Hà Nội chính thức bãi bỏ Quyết định 22 sau khi bị Bộ Tư pháp “tuýt còi”

Quyết định nêu: Bãi bỏ toàn bộ Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND ngày 25/6/2013 của UBND TP Hà Nội ban hành Quy định về dạy thêm, học thêm trên địa bàn thành phố Hà Nội; Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký. Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân Thành phố; Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các phường, xã; Giám đốc, Thủ trưởng các sở, ban, ngành Thành phố; các cơ sở giáo dục và các tổ chức, cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này.

Trước đó, như đã thông tin, tháng 7/2025, Báo PLVN nhận được đơn kêu oan của bà Nguyễn Thị Bình - cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình sau khi bị các cơ quan chức năng truy tố, xét xử, tuyên mức án 3 năm tù về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

Cáo trạng của Viện kiểm sát (VKS) xác định: Trong năm học 2013 - 2014, thực hiện tổ chức dạy thêm, học thêm (DTHT) trong trường theo Quyết định 22, bà Bình chỉ đạo kế toán và các giáo viên chủ nhiệm các khối lớp 7, 8, 9 thu tiền DTHT theo một mức chung với số tiền 15.000 đồng/1 tiết/1 học sinh (HS), cao hơn mức tối đa quy định trong Quyết định 22 và Hướng dẫn 5898.

Tại Bản án số 206/2026/HS-ST ngày 27/3/2026, Tòa án nhân dân khu vực I – Hà Nội đã tuyên bà Nguyễn Thị Bình - cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình - 3 năm tù về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.

Tuy nhiên, mức thu tiền 15.000 đồng/1 tiết/1HS nêu trên lại đúng với quy định tại Thông tư số 17/2012/TT-BGDĐT (Thông tư 17) ngày 16/5/2012 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT (khi đó đang có hiệu lực thi hành).

Trao đổi với PV, bà Bình trình bày: “Quá trình điều tra, chuẩn bị xét xử, tôi và các luật sư của tôi đã nhiều lần đề nghị, kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền xem xét, điều tra lại việc tôi thực hiện theo đúng Thông tư 17 vì Thông tư này đúng luật, đúng quy định, lại là văn bản của Bộ… Bên cạnh đó, trường đã lập hồ sơ, kế hoạch theo đúng trình tự, thủ tục và  được Phòng GD&ĐT quận Ba Đình (cũ) cấp phép, trong đó có ghi rõ mức thu học phí DTHT là 15.000 đồng/tiết/HS, bảo đảm cơ sở vật chất… Quá trình nhà trường tổ chức DTHT, có các đoàn thanh tra, kiểm tra về làm việc về vấn đề này… thế rồi sau đó lại buộc tội tôi, phán quyết tôi là người có tội…”.

Một trong những điểm khác gây tranh cãi trong vụ án là cơ quan tố tụng xác định hành vi của bà Bình đã gây thiệt hại hơn 1 tỷ đồng cho phụ huynh, nhưng chưa thấy bị hại nào.

Quá trình điều tra, cơ quan chức năng đã tìm kiếm bị hại nhưng không có phụ huynh nào khiếu nại hay yêu cầu bồi hoàn. Quá trình điều tra bổ sung, CQĐT gửi giấy mời tới 15 phụ huynh và 3 người lên làm việc, đều khẳng định không có ý kiến gì về việc trường thu theo mức này; không ai đề nghị xử lý cá nhân nào. Thậm chí, nhiều phụ huynh còn có đơn kêu oan cho bà Bình.

Luật sư Phùng Thị Huyền - người bào chữa cho bị cáo Bình nêu quan điểm: “Trong vụ án này, tiền dạy thêm được trả cho giáo viên, quỹ dư nộp lại ngân sách, bị cáo không có động cơ vụ lợi. Vụ án không có thiệt hại, ngân sách nhà nước không bị thiệt hại; không ai khiếu nại hay yêu cầu bồi thường, Vì vậy, HĐXX cần xem xét lại các yếu tố trên”.

Sau khi tiếp nhận đơn, nghiên cứu hồ sơ, tài liệu và tác nghiệp tại phiên tòa xét xử vụ án, Báo PLVN đã giao phóng viên các cơ quan liên quan có thẩm quyền, đăng tải nhiều bài viết để làm sáng tỏ các tình tiết then chốt của vụ án.

Trong đó, ngày 13/08/2025, Báo PLVN đã đăng tải bài viết: “Vụ án liên quan dạy thêm tại Trường THCS Ba Đình (Hà Nội): Luật sư: “Cần áp dụng Thông tư 17/2012/TT-BGDĐT để xác định đúng sai”.

Bài viết có nội dung làm rõ cơ sở, căn cứ, nguyên tắc áp dụng văn bản pháp luật, từ đó xác định: việc áp dụng Thông tư 17 là cần thiết.

Cơ quan chức năng sau đó vẫn giữ quan điểm luận tội, ngày 27/3/2026, Tòa án nhân dân khu vực I - Hà Nội tuyên bà Nguyễn Thị Bình - cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình 3 năm tù về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.

Sau phán quyết nêu trên, bà Bình kêu oan và kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm. Vị cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình khẳng định: “Tôi không bước vào nghề này để tìm cách lấy tiền của phụ huynh. Tôi cũng không điều hành nhà trường với ý nghĩ trục lợi cá nhân.

Trong số tiền hơn 1 tỷ cho rằng tôi vụ lợi thì có hơn 70% số tiền thu được đã chi trả cho giáo viên trực tiếp đứng lớp, phần tiền khác được dùng để trả thù lao quản lý công khai theo quy chế (phân bổ cho cả Ban Giám hiệu, kế toán, thủ quỹ, giáo viên chủ nhiệm, văn phòng, lao công, bảo vệ...)… Tôi không vụ lợi hay tư lợi gì cho bản thân mình mà sao lại kết tội, đẩy tôi vào cảnh tù tội ác độc như vậy…”.

Liên quan vụ án này, Báo PLVN cũng đã gửi Công văn đến các cơ quan chức năng có thẩm quyền đề nghị xác minh, giải quyết theo quy định, tránh tình trạng người dân bị oan sai.

Tiếp nhận thông tin, Công văn của Báo PLVN, Cục Kiểm tra văn bản và tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) đã tiến hành kiểm tra, rà soát và đưa ra kết luận về QĐ22 có dấu hiệu trái với Thông tư của Bộ GD&ĐT - cũng là căn cứ để cơ quan chức năng kết tội bà Bình.

Cụ thể, theo Kết luận kiểm tra số 01 được ban hành ngày 4/5/2026, Cục Kiểm tra văn bản và tổ chức thi hành pháp luật xác định QĐ22 và HD5898 có nội dung trái pháp luật và không còn phù hợp. Do đó, cơ quan này kiến nghị UBND TP Hà Nội và Sở GD&ĐT TP Hà Nội khẩn trương xử lý nội dung trái pháp luật và nội dung không còn phù hợp…

Từ kết luận trên, Cục Kiểm tra văn bản và tổ chức thi hành pháp luật của Bộ Tư pháp cho biết, để đảm bảo tính hợp hiến, hợp pháp của hệ thống pháp luật, kỷ luật kỷ cương trong công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Cục đã kiến nghị UBND thành phố Hà Nội, Sở GD&ĐT Hà Nội khẩn trương xử lý nội dung trái pháp luật và nội dung không còn phù hợp.

Tổ chức xem xét, xác định xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân đã tham mưu, đề xuất, ban hành văn bản trái pháp luật nêu trên.

Nhận định về vụ án, Luật sư Lê Hiếu - Giám đốc Công ty Luật TNHH Hiếu Hùng cho rằng, QĐ22 - văn bản là một trong những căn cứ kết tội bà Bình bị bãi bỏ có thể kéo theo một loạt hệ quả pháp lý khác, đặc biệt là đối với Bản án số 206/2026/HS-ST ngày 27/3/2026 của Tòa án nhân dân khu vực I - Hà Nội và những vấn đề tố tụng khác trong vụ án.

Còn Thạc sĩ Tội phạm học Phùng Đức Hiếu Anh nêu quan điểm: “Vụ án có quá nhiều vấn đề tố tụng nếu không nói là thiếu sót, là “điểm trừ” trong tố tụng và khoa học pháp lý bởi các căn cứ kết tội vừa thiếu, vừa yếu, vừa mâu thuẫn, vừa khiên cưỡng…”.

Theo vị chuyên gia này, ngay từ đầu, mức thu 15.000đồng/tiết học là mức thu cũ, tức là đã được thực hiện trên thực tế, trong một thời gian dài ở trường THCS Ba Đình trước khi bà Bình làm Hiệu trưởng. Sau đó, mức thu này được đưa ra họp bàn dân chủ và nhà trường, đại diện phụ huynh thống nhất ký vào… Do đó, việc truy xét mức thu tiền này rồi kết tội 1 nhà giáo là hết sức khiên cưỡng.

Cũng trong vụ án này, người bị buộc tội, luật sư bào chữa cho bị cáo và Báo PLVN đã có văn bản kiến nghị, đề nghị, đăng tải bài viết nêu căn cứ pháp lý, cơ sở áp dụng văn bản pháp luật để cơ quan tố tụng tham khảo, làm căn cứ xem xét toàn diện, khách quan, khoa học. Trường hợp cần thiết, có thể trưng cầu ý kiến, quan điểm, yêu cầu Cục Kiểm tra văn bản và tổ chức thi hành pháp luật của Bộ Tư pháp kiểm tra và đưa ra kết luận đối với QĐ22 và HD5898. Nhưng, cơ quan tố tụng sau đó vẫn giữ nguyên quan điểm buộc tội và tuyên hình phạt 3 năm tù đối với bà Bình.

Mặt khác, vụ án bắt đầu từ việc Cơ quan CSĐT Công an quận Ba Đình (cũ) đã nhận được đơn tố giác tội phạm, tố bà Bình “tạo dựng, giả mạo chứng từ để bớt xén tiền nộp vào ngân sách nhà nước; lập quỹ trái phép gây hậu quả nghiêm trọng; cố ý làm trái các quy định của Nhà nước trong quản lý tài chính gây hậu quả nghiêm trọng”. Do đó, rất có thể, nếu bà Bình được cấp phúc thẩm tuyên vô tội, vậy hành vi tố cáo này có thể sẽ phải đối diện với chế tài của pháp luật.

Kết quả cuối cùng như thế nào phụ thuộc vào Tòa án cấp phúc thẩm có thẩm quyền và phán quyết đó sẽ kéo theo một loạt những hệ quả pháp lý liên quan. Báo PLVN sẽ tiếp tục thông tin./.