Hà Nội - cờ đỏ tung bay trong nắng Ba Đình

(PLO) - Gần 70 năm qua, mỗi khi thu về, lòng mỗi người dân Việt lại hướng về Thủ đô yêu quý, nhớ về mùa Thu lịch sử Tháng Tám năm 1945, cờ đỏ sao vàng tung bay trong nắng Ba Đình; Nhân dân thành phố vùng lên khởi nghĩa giành chính quyền, đập tan xiềng xích nô lệ của thực dân, phong kiến, cùng cả nước đưa Cách mạng Tháng Tám đến thắng lợi hoàn toàn, lập ra  nước Việt Nam dân chủ cộng hòa… 
Duyệt binh lần đầu tiên ở Hà Nội ngày 26/8/1945 sau khi giành được chính quyền Duyệt binh lần đầu tiên ở Hà Nội ngày 26/8/1945 sau khi giành được chính quyền
Trở lại những ngày tháng lịch sử cho thấy, đến đầu tháng 8/1945, Hà Nội mới có 50 đảng viên Đảng Cộng sản (ĐCS), nhưng có hàng ngàn hội viên các đoàn thể cứu quốc trong Mặt trận Việt Minh, hơn 2.000 đội viên tự vệ cứu quốc, trong đó có khoảng 800 tự vệ chiến đấu được trang bị súng trường, vài chục súng ngắn và các loại vũ khí thô sơ; hàng loạt đội tuyên truyền xung phong được thành lập; ngoài ra, số quần chúng cảm tình với cách mạng lên tới hàng chục vạn người. Lúc này ở Hà Nội, Nhật vẫn còn khoảng 10.000 quân cùng hơn 1.000 bảo an binh, cảnh sát. 
Từ ngày 14-15/8, Xứ ủy Bắc kì họp tại Vạn Phúc - Hà Đông quyết định gấp rút chuẩn bị khởi nghĩa giành chính quyền tại Hà Nội và 10 tỉnh Đồng bằng Bắc bộ; thành lập Ủy ban Quân sự cách mạng do đồng chí Nguyễn Khang làm Chủ tịch, các ủy viên gồm Trần Quang Huy, Nguyễn Quyết, Lê Trọng Nghĩa, Nguyễn Duy Thân. Ngày 16/8, các đội tuyên truyền xung phong tổ chức diễn thuyết kêu gọi nhân dân ủng hộ Việt Minh, sẵn sàng tham gia khởi nghĩa; rải truyền đơn vận động quân Nhật không can thiệp vào công việc nội bộ của ta. 
Được tin tổng hội công chức của chính quyền thân Nhật tổ chức mít tinh lớn vào chiều 17/8 tại Nhà hát Lớn ủng hộ Chính phủ Trần Trọng Kim, Ủy ban Quân sự cách mạng Hà Nội chủ trương biến cuộc mít tinh này thành diễn đàn của cách mạng, nhằm biểu dương lực lượng, thử sức và tập dượt quần chúng trước giờ khởi nghĩa, đồng thời thăm dò phản ứng của quân Nhật. 
Khi cuộc mít tinh vừa bắt đầu, các đội viên tự vệ chiến đấu, tuyên truyền xung phong bất ngờ giương cao cờ đỏ sao vàng, chiếm diễn đàn, thông báo tin phát xít Nhật đã đầu hàng Đồng minh, phổ biến 10 chính sách lớn của Mặt trận Việt Minh, kêu gọi nhân dân chuẩn bị khởi nghĩa, sau đó cuộc mít tinh biến thành biểu tình tuần hành qua nhiều đường phố. Quân Nhật án binh bất động, chính quyền thân Nhật bất lực, một bộ phận bảo an binh, cảnh sát ngả về cách mạng. Tối 17/8, khâm sai Bắc kì - Phan Kế Toại từ chức.
Nhận thấy thời cơ khởi nghĩa đã chín muồi, Ủy ban Quân sự cách mạng quyết định khởi nghĩa. Ngày 18/8, tại một số xã ngoại thành, các đội tự vệ xung phong hỗ trợ nhân dân nổi dậy giành chính quyền thắng lợi. Trong thành phố, 3.000 công nhân biểu tình trước phủ khâm sai ủng hộ Việt Minh; tù chính trị ở Hỏa Lò đấu tranh đòi Nhật trả tự do để tham gia khởi nghĩa. 
Hà Nội - cờ đỏ tung bay trong nắng Ba Đình ảnh 1
Biểu tình cướp chính quyền ngày 19 tháng 8 năm 1945 
tại Phủ khâm sai Bắc kỳ
Ngày 19/8, từ sáng sớm, ta huy động quần chúng biểu tình từ khu vực Hạ Yên Quyết, Chính Kinh, Thượng Đình đến ấp Thái Hà…mở đầu cuộc khởi nghĩa. Hàng vạn nhân dân ngoại thành và các huyện Thanh Trì, Thường Tín, Hoài Đức, Đan Phượng, Gia Lâm kéo về Hà Nội cùng với nhân dân và tự vệ cứu quốc trong nội thành, với hơn 20.000 người, đã tập trung tại Quảng trường Nhà hát Lớn dự cuộc mít tinh do Mặt trận Việt Minh tổ chức.
Dưới sự chỉ đạo của Ủy ban Quân sự cách mạng, cuộc mít tinh bắt đầu lúc 11 giờ và nhanh chóng chuyển thành biểu tình thị uy tỏa đi chiếm các mục tiêu trọng yếu trong thành phố. Tại Phủ khâm sai, trước khí thế áp đảo của quần chúng, đội bảo an binh vội hạ vũ khí, mở cổng để nhân dân và lực lượng tự vệ chiến đấu vào bắt giữ những người cầm đầu “ủy ban chính trị” của chính quyền thân Nhật. Sau khi chiếm Phủ khâm sai, Ủy ban Quân sự cách mạng điện cho các Thị trưởng Hải Phòng, Nam Định, Tỉnh trưởng Hải Dương, Bắc Ninh, Hà Nam... thông báo Việt Minh đã giành chính quyền ở Hà Nội, ra lệnh cho họ mau chóng trao chính quyền cho cách mạng. 
Việc chiếm tòa thị chính, kho bạc, bưu điện, sở cảnh sát trung ương, ty liêm phóng... diễn ra nhanh chóng, thuận lợi. Tại trại bảo an binh, lực lượng cách mạng đột nhập buộc viên chỉ huy giao nộp vũ khí; Nhật cho quân lính đến giải tỏa, nhưng trước áp lực của quần chúng và việc vận động, thuyết phục khôn khéo của ta, đến 16 giờ đã phải rút lui. Tối 19/8, khởi nghĩa ở Hà Nội kết thúc thắng lợi. Ngày 20/8, thành lập Ủy ban nhân dân cách mạng lâm thời Bắc bộ và Ủy ban nhân dân cách mạng lâm thời Hà Nội. 
Thắng lợi của khởi nghĩa Tháng Tám ở Hà Nội có tác dụng quyết định đối với phong trào tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước, góp phần thúc đẩy, cổ vũ và đóng góp những kinh nghiệm quý để nhân dân các tỉnh, thành từ Bắc đến Nam liên tiếp đứng lên khởi nghĩa giành chính quyền; tạo điều kiện để các cơ quan trung ương của ĐCS Đông Dương, Mặt trận Việt Minh, Ủy ban Giải phóng dân tộc Việt Nam về Thủ đô Hà Nội... tiếp tục chỉ đạo cuộc tổng khởi nghĩa trong cả nước giành thắng lợi hoàn toàn. 
Khởi nghĩa ở Hà Nội thành công nhanh chóng và không đổ máu là do Đảng bộ Hà Nội, được sự chỉ đạo trực tiếp của Trung ương và Chủ tịch Hồ Chí Minh, đã nắm đúng thời cơ, hạ quyết tâm khởi nghĩa kịp thời, chính xác; dựa hẳn vào nhân dân, sử dụng bạo lực chính trị của quần chúng là chủ yếu, có lực lượng vũ trang hỗ trợ, với sách lược đúng đắn, cô lập, phân hóa kẻ thù để giành thắng lợi. Bài học về vận động, tập hợp quần chúng đấu tranh cách mạng là bài học sâu sắc có ý nghĩa cả về lý luận và thực tiễn trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng của Đảng ta. Trong tình hình hiện nay, bài học đó vẫn là những vấn đề nóng hổi để tạo nên sức mạnh to lớn trong sự nghiệp bảo vệ độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ trước kẻ thù xâm lược…
T.N
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Hà Nội bố trí khoảng 23.524 tỷ đồng cho Dự án đường Vành đai 4

Các đại biểu tại Kỳ họp.
(PLVN) - Sáng nay, 20/5, tại Kỳ họp thứ 5 (kỳ họp chuyên đề), với 100% đại biểu có mặt tán thành, HĐND TP Hà Nội khóa XVI đã quyết nghị thống nhất chủ trương dự kiến nguồn vốn triển khai thực hiện Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 – Vùng Thủ đô được bố trí từ ngân sách TP là khoảng 23.524 tỷ đồng.

Hà Nội xem xét cân đối, bố trí nguồn vốn cho Dự án đường Vành đai 4

Chủ tịch HĐND TP Hà Nội Nguyễn Ngọc Tuấn phát biểu khai mạc kỳ họp.
(PLVN) - Thực hiện Luật Tổ chức chính quyền địa phương, chỉ đạo của Trung ương, Thành ủy Hà Nội và đề nghị của UBND TP, sáng nay, 20/5, HĐND TP Hà Nội khóa 16 tổ chức kỳ họp thứ 5 - kỳ họp chuyên đề để xem xét, quyết định chủ trương bố trí, cân đối vốn cho Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô (gọi tắt là Dự án đường Vành đai 4).

Học tập và làm theo gương Bác nghiêm túc, hiệu quả, thực chất

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa chủ trì Hội nghị.
(PLVN) - Yêu cầu trên được Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa nhấn mạnh khi phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị giao ban toàn quốc đánh giá 1 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 01/-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, do Ban Tuyên giáo Trung ương tổ chức chiều qua (19/5).

Ra mắt giao diện mới Trang thông tin điện tử Hồ Chí Minh

Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa cùng các đại biểu bấm nút ra mắt giao diện mới Trang thông tin điện tử Hồ Chí Minh. Ảnh: VGP
(PLVN) - Nhân dịp kỷ niệm 111 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (05/6/1911- 05/6/2022) và 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022), ngày 19/5/2022, Báo Điện tử Đảng Cộng sản chính thức ra mắt giao diện mới Trang thông tin điện tử Hồ Chí Minh nhằm tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng nội dung, hình thức giao diện đáp ứng nhu cầu của độc giả trong nước và quốc tế.

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc: Khoa học công nghệ phải là nền tảng để xây dựng quân đội hiện đại

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc: Khoa học công nghệ phải là nền tảng để xây dựng quân đội hiện đại
(PLVN) - Sáng 19/5, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với Bộ Quốc Phòng tổ chức Lễ trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học và công nghệ đợt 6 cho hai công trình đặc biệt xuất sắc trong lĩnh vực quân sự, quốc phòng. Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc dự và trao giải. Lễ trao giải thưởng được tổ chức đúng dịp kỷ niệm 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh và Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18/5.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh

Trước anh linh Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, các lãnh đạo bày tỏ lòng biết ơn vô hạn, lòng thành kính tưởng nhớ công lao to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. Ảnh: VGP/Nguyễn Hoàng
(PLVN) - Nhân dịp kỷ niệm 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2022), sáng 19/5, Đoàn đại biểu lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã tới đặt vòng hoa, vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh và dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ.

Chuyến công tác “ba trong một” của Thủ tướng: Nhiều kết quả toàn diện, tạo dấu ấn lớn

Tổng thống Mỹ chào đón Thủ tướng Phạm Minh Chính. Ảnh: VGP
(PLVN) - Chuyến công tác tham dự Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN - Mỹ, thăm và làm việc tại Mỹ và Liên Hợp quốc (LHQ) từ ngày 11/5 đến ngày 17/5 của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã đạt được mục tiêu đề ra với những kết quả toàn diện, vừa cụ thể, thiết thực, vừa có ý nghĩa chiến lược, lâu dài, tạo ra những dấu ấn lớn, đồng thời khẳng định nhiều thông điệp quan trọng về các vấn đề trong nước và quốc tế.

Hồ Chí Minh - Người truyền cảm hứng vĩ đại

Chủ tịch Hồ Chí Minh là biểu tượng của văn hóa ứng xử tinh tế và bao dung. (Ảnh tư liệu: Bác Hồ thăm nông dân đang gặt lúa trên cánh đồng xã Hùng Sơn, huyện Đại Từ, Thái Nguyên).
(PLVN) - “Tôi vẫn cho rằng Hồ Chí Minh là người truyền cảm hứng vĩ đại, truyền ngọn lửa và niềm tin yêu đến tất cả mọi người. Điều đó làm cho giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác ngày càng trở nên sâu lắng, bền bỉ trong lòng dân” - Giáo sư Hoàng Chí Bảo, chuyên gia cao cấp, nguyên Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương chia sẻ về những tình cảm đặc biệt đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân

Tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân
(PLVN) - Trong hệ thống quan điểm của tư tưởng Hồ Chí Minh có tư tưởng về xây dựng Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân. Hồ Chí Minh đã tiếp thu chủ nghĩa Mác - Lênin, tìm thấy ở lý luận đó những giá trị phổ biến có tính quy luật và phương pháp luận khoa học, để vận dụng và phát triển sáng tạo.

Thủ tướng Phạm Minh Chính kết thúc tốt đẹp chuyến công tác tại Mỹ

Thủ tướng và bà con kiều bào tại cuộc gặp gỡ. Ảnh: VGP
(PLVN) - Tối 17/5, theo giờ địa phương, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và đoàn công tác rời thành phố San Francisco, lên chuyên cơ trở về Hà Nội, kết thúc tốt đẹp chuyến công tác tham dự Hội nghị cấp cao đặc biệt ASEAN Mỹ, thăm và làm việc tại Mỹ và Liên Hợp quốc từ ngày 11-17/5/2022.

Đề nghị kỷ luật Chủ tịch Hà Nội Chu Ngọc Anh và Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thanh Long

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long và Chủ tịch UBND TP Hà Nội Chu Ngọc Anh bị đề nghị xem xét, thi hành kỷ luật.
(PLVN) - Ủy ban Kiểm tra Trung ương đề nghị Bộ Chính trị xem xét, thi hành kỷ luật ông Chu Ngọc Anh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Bí thư Ban cán sự đảng, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, nguyên Bí thư Ban cán sự đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; ông Nguyễn Thanh Long, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Ban cán sự đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế.

Tập trung hoàn thiện hệ thống pháp luật, ban hành các chính sách đột phá cho phát triển đô thị bền vững

Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Võ Văn Thưởng chủ trì hội nghị.
(PLVN) - Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Võ Văn Thưởng đề nghị cần tập trung vào nhiệm vụ quan trọng là hoàn thiện hệ thống pháp luật và ban hành các cơ chế, chính sách có tính đột phá vượt trội cho phát triển đô thị bền vững, thúc đẩy kinh tế khu vực đô thị tăng nhanh và hiệu quả.