Hà Nội dự kiến xây mới 108 chợ, giải tỏa “chợ cóc” trên toàn địa bàn

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng vừa ký ban hành Kế hoạch số 117/KH-UBND về phát triển và quản lý chợ trên địa bàn giai đoạn 2026 - 2030, đặt mục tiêu hoàn thiện mạng lưới chợ theo hướng đồng bộ, hiện đại, bảo đảm các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, môi trường, phòng cháy chữa cháy và văn minh thương mại.

Theo đánh giá, hiện toàn thành phố có hơn 468 chợ các loại, gồm 2 chợ đầu mối cùng nhiều chợ hạng I, II, III và chợ chưa phân hạng. Hệ thống này đóng vai trò quan trọng trong cung ứng hàng hóa thiết yếu, đặc biệt tại khu vực nông thôn.

Tuy nhiên, nhiều chợ đang xuống cấp, chưa đáp ứng yêu cầu về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường và phòng cháy chữa cháy; tiến độ cải tạo, xây dựng còn chậm; việc chuyển đổi mô hình quản lý gặp khó khăn, phát sinh khiếu kiện; tình trạng “chợ cóc”, “chợ tạm” vẫn tồn tại, ảnh hưởng đến trật tự đô thị.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, Hà Nội đặt mục tiêu đầu tư xây dựng mới, xây dựng lại 108 chợ (trong đó có 2 chợ đầu mối); cải tạo, nâng cấp 118 chợ, tương ứng khoảng 25% tổng số chợ hiện có.

Thành phố phấn đấu 100% chợ được phê duyệt đầy đủ nội quy hoạt động, phương án bố trí ngành hàng, giá dịch vụ; bảo đảm các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy và an ninh trật tự; mục tiêu dân sinh được đặt ra là giải tỏa hoàn toàn các điểm kinh doanh tự phát, “chợ cóc” trên địa bàn.

Bên cạnh đó, thành phố đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động chợ, với mục tiêu 100% hộ kinh doanh sử dụng mã QR để thanh toán; các đơn vị quản lý chợ sẽ công khai tỷ lệ giao dịch không dùng tiền mặt hằng tháng.

Ngoài ra, khoảng 50% hộ kinh doanh cố định được kỳ vọng sẽ xây dựng gian hàng trực tuyến trên các sàn thương mại điện tử hoặc nền tảng số. Hà Nội cũng sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về hệ thống chợ, từng bước triển khai mô hình “chợ số” tại các địa phương.

Các giải pháp công nghệ như truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, phần mềm quản lý kinh doanh, camera giám sát an ninh, môi trường… cũng được áp dụng đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.

Nguồn vốn thực hiện kế hoạch được huy động từ ngân sách nhà nước, vốn xã hội hóa, vốn vay Quỹ Đầu tư phát triển thành phố và các nguồn hợp pháp khác. Trong đó, ngân sách tập trung cho các chợ khó thu hút đầu tư, đặc biệt tại khu vực nông thôn, vùng xa.

Thành phố cũng khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia đầu tư, quản lý, khai thác chợ; đồng thời tạo điều kiện tiếp cận quỹ đất, nguồn vốn ưu đãi nhằm thúc đẩy xã hội hóa.

Kế hoạch nhấn mạnh việc nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phân định rõ trách nhiệm giữa các sở, ngành và chính quyền cơ sở. Sở Công Thương được giao làm cơ quan thường trực, chủ trì triển khai kế hoạch; các sở, ngành liên quan phối hợp trong lĩnh vực quy hoạch, tài chính, đất đai, xây dựng, an toàn thực phẩm và chuyển đổi số.

UBND các xã, phường chịu trách nhiệm trực tiếp trong quản lý chợ trên địa bàn, từ bố trí quỹ đất, kêu gọi đầu tư đến giải tỏa các điểm kinh doanh tự phát và triển khai chuyển đổi số.

Kế hoạch được triển khai theo hai giai đoạn. Giai đoạn 2026 - 2027 tập trung rà soát, hoàn thiện cơ sở dữ liệu, giải quyết tồn tại, giải tỏa chợ tự phát và triển khai đầu tư đợt đầu. Giai đoạn 2028-2030 đẩy mạnh đầu tư, hoàn thiện hệ thống và tổng kết đánh giá.