Hà Nội: Các dự án chống ngập phát huy hiệu quả rõ rệt

Triển khai 10 dự án đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp

Ngày 31/7, thông tin về việc tổ chức triển khai thực hiện các giải pháp về xử lý úng ngập trên địa bàn TP Hà Nội, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, trong những năm gần đây, do biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan mưa lớn bất thường diễn ra thường xuyên gây úng ngập ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, tài sản, đời sống của người dân, nhất là tại các đô thị, trong đó có Thủ đô Hà Nội.

Kết quả rà soát, đánh giá, xác định các nguyên nhân chủ yếu là hệ thống thoát nước chưa được thực hiện theo quy hoạch; công trình đầu mối, hồ điều hòa, kênh dẫn, trạm bơm còn thiếu, khớp nối hệ thống thoát nước chưa đồng bộ... công suất các công trình đầu mối đạt khoảng 20%; diện tích hồ điều hòa mới đạt khoảng 18,7% so với quy hoạch năm 2013.

Từ thực trạng đó, Thành ủy, HĐND, UBND TP xác định úng ngập là 1 trong 5 điểm nghẽn được chỉ đạo giải quyết với quyết tâm chính trị rất cao của toàn hệ thống.

TP tập trung chỉ đạo triển khai thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, trước mắt là triển khai 10 dự án đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp, bao gồm 5 dự án về hệ thống và 5 dự án hồ điều hòa nhằm từng bước hoàn thiện hệ thống thoát nước theo quy hoạch, tăng cường kết nối với hệ thống hiện có, nâng cao năng lực tiêu thoát nước và góp phần giảm số điểm úng ngập, diện ngập, độ sâu ngập và thời gian ngập so với những trận mưa có cường độ tương đương các năm trước đây.

Cùng với việc triển khai các dự án khẩn cấp, công tác duy tu, duy trì vận hành hệ thống thoát nước đô thị; công tác phối hợp vận hành hệ thống thoát nước đô thị và nông thôn, chuyển đổi 21 mương tiêu nông nghiệp trong khu vực phát triển đô thị phục vụ tiêu thoát nước đô thị… cũng đã được TP triển khai thực hiện.

Thông tin về hiệu quả chống úng ngập khi đưa vào vận hành các dự án, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, sau hơn 4 tháng thi công, các dự án thoát nước đã cơ bản hoàn thành, đưa vào sử dụng phục vụ tiêu thoát nước và đã phát huy hiệu quả rõ rệt theo mục tiêu dự án đề ra; giảm số điểm ngập, thời gian ngập, độ sâu ngập, diện ngập…

Qua theo dõi, đánh giá các trận mưa vừa qua, trong đó có khu vực ghi nhận một số khu vực lượng mưa trên 100mm, nhiều điểm ngập đã được kiểm soát tốt hơn, thời gian rút nước giảm, năng lực vận hành của hệ thống được cải thiện rõ hơn.

Ghi nhận khu vực Võ Chí Công, Ressco, Eco Home, Mỹ Đình ngập nhẹ khoảng 15-20cm và nước rút ngay trong khoảng 30 phút khi hết mưa; các điểm úng ngập khu vực Đại lộ Thăng Long, Ngoại Giao Đoàn, Tây Hồ Tây, Ressco, Eco Home, Ciputra, An Khánh khả năng tiêu thoát nước được cải thiện; không phát sinh ngập hoặc chỉ ngập cục bộ trong thời gian ngắn.

Trên địa bàn TP không xuất hiện điểm ngập sâu và thời gian ngập kéo dài ảnh hưởng lớn đến giao thông qua các điểm ngập trong khi theo số liệu thống kê các năm trước đây thì với trận mưa có cường độ từ 70 - 100mm/h sẽ xuất hiện 71 điểm úng ngập cục bộ, gồm khoảng 40 điểm trên các tuyến đường phố chính ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao thông.

Một số điểm còn úng ngập như trận mưa sáng ngày 25/7 tại khu vực Nguyễn Gia Bồng; ngã năm Bà Triệu - Nguyễn Du - Hồ Xuân Hương; phố Phú Xá; phố Vĩnh Hưng; phố Đinh Tiên Hoàng Phùng Hưng; Phan Bội Châu - Lý Thường Kiệt; Thái Hà, khu vực ngõ 165 Thái Hà; Nguyễn Đình Tứ, Lệ Mật…, sau khi mưa kết thúc khoảng 15-30 phút do mưa lớn vượt quá khả năng tiêu của hệ thống (30 phút lượng mưa 30-60mm).

Còn trong trận mưa ngày 27/7 tại khu vực dốc La Pho – Thụy Khuê, ngõ 42 Giang Văn Minh, trong đó, khu vực dốc La Pho - Thụy Khuê ngập sâu khoảng 20-25 cm, khu vực ngõ 42 Giang Văn Minh thông với ngõ 100 Đội Cấn ngập sâu khoảng 35-40 cm do ảnh hưởng của việc thi công tuyến cống hóa mương Thụy Khuê, mương Ngọc Hà.

Sở Xây dựng Hà Nội cho rằng, với các đô thị hiện đại trên thế giới (như Thượng Hải, Seoul, London, New York …) thì với các trận mưa có cường độ 100mm/h cũng chưa thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ ngập úng, các giải pháp hiện nay là giúp giảm thiệt hại và rút ngắn thời gian ngập.

Triển khai đồng bộ các giải pháp

Theo Sở Xây dựng Hà Nội, hệ thống tiêu thoát nước mưa gồm ga thu, ga thăm, cống, kênh, mương, sông, hồ điều hòa, bể ngầm chứa nước, trạm bơm tiêu thoát nước… Việc đầu tư hoàn thiện hệ thống thoát nước theo Quy hoạch cần nguồn lực đầu tư lớn trên diện rộng, qua nhiều địa bàn, đảm bảo kết nối đồng bộ, công tác quản lý vận hành hệ thống sau khi hoàn thành… nên cần có thời gian.

Để giải quyết xử lý úng ngập, song song với việc triển khai đồng bộ các giải pháp trước mắt, trong thời gian tới, TP cũng sẽ triển khai các giải pháp trung hạn và dài hạn như đẩy nhanh 12 dự án thoát nước theo quy hoạch đã và đang triển khai thực hiện với tinh thần các dự án chậm sẽ được rà soát cụ thể vướng mắc về vốn, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư, tổ chức thi công để tháo gỡ ngay; ưu tiên các công trình đầu mối, hồ điều hòa, trạm bơm, kênh dẫn có tác động lớn đến các lưu vực Tả Nhuệ, Hữu Nhuệ, Long Biên, Bắc sông Hồng, Hà Đông và phía Tây TP, đặc biệt là trục tiêu thoát nước các tuyến sông.

Đặc biệt, các giải pháp lâu dài, xuyên suốt gắn với Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm sẽ được TP nghiên cứu triển khai thực hiện trong đồ án Quy hoạch cao độ nền thoát nước Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Điển hình là các giải pháp như tổ chức triển khai Đề án Xử lý úng ngập khu vực nội thành Hà Nội, giai đoạn 2026 - 2030, đáp ứng nhu cầu phát triển của Thủ đô theo định hướng Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm; triển khai phương án thoát nước, phòng chống thiên tai ứng với trận lũ vượt thiết kế nhằm giảm thiểu thiệt hại và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Kiểm soát chặt quy hoạch cao độ nền, hồ điều hòa và hệ thống thoát nước của các dự án phát triển đô thị, giải pháp tiêu thoát nước mặt với mưa vượt khả năng của hệ thống.

Từng bước áp dụng mô hình “TP bọt biển”, theo hướng không chỉ tiêu thoát nước mưa, mà còn giữ nước, thấm nước, điều tiết và tái sử dụng nước mưa… trong các dự án mới triển khai trên địa bàn TP.

Tăng cường công tác quản lý nhà nước về thoát nước; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc quản lý, khai thác công trình; xử lý kịp thời các vi phạm đối với hệ thống thoát nước, công trình thủy lợi và hành lang bảo vệ công trình, bảo đảm hệ thống hoạt động an toàn, hiệu quả và bền vững...