Giữ rừng lim bằng truyền thuyết “thần rừng” bắt vợ

Ngôi đình thờ thần ven rừng
Ngôi đình thờ thần ven rừng
(PLO) - Thôn Đèo Giả (xã Đèo Gia, huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang) phần lớn là người dân tộc Cao Lan sinh sống. Ở đây, không ai không biết tới câu chuyện về thần rừng Thó linh thiêng, kỳ bí. Thực hư thế nào chưa ai rõ, chỉ biết rằng trong rừng có nhiều cây gỗ quý, nhưng ai cũng sợ, không dám bén mảng xâm phạm.
“Thần rừng” biết… bắt vợ
Thôn Đèo Giả nằm cách trung tâm huyện Lục Ngạn khoảng 40 km, lọt thỏm giữa khu rừng đại ngàn, đường đi không mấy thuận lợi. Dù cuộc sống của người dân ở đây đã hiện đại hơn trước rất nhiều, song họ vẫn có phần tách biệt với bên ngoài. Nơi đây còn lưu giữ được nhiều nét đặc trưng riêng biệt của dân tộc Cao Lan. 
Đặc biệt, câu chuyện về vị thần rừng ngự trị trên khu rừng Thó, từng “đoạt mạng” một người đàn bà có chồng ở thôn Đèo Giả, đã trở thành câu chuyện truyền miệng của người dân bao năm nay. 
Người dân dường như rất e ngại mỗi khi nhắc tới khu rừng Thó, họ sợ bị “thần rừng” trách phạt. Bởi vậy, khi thấy có người hỏi thăm về khu rừng Thó, bà con đều xì xào, bàn tán với nhau bằng tiếng Cao Lan với vẻ mặt đầy khó hiểu. Sau đó, họ tìm cách lảng tránh, không tiếp chuyện. Phải mất rất nhiều thời gian, tìm đến một cao niên trong thôn, câu chuyện mới được kể lại. 
Bà Tống Thị Chựn (68 tuổi) e dè cho biết: “Khi tôi còn nhỏ, đã được nghe người già kể lại rồi. Rằng rừng Thó có vị thần ngự trị. Thần thích một người đàn bà trong thôn, dù người đàn bà đó đã có chồng con đề huề nhưng vẫn quyết bắt về làm vợ thần”.  
Theo bà Chựn, ngày đó có cặp vợ chồng rất nghèo, để mưu sinh, họ phải lặn lội vào rừng kiếm củi, kiếm rau về bán. Trong một lần lên rừng chặt gỗ, người chồng không may bị cây gỗ đè gãy một chân, từ đó, không lên rừng được nữa. 
Thương chồng thương con, người vợ vẫn ngày ngày cần mẫn một mình vào rừng kiếm củi. Thấy khu rừng cạnh làng bấy lâu nay âm u, ít người qua lại, nghĩ củi ở đó sẽ nhiều, người vợ bèn tìm đường vào chặt củi. Kể từ ngày người vợ “liều lĩnh” vào rừng mới, cuộc sống gia đình khá lên trông thấy.  Sau đó, thấy trong rừng có nhiều gỗ lim, người vợ không ngần ngại một mình đốn cây kéo ra chợ bán. Càng lúc, chị càng vào sâu trong rừng. 
Bà Chựn kể chuyện thần rừng bắt vợ
 Bà Chựn kể chuyện thần rừng bắt vợ
“Người già kể lại, hôm ấy vào rừng, không thấy chị trở ra. Mấy ngày sau, người nhà lo lắng chuẩn bị đi tìm thì bỗng chị trở về. Cả làng tá hỏa khi thấy trên người chị có nhiều vết thương và đầu óc không còn minh mẫn. Miệng chị cứ lẩm bẩm “Tôi có chồng con rồi, tôi không thể theo ông được” hoặc “Tôi đã gặp thần rừng, thần rừng muốn bắt tôi làm vợ”. Tình trạng ấy tiếp diễn nhiều ngày, khiến người nhà vô cùng lo lắng”, bà Chựn kể lại. 
Sau đó, người nhà mời thầy mo về cúng bái, thầy phán rằng người đàn bà đã bị ma rừng bắt mất hồn, không có cách nào cứu chữa. Nửa tháng sau, người đàn bà qua đời. 
Chứng kiến chuyện kỳ bí, dân làng đồn đại vì chị dám vào rừng kiếm củi, nên bị thần rừng bắt về làm vợ. “Nghe câu chuyện lạnh sống lưng, dân làng ai ai cũng sợ. Ít lâu sau, làng cử những người đàn ông khỏe mạnh lên bìa rừng xây một cái miếu để thờ cúng “thần”, mong được bình yên. Cũng từ đó, không ai dám bén bảng vào rừng nữa”, bà Chựn chia sẻ.
Sự thật về khu rừng thiêng
Tuy thế, khi tìm đến gặp ông Chung Văn Thao, trưởng thôn Đèo Giả, để tìm hiểu về câu chuyện, lại được nghe một sự thật khác hẳn. “Khu rừng Thó luôn linh thiêng trong tâm trí người dân thôn. Nhưng câu chuyện “thần rừng” bắt vợ là không có thật. Bởi người đàn bà đó chính là cô ruột của tôi, tên Chung Thị Dít”, ông trưởng thôn cười khẳng định.
Phía xa là khu rừng không ai dám bén mảng
 Phía xa là khu rừng không ai dám bén mảng
Ông Thao kể cô mình vốn là xinh đẹp có tiếng trong vùng. Việc bà Rít lấy người chồng nghèo khó, rồi ông bị gỗ đè vào chân đều là có thật. 
Vào cái ngày định mệnh, ông Thao nhớ lại, khoảng cách đây hơn 60 năm, khi ông mới lên sáu, lên bảy tuổi. Hôm ấy, đang chơi với cô con gái bốn tuổi của vợ chồng bà Dít, ông bỗng thấy nhiều người khiêng bà Dít ở đâu về trong tình trạng mình mẩy đầy máu me. 
“Người làng xì xào, bàn tán rằng cô Dít vào rừng kiếm củi, mạo phạm đến thần rừng nên bị trách phạt. Sau đó, người nhà mời thầy mo về cúng mà không đưa cô đi chữa chạy vết thương nên mấy ngày sau cô đã không qua khỏi”, nhắc tới người cô xấu số của mình, ông Thao đỏ hoe mắt.
Sau này, khi lớn lên, nhiều lần ông được cha mẹ kể, cô ông bị thương và qua đời là do bị ngã. Làm việc quá sức nên khi cố vần củi từ trên rừng xuống, bà ngất đi, lăn từ trên núi xuống. Khi người dân phát hiện, bà đã mất máu nhiều, không còn sức để chống chọi vết thương.
“Cô tôi là người đầu tiên đặt chân vào rừng Thó để kiếm củi, chặt gỗ. Vì thế, dân làng đồn thổi chuyện thần rừng báo oán rồi xây miếu thờ. Thực ra, cô tôi mất vì bị thương nặng, không được chữa trị kịp thời mà thôi”, ông trưởng thôn nhận định.
Trao đổi với câu chuyện, anh Trần Văn Sỉu, bí thư thôn Đèo Giả, cho biết, người Cao Lan vốn rất tin vào những thế lực siêu nhiên. Vì vậy, khi tai nạn xảy ra với người phụ nữ, họ mới cho rằng có vị thần rừng ngự trị trên khu rừng Thó. 
“Câu chuyện thực hư thế nào không ai biết. Nhưng nhờ đó mà bao đời nay, cây cối trong rừng Thó vẫn luôn xanh tươi, um tùm”, anh Sỉu chia sẻ.
Theo vị bí thư thôn, rừng Thó chủ yếu là cây lim, cây trám cổ thụ. Những cây gỗ to hai người cao lớn vòng tay ôm không xuể. Thế nhưng, dù biết là gỗ quý cũng chẳng ai dám động vào./.

Tin cùng chuyên mục

Hành trình đưa nhạc kịch đến với khán giả khắp Việt Nam mang tên "Shrek: On National Tour". (Ảnh BTC)

Vở nhạc kịch Shrek - hạnh phúc khi là chính mình

(PLVN) - Vở nhạc kịch Shrek đã phá vỡ những định kiến thông thường, đem lại thông điệp vô cùng ý nghĩa: Mỗi người dù là ai, đều thật đẹp khi là chính mình và đều xứng đáng có được hạnh phúc. Chính thông điệp này đã chạm đến trái tim của những khán giả thưởng thức vở nhạc kịch và để lại những dư âm thật sâu sắc, rực rỡ.

Đọc thêm

Ca sĩ Phương Linh từng ở ẩn để chữa bệnh

Ca sĩ Phương Linh trở lại với sân khấu sau thời gian dài điều trị bệnh (ảnh P.V)
(PLVN) - Hạn chế việc đi hát, ít ai biết được rằng ca sĩ Phương Linh phải đối diện với việc bị tràn dịch khớp gối. Sau nhiều năm điều trị từ Đông y đến Tây y, đến nay nữ ca sĩ mới phục hồi được 80%.

Nhiều người trẻ tâm huyết với nghệ thuật hát bội

Nhiều người trẻ tâm huyết với nghệ thuật hát bội
(PLVN) - Trước dòng chảy như vũ bão của nghệ thuật hiện đại với sự du nhập của nhiều loại hình giải trí mới, các loại hình nghệ thuật truyền thống như hát bội rơi vào khủng hoảng, bấp bênh. Lo ngại di sản niên đại hàng trăm năm của ông cha đứng trước nguy cơ mai một, thất truyền, các bạn trẻ Gen Z đã tâm huyết, nỗ lực tổ chức nhiều chương trình giới thiệu, đưa các loại hình nghệ thuật truyền thống đến gần công chúng, tạo cầu nối giữa nghệ thuật truyền thống và hiện đại…

Vẻ đẹp Tây Hồ trên khuôn nhạc

Vẻ đẹp mênh mang của Hồ Tây luôn dễ chạm vào trái tim người nghệ sĩ, tạo nguồn cảm hứng bất tận cho thi ca. (Ảnh: Zing.vn)
(PLVN) - Hồ Tây là góc lãng mạn nhất trong bức tranh Hà Nội đa màu, là thế giới của những làn gió trong trẻo, sự phóng khoáng và giàu chất thơ. Như một lẽ rất tự nhiên, vẻ đẹp mênh mang của Hồ Tây luôn dễ chạm vào trái tim người nghệ sĩ, tạo nguồn cảm hứng bất tận cho thi ca, nhạc họa, văn chương bao đời nay. Vẻ đẹp lung linh, lãng mạn của Hồ Tây được hiện lên trên từng khuôn nhạc.

'Vui lên nào, anh em ơi' - bộ phim ca ngợi sức mạnh tình bạn

"Vui lên nào, anh em ơi" hướng đến khẳng định giá trị bản thân, sức mạnh của tình bạn (ảnh trong phim)
(PLVN) - “Vui lên nào, anh em ơi” khẳng định sức mạnh của tình bạn, giá trị của niềm tin, sự khích lệ và lối sống tích cực. Bộ phim không chỉ mang đến cho khán giả những tiếng cười mà còn truyền tải những bài học quý giá về cuộc sống, khơi dậy sự lạc quan trong mỗi người.

18 tác phẩm hội họa tại 'Hồng Sen'

Một số bức tranh hoa sen với nét vẽ tài hoa của các họa sĩ đương đại Việt Nam (ảnh Sơn Tùng).
(PLVN) - 18 tác phẩm hội họa có chủ đề về hoa sen thuộc bộ sưu tập “Hồng Sen” của nhà sưu tập Thúy Anh được trưng bày tại Hà Nội. Những bức tranh hoa sen với nét vẽ tài hoa của các họa sĩ đương đại Việt Nam xuất hiện bên áo dài, nón lá đã tạo điểm nhấn đẹp đẽ, khó phai, góp phần tôn vinh vẻ đẹp của đất nước, con người Việt Nam.

Triển lãm “Cuộc sống quanh ta 2024” tôn vinh nét đẹp bình dị

Cuộc sống quanh ta 2024” tôn vinh nét đẹp đời thường (Ảnh: BTC).
(PLVN) - Triển lãm “Cuộc sống quanh ta 2024” trưng bày 63 tác phẩm, là những sáng tác mới của 62 tác giả thuộc thuộc Câu lạc bộ Mỹ thuật sáng tác đề tài xây dựng Tổ quốc. Người xem có thể bắt gặp những hình ảnh bình dị với làng gốm, làng thổ cẩm, làng nón, phong cảnh bốn mùa, đình làng, Khuê Văn Các...

Phiêu lưu trong thế giới nghệ thuật rùa biển

Nghệ sĩ điêu khắc Cao Thanh Thà có duyên với các dự án nghệ thuật cộng đồng hướng tới bảo vệ môi trường biển. (Nguồn: NVCC)
(PLVN) - Với tỷ lệ sống rất thấp 1/1000 của rùa biển, nghệ sĩ điêu khắc Cao Thanh Thà muốn thông qua hành trình phiêu lưu của rùa biển từ khi sinh ra đến khi được hòa mình vào đại dương, kêu gọi mọi người chung tay bảo vệ loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng. Và tỷ lệ 1/1000 cũng là cái tứ để Cao Thanh Thà chọn tạo ra 1001 rùa biển bằng gốm cho triển lãm nghệ thuật đầu tiên của mình.

“Tứ đại mỹ nhân” màn ảnh Việt thời xưa

“Tứ đại mỹ nhân” màn ảnh Việt thời xưa
(PLVN) - Những năm 60 - 70, Việt Nam có rất nhiều nữ diễn viên nổi tiếng xinh đẹp, tài hoa. Trong đó bốn “ngọc nữ” được biết đến nhiều nhất là Thẩm Thúy Hằng, Kiều Chinh, Thanh Nga và Trà Giang. Họ đã trở thành biểu tượng khó phai mờ trong lòng công chúng bao thế hệ.

'Viollage' gợi nhớ về những miền quê thanh bình

Tình yêu của nghệ sĩ trẻ Quỳnh Như với những miền quê qua "Viollage" (ảnh BTC).
(PLVN) - Những tác phẩm trong album “Viollage” của nghệ sĩ violin Quỳnh Như đều là những giai điệu nhẹ nhàng, thân quen với khán giả từ thời kỳ kháng chiến chống Pháp đến nay, gợi nhớ về những miền quê mộc mạc, thanh bình và thắm đượm tình làng, nghĩa xóm.

Nỗ lực, bảo tồn, phát huy giá trị của Hồ Tây, Hà Nội

Bà Bùi Thị Lan Phương - Phó Chủ tịch UBND quận Tây Hồ, Hà Nội (ảnh T.D)
(PLVN) - Ngày 19/6/2024, Quận ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQVN quận Tây Hồ tổ chức cuộc gặp mặt đại biểu các cơ quan báo chí, truyền hình nhân dịp kỷ niệm 99 năm Ngày báo chí cách mạng Việt Nam. Cũng trong buổi lễ, lãnh đạo quận Tây Hồ đã thông tin về kết quả phát triển kinh tế - xã hội của quận 6 tháng đầu năm 2024 và “Lễ hội Sen Hà Nội và giới thiệu sản phẩm OCOP gắn với văn hóa các tỉnh miền núi phía Bắc năm 2024”.

Định hình “căn cước văn hóa” cho di sản nghệ thuật chèo

Vở diễn “Như hạt mưa sa” thắng lớn tại Liên hoan Sân khấu các trường nghệ thuật của châu Á. (Ảnh: Trường ĐH SKĐA Hà Nội)
(PLVN) - Những làn điệu chèo cổ được người dân Đồng bằng Bắc Bộ lưu giữ như một nghệ thuật tiêu biểu, di sản văn hóa quý báu, lan tỏa, vang xa không chỉ ở Việt Nam mà còn trên thế giới. Hiện Việt Nam đang xúc tiến gửi hồ sơ trình UNESCO xét đưa nghệ thuật chèo vào danh sách “Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại”.