sách, góp phần phát triển nông nghiệp đô thị sinh thái, nâng cao thu nhập và đời sống nông dân Thủ đô.

Tại hội nghị, các ý kiến phát biểu đề nghị TP tháo gỡ vướng mắc về đất đai, hạ tầng sản xuất, việc làm, chuyển đổi nghề; đồng thời hỗ trợ ứng dụng công nghệ, phát triển làng nghề, mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản.

Liên quan đến nhóm vấn đề về cơ chế, chính sách nguồn lực và bảo đảm sinh kế nông dân trong quá trình đô thị hóa, nhiều ý kiến phản ánh khó khăn trong chuyển đổi cơ cấu sản xuất, tích tụ đất đai, di dời trang trại, ứng phó ngập úng và tạo việc làm cho người dân bị thu hồi đất.

Quan tâm đúng mức đến sinh kế của nông dân trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Phát biểu tại hội nghị, khẳng định TP tiếp tục quan tâm đầu tư hạ tầng, phát triển nông nghiệp, chăn nuôi, làng nghề, bảo vệ môi trường, xử lý úng ngập, đào tạo nghề và tạo việc làm cho người dân, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Bùi Duy Cường đề nghị các sở, ngành, địa phương phối hợp tháo gỡ khó khăn, phát triển vùng sản xuất tập trung, tăng cường liên kết, nâng cao giá trị sản xuất trên một đơn vị diện tích, tạo điều kiện để nông dân và hợp tác xã mở rộng thị trường, nâng cao thu nhập, đóng góp vào tăng trưởng của Thủ đô.

Phát biểu kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng ghi nhận, những kiến nghị xuất phát từ thực tiễn sản xuất và đời sống, tập trung vào các nhóm vấn đề như khó khăn về đất đai, quy hoạch, hạ tầng sản xuất, phòng, chống thiên tai và sinh kế; yêu cầu đổi mới phương thức sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tập thể, liên kết tiêu thụ nông sản; cùng những vấn đề dài hạn về chuyển đổi nghề nghiệp, phát triển làng nghề, tổ chức lại không gian nông thôn và nâng cao đời sống nông dân.

Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng, TP đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về tăng trưởng kinh tế, phát triển hạ tầng, tổ chức lại không gian đô thị và nâng cao chất lượng cuộc sống. Nông nghiệp, nông dân và nông thôn Thủ đô cũng đang đứng trước những thay đổi lớn. Một bộ phận đất nông nghiệp sẽ chuyển sang phục vụ phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ và các công trình hạ tầng; cơ cấu lao động nông thôn tiếp tục chuyển dịch, nhiều làng quê trở thành một phần của không gian đô thị. Đây là xu thế tất yếu, song phải được quản lý, tổ chức thực hiện tốt, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu phát triển và quyền lợi chính đáng của người dân.

Định hướng phát triển nông nghiệp trong giai đoạn tới, ông Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, Hà Nội phải đặt nông nghiệp trong tổng thể phát triển Thủ đô và liên kết Vùng Thủ đô. Với đặc điểm của một đô thị lớn, TP không thể phát triển nông nghiệp theo hướng mở rộng diện tích hay chạy theo sản lượng, mà phải chuyển mạnh sang nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp công nghệ cao, sản xuất hàng hóa chất lượng cao, có giá trị kinh tế và hiệu quả sử dụng đất lớn.

TP cần phát huy vai trò trung tâm về khoa học công nghệ, giống, chế biến, logistics, thương mại và tiêu thụ nông sản; tăng cường liên kết với các tỉnh trong Vùng Thủ đô và Đồng bằng sông Hồng để tổ chức chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn, ổn định.

Bảo đảm sinh kế, việc làm và thu nhập cho nông dân trong quá trình đô thị hóa

Một trong những nội dung được Chủ tịch UBND TP Vũ Đại Thắng đặc biệt nhấn mạnh là bảo đảm sinh kế, chuyển đổi nghề nghiệp cho nông dân khi cơ cấu kinh tế và không gian đô thị thay đổi.

Đối với quá trình đô thị hóa, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu gắn phát triển đô thị với tổ chức lại không gian nông thôn, gìn giữ bản sắc văn hóa và nâng cao chất lượng sống của người dân. Trong quy hoạch và phát triển Hà Nội thời gian tới, cần quan tâm đúng mức đến mô hình "làng trong phố, phố trong làng", cần tính toán ngay từ khâu quy hoạch, kết hợp đầu tư hạ tầng, dịch vụ và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Theo Chủ tịch Vũ Đại Thắng, quá trình phát triển không chỉ đặt ra yêu cầu chuyển đổi đất đai, chuyển đổi mô hình sản xuất mà quan trọng hơn là phải tạo việc làm, chuyển đổi nghề nghiệp và nâng cao thu nhập cho người dân.

Từ thực tế tại các địa bàn có dự án phát triển đô thị, công nghiệp, hạ tầng, Chủ tịch UBND TP đề nghị các địa phương khi triển khai dự án phải đồng thời xây dựng phương án hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp, giải quyết việc làm, ổn định đời sống cho các hộ bị ảnh hưởng.

Chủ tịch Vũ Đại Thắng giao Sở Nội vụ phối hợp với các cơ sở đào tạo, doanh nghiệp, Hội Nông dân và chính quyền địa phương tổ chức đào tạo nghề gắn với nhu cầu tuyển dụng thực tế; đặc biệt quan tâm đến lao động trung niên, lao động lớn tuổi, những người đã gắn bó nhiều năm với sản xuất nông nghiệp.

Cùng với thu hút đầu tư, phát triển công nghiệp và dịch vụ, TP cần tạo điều kiện để người dân phát triển kinh tế hộ, hợp tác xã, ngành nghề nông thôn, thương mại, du lịch và các hoạt động dịch vụ phù hợp. Khi quy hoạch các khu đô thị, khu công nghiệp, các địa phương cần tính toán không gian phát triển thương mại, dịch vụ, đào tạo nghề và tạo việc làm cho người dân tại chỗ.

Lãnh đạo TP giao Sở Nội vụ phối hợp với cơ sở đào tạo, doanh nghiệp, Hội Nông dân và chính quyền địa phương tổ chức đào tạo nghề gắn với nhu cầu tuyển dụng thực tế, đặc biệt quan tâm lao động trung niên, lao động lớn tuổi. Các địa phương cũng cần tính toán không gian phát triển thương mại, dịch vụ, đào tạo nghề và tạo việc làm tại chỗ khi quy hoạch khu đô thị, khu công nghiệp.

Đối với những vùng sản xuất kém hiệu quả, thường xuyên ngập úng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội giao Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát, hướng dẫn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp; nghiên cứu tích tụ, tập trung đất đai, phát triển vùng sản xuất tập trung và ưu tiên đầu tư hạ tầng thủy lợi, giao thông nội đồng, điện phục vụ sản xuất. Các cơ quan chuyên môn tiếp tục rà soát hệ thống đê điều, tiêu thoát nước, hồ điều hòa và công trình thủy lợi tại các lưu vực sông Tích, sông Bùi, sông Đáy, xác định giải pháp trước mắt và phương án đầu tư lâu dài.

TP cũng định hướng phát triển kinh tế tuần hoàn, chăn nuôi an toàn sinh học, xử lý chất thải, tận dụng phụ phẩm; hỗ trợ các làng nghề truyền thống về mặt bằng sản xuất, hạ tầng, xử lý môi trường, đổi mới công nghệ, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường. Việc phát triển du lịch làng nghề, không gian giới thiệu sản phẩm và trải nghiệm nghề truyền thống cần được nghiên cứu để vừa tạo việc làm, vừa gìn giữ bản sắc văn hóa Thủ đô.

Về chuyển đổi số và tiêu thụ nông sản, Chủ tịch TP Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu hỗ trợ nông dân, hợp tác xã ứng dụng công nghệ phù hợp với quy mô sản xuất; đơn giản hóa quy trình, tăng cường hướng dẫn tại cơ sở, kết nối dữ liệu sản xuất và truy xuất nguồn gốc. Các ngành chức năng rà soát nhu cầu đầu tư sơ chế, chế biến, kho lạnh, bảo quản, logistics; đẩy mạnh kết nối với doanh nghiệp phân phối, siêu thị, chợ đầu mối và hệ thống bán lẻ. Sản xuất phải gắn với thị trường ngay từ đầu, khắc phục tình trạng được mùa nhưng khó tiêu thụ.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng giao Sở Tài chính phối hợp với Hội Nông dân TP và các đơn vị liên quan đánh giá hiệu quả Quỹ Hỗ trợ nông dân, nghiên cứu bổ sung nguồn lực phù hợp; ưu tiên các mô hình sản xuất hiệu quả, hợp tác xã, ngành nghề nông thôn và mô hình tạo việc làm, sinh kế bền vững.

Khẳng định nông nghiệp, nông dân và nông thôn luôn có vị trí quan trọng trong quá trình xây dựng, phát triển Thủ đô, Chủ tịch UBND TP cho biết, Hà Nội sẽ tiếp tục phát triển mạnh về đô thị, công nghiệp, dịch vụ, khoa học công nghệ và kinh tế số; đồng thời phải quan tâm gìn giữ không gian sinh thái, cảnh quan nông thôn, các làng nghề truyền thống và những giá trị văn hóa đặc sắc của vùng đất Thăng Long - Hà Nội.

Chủ tịch UBND TP mong muốn Hội Nông dân các cấp, các hợp tác xã, doanh nghiệp và bà con nông dân tiếp tục đồng hành với TP, chủ động đổi mới phương thức sản xuất, nâng cao trình độ, tích cực tham gia phát triển kinh tế nông thôn và xây dựng Thủ đô.

Về phía chính quyền TP, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định sẽ tiếp tục lắng nghe, đồng hành và tập trung giải quyết những vấn đề thuộc trách nhiệm của mình, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nông dân phát triển sản xuất, kinh doanh, ổn định cuộc sống và nâng cao thu nhập.